BBM: یک ابزار گفتگوی آنلاین ایمن

هفته نامه عصر ارتباط - پویان افضلی: امروزه با رشد تولید و فروش گوشی های هوشمند و همچنین افزایش سرعت اینترنت، برنامه های ارتباطی و گفت و گوی آنلاین به طرز چشمگیری افزایش یافته است و تقریبا کاربری نیست که یک گوشی هوشمند داشته باشد، اما از برنامه های ارتباطی استفاده نکند. برنامه هایی مانند وایبر، واتس آپ، لاین، تانگو و... همه از جمله ابزارهای اجتماعی و ارتباطی هستند که برای گفت و گوی آنلاین میان کاربران استفاده می شوند.

نکته ای که تقریبا به آن توجه نمی شود، این است که امنیت و حریم شخصی در این برنامه ها به هیچ وجه رعایت نشده و مکانیزم های امنیت اطلاعات در این برنامه ها مشخص نیست. همچنین هیچ گونه قابلیت امنیتی در این برنامه ها گنجانده نشده است تا کاربر با خیالی آسوده تر از آنها ستفاده کند. حتی از رمزنگاری پیام های داخل سرور خبری نیست و تمامی ااطلاعات رد و بدل شده میان کاربران در سرورهای این برنامه ها قابل مشاهده و استفاده است.

نکته دیگری که اهمیت زیادی دارد، این است که حتی تولیدکننده ابزارهای گفت و گو نباید بتواند از محتوای پیام ها آگاهی پیدا کند. درواقع متاسفانه باید اینجمله را با قاطعیت گفت که همه ابزارهای گفت و گوی آنلاین که در بالا اسم آنها گفته شد ناامن بوده و تولیدکنندگان دسترسی کامل بر محتوای رد و بدل شده کاربران دارند. در این مطلب قصد داریم یک ابزار گفت و گوی آنلاین ایمن به شما معرفی کنیم که توسط شرکت معروف blackberry تولیدشده و از امنیت قابل قبول و مناسبی برخوردار است و همچنین قابلیت های مناسبی برای حفظ و ارتقای حریم شخصی کاربران دارد.


در ابتدا این برنامه فقط برای کاربران سیستم عامل اختصاصی این شرکت عرضه شد، اما در ادامه برای سایر پلتفرم ها نیز ارایه شد و کاربران اندروید، ویندوز فون و ios نیز می توانند آن را نصب کنند.

ویژگی های برنامه BMM

عدم نمایش مخاطبان

در برنامه های گفت و گوی آنلاین فهرست تمامی مخاطبانی که از برنامه موردنظر استفاده می کنند نمایش داده شده و کاملا مشخص است چه کسی از این برنامه گفت و گو استفاده می کند که از نظر امنیتی و به خصوص حریم شخصی ایراد بزرگی است؛ چرا که ممکن است کاربری به هر دلیل تمایل نداشته باشد که همه مخاطبان از اینکه او از این برنامه گفت و گو استفاده می کند آگاهی داشته باشند.

در صورتی که در برنامه های محبوب و مشهور ارتباطی این ویژگی وجود ندارد و رهکسی که برنامه ها را نصب کند از سایر مخاطبان خود مطلع می شود. در حالی که در برنامه BBM امکان دیدن مخاطبانی که از این برنامه استفاده می کنند به هیچ وجه وجود ندارد و نمی توان فهمید کدام یک از مخاطبان از برنامه BBM استفاده می کنند.

شروع گفت و گو فقط توس دعوتنامه

در سایر برنامه های گفت و گوی اینترنتی کاربران به راحتی می توانند در داخل برنامه وارد قسمت Contacts شده و به هر مخاطبی که از برنامه موردنظر استفاده می کند درصوری که آنلاین باشد پیام دهند یا با اوتماس بگیرند و رد صورت آفلاین بودن نیز پیام برای او ارسال می شود. برخی مواقع افرادی شماره همراه کاربر را دارند، در حالی که کاربر آنها را نمی شناسد یا شماره آن شخص را ذخیره نکرده است. در این حالت هم شخص می تواند به کاربر به راحتی پیام دهد که این عمل گاهی به مزاحمت منجر می شود.


در حالی که در برنامه BBM کاربر به هیچ یک از مخاطبان خود که این برنامه را نصب کرده اند دسترسی ندارد و چون نمی داند که کدام مخاطب آن برنامه را نصب کرده امکان ارسال پیام یا شروع گفت و گو برای وی وجود ندارد. در این برنامه از مکانیزم دعوتنامه استفاده می شود؛ یعنی کاربر برای مخاطب مورد نظر خود از طریق پیامک یا ایمیل، دعوتنامه ارسال می کند که هم برنامه را دانلود و نصب کند و هم کد دعوتنامه برای او ارسال می شود. طرف مقابل باید روی لینک داده شده در متن دعوتنامه کلیک کند و کد دعوتنامه را درون برنامه وارد کند تا دو طرف امکان گفت و گو با یکدیگر را داشته باشند.

این مکانیزم ۲ مزیت عمده دارد؛ اول اینکه دیگر افراد ناشناس، چه آنهایی که شامل مخاطبان ما هستند و چه افرادی که ما آنها را نمی شناسیم امکان ارسال پیام را برای ما ندارند و مانند سایر برنامه های مشابه از پیام های ناخواسته افراد مصون هستیم. دومین مزیت دعوتنامه، انتخابی بودن شروع گفت و گو توسط کاربران است که این حق را دارند که با چه افرادی گفت و گو کنند. بلک بری این ویژگی برنامه خود را به DNA انسان تشبیه کرده است که هر کاربر یک پین اختصاصی دارد و ارتباط دیگران با او صرفا از طریق پین و تایید کاربر و قبول شروع گفت و گو با طرف مقابل امکان پذیراست. همچنین کاربر به راحتی می تواند دوستان خود را دسته بندی کند یا آنها را از فهرست دوستان حذف یا بلاک کند و کاربر مقابل باید مجددا تایید شود.

تاریخ انقضا برای متن گفت و گوها

نکته دیگری که در بحث برنامه های گفت و گوی آنلاین وجود دارد، ذخیره و آرشیوشدن متن گفت و گوهاست، به نحوی که کاربر در هر زمانی امکان دسترسی به متن های گذشته خود حتی در حالت آنلاین را دارد. این مووضع از ۲ بعد قابل بررسی است: مفید بودن و حفظ حریم خصوصی.

از بعد مفید و کاربردی بودن، بعضی از کاربران معتقدند ذخیره شدن متن گفت و گوها مفید است؛ چرا که امکان دسترسی مجدد به آنها در مواقع لزوم وجود دارد. تمام برنامه های گفت و گو آنلاین، پیام ها را آرشیو و ذخیره می کنند.

اما اگر بخواهیم از بعد حفظ حریم خصوصی به موضوع نگاه کنیم، ذخیره شدن متن گفت و گوه عامل نقض حریم خصوصی محسوب می شود؛ چرا که بسیاری از کاربران مایل نیستند متن گفت و گوی آنها در داخل سرور یا گوشی ذخیره و قابل استفاده شود و می خواهند بعد از دریافت پیام توسط گیرنده پیام قابل مشاهده نباشد که متاسفانه همه برنامه های گفت و گوی آنلاین متن پیام ها را ذخیره و آرشیو می کنند.

یکی دیگر از مزایای بارز و بسیار مهم و کلیدی این برنامه، دادن حق انتخاب به کاربر برای ذخیره شدن پیام ها یا ایجاد تاریخ انقضا برای آنها است، به این ترتیب که کاربر در محبط گفت و گو م تواند تعیین کند که پیام به صورت عادی ارسال شود یا دارای تاریخ انقضا باشد.

برای ایجاد تاریخ انقضا کافی است در محیط چت در سمت راست جعبه نوشتن پیام روی آیکون ساعت مانند کلیک و زمان انقضا مشخص شود؛ به این ترتیب پس از ارسال، پیام به صورت عادی ارسال نمی شود، بلکه طرف مقابل باید پیام را در Icd لمس کند تا پیام قابل مشاهده شود و پس از مشاهده و طی شدن زمان انقضا پیام دیگر قابل نمایش نخواهدبود. این عمل گامی بزرگ در جهت ارتقای حریم شخصی برداشته است.


امنیت داده ها در گوشی

یکی دیگر از ویژگی های بارز در این برنامه، امنیت فایل ها و داده های ذخیره شده در گوشی کاربر است؛ به این معنی که اطلاعات برنامه BBM در داخل گوشی های خود شرکت بلک بری که از سیستم عامل این شرکت بهره می برند توسط ویژگی end to end security نگهداری وذخیره می شوند و در سایر سیستم عامل ها مانند اندروید یا محصولات شرکت اپل، اطلاعات در داخل حافظه امن گوشی یا secure sandbox internal storage ذخیره می شوند که در مقابل سایر برنامه ها که در حافظه خارجی یا SD card ذخیره می شوند یک سطح امنیتی بالاتری را دارد؛ البته تا زمانی که گوشی اندرویدی یا اپل روت و جیل بریک نشود.

ارایه نسخه حرفه ای، ایمن تر و تجاری

شرکت بلک بری در کنار انتشار نسخه رایگان خود که از امنیت قابل قبولی نیز برخوردار است، به تارگی در تابستان امسال اقدام به انتشار نسخه تجاری این برنامه نیز کرده است که دارای امکانات امنیت خوبی است و بیشتر برای سازمان ها و شرکت های تجاری مناسب است.

برخی از امکانات نسخه تجاری

در این نسخه، اطلاعات رد و بدل شده بین ۲ کاربر به صورت اختصاصی دوطرفه رمزنگاری می شود، درواقع کلید رمزنگاری در داخل سرور وجود ندارد، بلکه فقط در گوشی دو طرف است و پیام های رمزنگاری شده قابل دی کد شدن و مشاهده توسط بک بری نیست. همچنین نسخه تجاری این برنامه تنها برنامه ای است که از کتابخانه رمزنگاری FIPS ۱۴۰-۲ استفاده می کند.

این برنامه از سه لایه امنیتی برای حفاظت از پیام های کاربران استفاده می کند.

در پایان باید گفت با توجه به اهمیت بسیار زیاد حریم شخصی، به کاربرانی که به حریم شخصی خود اهمیت می دهند توصیه می شود از این برنامه استفاده کنند.