سفر به روستاهای «سوادکوه» در جاده فیروزکوه

ماهنامه همشهری سرزمین من - مجید ابراهیمی: «سوادکوه» از شهرستان های جنوبی استان مازندران، در دامنه شرقی کوهستان دماوند جا خوش کرده است. قرارگیری در میان این دامنه ها، طبیعت خنک و البته تماشایی و زیبا نصیب این شهرستان کرده؛ از غارها و تنگه های تماشایی گرفته تا چشمه ها و آبشارهای فراوان.

به خاطر همین طبیعت تماشایی، شهرهای این شهرستان هم بسیار زیبا و دوست داشتنی اند. یکی از این شهرها، «آلاشت» است. شهری خنک و مرتفع که برای رسیدن به آن، باید از جاده فیروزکوه و از طریق یکی از فرعی های بعد از شهر پل سفید به سمت چپ منشعب شد.

آلاشت هم خنک است و هم سرسبز، اما مهم تر از این ها، بخشی از بافت سنتی شهر، با آن خانه های خشتی شیروانی دار، هنوز سالم است. این بافت تاریخی در فهرست آثار ملی هم ثبت شده است می توانید یک روز را به گشت و گذار در محله قدیمی آلاشت و کوچه پس کوچه های باریکش اختصاص دهید و از معماری قدیمی مازندران و خنکای شهر لذت ببرید. گفته می شود آلاشت، این شهر مرتفع در زبان محلی، «آشیانه عقاب» معنا می دهد.

منشعب از جاده

اگر به دنبال جایی خنک و سرسبز برای روزهای گرم مردادماه می گردید، آلاشت می تواند گزینه خوبی باشد. هم به دلیل نزدیکی به پایتخت مناسب حال تهرانی هاست و هم دیدنی ها و گشتنی های فراوان دارد؛ شهری در منطقه سوادکوه که از جاده فیروزکوه می توان به آن جا رسید.

کجا بمانیم؟

سوئیت های شهرداری: اگر قصد اقامت در سوییت های شهرداری شهر آلاشت و استفاده از خدمات گردشگری اعم از بازدید از موزه مردم شناسی و رصدخانه در منطقه را دارید می توانید با «علی اسماعیل پور» به شماره های ۰۹۱۱۱۲۶۰۸۱۰ و ۴۲۴۱۲۰۲۲(۰۱۱) تماس بگیرید.

چطور برسیم؟

از تهران تا سوادکوه: در جاده فیروزکوه، حدود پنج کیلومتر بعد از «پل سفید» به یک پاسگاه پلیس راه خواهید رسید که آغاز مسیر فرعی آلاشت است. طبق تابلوی راهنما از جاده اصلی خارج شوید و به خروجی سمت چپ که به سمت آلاشت می رود، رانندگی کنید. این مسیر 26 کیلومتری را با احتیاط برانید. جاده باریک و پرپیچ و خم است. در این مسیر فرعی، تقریبا در نیمه راه، جاده دو شاخه می شود و شما باید مسیر سمت راست را انتخاب کنید.

چه می بینیم؟

از موزه مردم شناسی تا رصدخانه: در شهر آلاشت غیر از طبیعت دلچسب، می توانید سراغ گشت و گذار در میان آثار تاریخی هم بروید.

دیدنی های آلاشت بیشتر بیرون شهر قرار دارند.

بافت شهر: آلاشت شهر نسبتا مرتفعی است و اطرافش هم تپه های کوچک و بزرگ فراوانی وجود دارد. هم روی این تپه ها و هم داخل شهر، درختان قدیمی و زبیایی خواهید دید. یکی از جذابیت های شهر، غیر از این طبیعت زیبا، بافت خانه های قدیمی شهر است. این خانه های قدیمی خشتی است و سقف آن ها چوبی که معمولا با رنگ های مختلف رنگ شده اند و از دور چشم انداز زیبایی به شهر می دهند. از گشت و گذار در بخش قدیمی شهر که در فهرست میراث ملی هم ثبت شده، با کوچه های باریک و پرشیبش غفلت نکنید.

موزه مردم شناسی: عمارت ۱۵۰ ساله «مرادعلی خان»، عمارتی منسوب به پدربزرگ پهلوی اول از معدود عمارت های روستایی- تاریخی در منطقه سوادکوه است که حالا موزه مردم شناسی شهر آلاشت شده؛ خانه ای در قسمت غربی شهر. طبقه دوم این ساختمان در زلزله سال ۱۳۳۶ تخریب شد، اما تا سال ۵۳ بازسازی شد و در سال ۵۹ به عنوان کتابخانه عمومی مورد استفاده قرار گرفت تا آن که درهای آن به عنوان «موزه مردم شناسی آلاشت» رسما باز شد.

شما می توانید در بازدید از این موزه هم با معماری بومی منطقه مازندران آشنا شوید و هم با ابزارهای زندگی سنتی اهالی قدیم این منطقه. این ابزارها شامل ادوات ریسندگی، ظروف فلزی یو چوبی، چراغ های گردسوز نفتی، ابزارهای کشاورزی مثل داس، تبر، ترازو و چرتکه می شود. البته اشیای دیگری متعلق به حسینیه های آلاشت و ظروف مربوط به آن ها همچون منبرهای چوبی، سماور قدیمی، چراغ نفتی، کتری مسی، پارچ چوبی و آفتابه لگن قدیمی هم داخل موزه برای نمایش قرار داده شده اند.

نردبانی به نام «کاتی» با قدمت ۳۵۰ سال و از جنس چوب گلابی وحشی در این موزه قرار دارد که به عنوان قدیمی ترین اثر موجود در موزه از آن یاد می شود. قیمت بلیت موزه چهار هزار تومان است. از ساعت ۹ صبح تا پنج بعد از ظهر می توانید به تماشای آن بروید.

رصدخانه: شهرداری آلاشت در سال ۸۶ مجموعه «آسمان نمای شهر آلاشت» را که درواقع اولین رصدخانه استان مازندران است روی یکی از تپه های شهر بنا کرد. این مجموعه با زیربنای ۳۰۰ متر، بر بالای تپه ای به ارتفاع ۵۰ متر از سطح شهر بنا شده که از سه طرف به پرتگاه منتهی می شود، تنها راه دسترسی به آن از طریق پلکانی در کنار بوستان شهر است.

در این رصدخانه دو تلسکوپ 6 و 14 اینچی زیر یک گنبد با قطر چهار متر نصب شده است. از امکانات دیگر این مجموعه می توان به آسمان نما، ترازوی نجومی، مجموعه ای از نرم افزارها، کتاب ها و عکس و پوسترهای اخترشناسی اشاره کرد. برای گرفتن اطلاعات بیشتر از این رصدخانه با شماره 42412022(011) تماس بگیرید.

غار زنگیان: غار زنگیان از زیباترین غارهای منطقه سوادکوه است. اگر ابزار و مهارت کافی دارید و می خواهید به آن جا بروید. باید از آلاشت خارج شوید و مسیر را به سمت پل سفید برگردید. وقتی به دوراهی ابتدای مسیر رسیدید، مسیر فرعی سمت چپ را انتخاب کنید تا بعد از حدود 15 کیلومتر به روستای «زنگیان» برسید. از اهالی سراغ غار را بگیرید. غار دو مسیر برای پیمایش دارد و در هر دو مسیر سازه های آهکی بسیار زیبا خواهید دید. توصیه مهم ما این است که به هیچ وجه بدون غارنوردان حرفه ای وارد غار نشوید.