همه جنجالهای ترامپ در ۲۰۱۷

خبرگزاری مهر: نزدیک به یکسال از آغاز ریاست جمهوری دونالد ترامپ می‌گذرد. او در ۲۰ ژانویه سال ۲۰۱۷ میلادی با ادای سوگند، به ثروتمندترین و مسن‌ترین فردی تبدیل شد که به مقام ریاست جمهوری آمریکا رسیده است. وی هم کارزار انتخاباتی جنجال برانگیزی داشت، هم وعده‌های بحث برانگیزی را مطرح کرد و هم با اتخاذ تصمیم هایی شوکه کننده تنش های بسیاری را در داخل کشورش و در سطح بین‌الملل بوجود آورد.

دونالد ترامپ در اولین سال زمامداریش بخش قابل توجهی از وعده‌های انتخاباتی خود را عملی کرد. اگرچه بسیاری در این کشور از جمله دموکراتها با دیدگاههای او مخالف بودند اما او رئیس جمهور بود و بالاترین مقام را در دستگاه اجرایی این کشور در اختیار داشت.

در این گزارش به مواردی اشاره شده که دونالد ترامپ در هنگام کارزار انتخاباتی مطرح کرد و در اولین سالی که قدرت را بدست گرفت به آنها جامه عمل پوشاند و بدین ترتیب موجب بوجود آمدن تنش های زیادی شد.

کشتار غیر نظامیان عراقی به بهانه بمباران مواضع داعش

ترامپ وعده افزایش حملات به مواضع داعش را داده بود اما افزایش این حملات موجب افزایش کشتار غیر نظامیان عراقی و سوری شد. تنها تا ماه ژوئیه، با تشدید بمباران‌‎های آمریکا بیش از ۲ هزار غیرنظامی در عراق کشته شدند یعنی به اندازه کل غیرنظامیانی که در دوران ریاست جمهوری باراک اوباما کشته شده بودند. در ماه اکتبر نیز شهر رقه در سوریه از کنترل داعش خارج شد اما زمانی که بوسیلۀ حملات جنگنده‌های آمریکایی تقریبا نابود شده بود.

انتصاب یک قاضی محافظه‌کار در دیوان عالی کشور

در ۳۱ ژانویه سال جاری میلادی دونالد ترامپ «نیل گورسوچ» قاضی محافظه‌کار کلرادو را به عنوان نامزد پیشنهادی خود برای دیوان عالی آمریکا معرفی کرد. فردی که انتصابش نوعی تسکین برای گروه‌های مذهبی سنتی، موافقان قانون استفاده از سلاح گرم، مخالفان سقط جنین و نیز افراد با نفوذ صاحب سرمایه محسوب می‌شد.

در فوریه سال قبل از آن قاضی آنتونین اوسکالیا، یکی از مهمترین قضات محافظه کار دیوان عالی آمریکا درگذشت و جمهوریخواهان حاضر نمی‌شدند که نامزدی را که باراک اوباما برای این کرسی پیشنهاد کرده بود، بپذیرند. قاضی گورسوچ درنهایت توانست با حمایت جمهوریخواهان سنا رای لازم را به دست آورد تا در بالاترین نهاد قضایی آمریکا جای گیرد.

این آسان‎ترین وعدۀ انتخاباتی دونالد ترامپ بود که به لطف اکثریت جمهوریخواه حاضر در سنا به‌ سرعت عملی شد.

خروج از پیمان همکاری ترانس-پاسیفیک

دونالد ترامپ قول داده بود که توافقات تجاری چند جانبه را لغو کرده و پیمان‌های دوجانبه را جایگزین آنها کند و بر این اساس در اولین هفتۀ آغاز به کارش در کاخ سفید، آمریکا را از پیمان همکاری ترانس-پاسیفیک (TPP) که میان ۱۲ ملت عقد شده بود، خارج کرد.

منتقدان می‌گویند خروج ایالات متحده آمریکا از این پیمان مهم که شرکایی از آسیا و اقیانوس آرام در آن حضور داشتند، تنها باعث افزایش قدرت چین شده است.

خروج از پیمان تغییرات آب و هوایی پاریس

پیمان تغییرات آب و هوایی پاریس در دسامبر سال ۲۰۱۵ میلادی با حضور ۱۹۷ کشور در پاریس به امضا رسید. امضا کنندگان متعهد شدند تلاش کنند تا با کاهش انتشار کربن، افزایش گرمایش زمیـن را زیر دو درجه سانتی گراد نگه دارند.

دونالد ترامپ در ژوئن سال ۲۰۱۷ میلادی از این پیمان خارج شد؛ این در حالی است که آمریکا دومین مبنع بزرگ انتشار گاز کربنیک در جهان است.

دونالد ترامپ عضویت در این توافق را به ضرر اقتصاد کشورش خواند و همچنین اعلام کرد رسیدن به اهداف این توافق ممکن نیست.

تغییر نرخ مالیات

دونالد ترامپ در جریان کارزار انتخاباتی خود وعده داد که نرخ مالیات شرکتها را ۱۵ تا ۳۵ درصد کاهش دهد و حداقل مالیات جایگزین برای شرکتها و مالیات بر املاک را نیز لغو کند. لایحه‌ای که بر این اساس از سوی دولت او تهیه شد، بزرگترین تغییر در قوانین مالیاتی آمریکا از دهه ۱۹۸۰ میلادی به این سو محسوب می‌شد.

به این ترتیب در ماه دسامبر با حمایت جمهوریخواهان کنگره از این لایحه، نرخ مالیات شرکت‌ها از ۳۵ درصد به ۲۱ درصد کاهش یافت. تصویب این لایحه که به نفع ثروتمندان و صاحبان املاک و شرکتها بود، بیش از یک تریلیون دلار به کسری بودجه آمریکا می‌افزاید.

لغو قانون بیمه درمانی اوباما؛ اوباما کر

فرمان لغو قانون بیمه درمانی اوباما موسوم به «اوباما کر» از اولین اقدامات دونالد ترامپ پس از تکیه زدن بر مسند قدرت بود و پس از آن نیز جمهوریخواهان آمریکا در طول سال بارها تلاش کردند تا با شعار مقرون به صرفه بودن، لغو این قانون را به تصویب سنا برسانند و یا تغییراتی در آن ایجاد کنند.

با این وجود شکست دونالد ترامپ در رسیدن به این هدف، او عقب نشینی نکرده و از روش‌های دیگری از جمله با دور زدن سنای آمریکا در تلاش بوده است تا عملا «اوباما کر» را متوقف کند. از جمله او در ماه اکتبر فرمانی را امضا کرد تا یارانۀ شرکتهای بیمۀ همگانی برای گروههای کم درآمد جامعه قطع شود.

بازگشت به قوانین گذشته

دونالد ترامپ مجموعه‌ای از قوانین آمریکا را به عقب بازگرداند و آن را بزرگترین تحول قانونی در تاریخ آمریکا توصیف کرد. تمرکز اصلی او در این عقب‎گرد قانونی، لغو مقررات اعلام شده توسط آژانس حفاظت محیط زیست و همچنین وزارت کشور بوده است یعنی دو نهاد بزرگی که فعالیت و قوانین‎ آنها بویژه بر فعالیتهای بخش املاک تاثیر قابل توجهی دارد.

ترامپ قوانینی را نیز که بر فعالیتهای بخش بانکداری تاثیرگذار بودند تغییر داد. دولت او همچنین رویکرد بسیار کندتری در اجرای آن دسته از قوانینی اتخاذ کرد که ترجیح می‌داد همچنان نوشته ای بر دفتر و کتابها باقی باشند و دیرتر عملی شود.

از سرگیری اکتشافات نفتی نیز یکی دیگر از اقدامات دونالد ترامپ بود که پیش از این وعدۀ آن را داده بود. منشاء این وعده به سال ۲۰۰۸ میلادی و قول انتخاباتی سارا پیلین، فرماندار پیشین آلاسکا برمی گردد. ترامپ در کارزار انتخاباتی خود، وعدۀ سارا پیلین را تکرار کرد و گفت یک بار دیگر تلاش برای اکتشافات انرژی در سرزمین‌ها و آبهای آمریکا را از سر خواهد گرفت.

او در ماه آوریل فرمانی را امضا کرد که حفاری‌های دریایی را در بخش‌هایی از قطب شمال، اقیانوس آرام و اقیانوس اطلس از جمله در پناهگاههای دریایی مجاز می کرد؛ موضوعی که باراک اوباما برای آن محدودیت‎هایی قائل شده بود.

او همچنین به وزیر کشور دستور داد به بازنگری قوانین دوران باراک اوباما بپردازد. بر این اساس دولت او ممنوعیت‎هایی را که در زمان اوباما برای استخراج معادن زغال سنگ وضع شده بود، لغو کرد.

مقابله با ورود مهاجران

سخت‌گیری و اعمال محدودیت برای ورود مهاجران به خاک آمریکا یکی از وعده های مهم انتخاباتی دونالد ترامپ بود. او علاوه بر اتخاذ موضع سیاسی سختی در قبال مهاجران مسلمان، در موضوع مکزیک نیز گفت: «با پایان دادن به سیاست دستگیری و رها کردن دوبارۀ مهاجران در مناطق مرزی، به فعالیت قاچاقچیان انسان پایان خواهیم داد و گذرگاههای مرزی غیرقانونی را خواهیم بست.»

اعمال این سیاستها باعث شد علاوه بر تشدید کنترل در مرز این کشور و مکزیک، سه فرمان ضد مهاجرتی نیز برای جلوگیری از ورود مهاجران و مسافران از کشورهایی همچون یمن، سوریه، لیبی، ایران، سومالی و کرۀ شمالی صادر شود.

به رسمیت شناختن بیت‌المقدس به عنوان پایتخت اسرائیل

دونالد ترامپ با اعلام عزم آمریکا در انتقال سفارت خود از تل‌آویو به بیت‌المقدس، سیاستی را که برای هفتاد سال از سوی رؤسای جمهور پیشین این کشور اجرا می‌شد به کناری نهاد.

او در ۶ دسامبر در زمان اعلام این تصمیم گفت که رؤسای جمهور پیش از او نیز چنین قولی داده بودند اما موفق به اجرای آن نشده‌اند.

این اقدام ترامپ علاوه بر آن که موجب به راه افتادن اعتراضات ضد آمریکایی گسترده در اغلب کشورهای جهان شد آمریکا را نیز در نوعی انزوا قرار داد و رای گیری روز پنجشنبه ۳۰ آذر مجمع عمومی سازمان ملل در خصوص محکومیت این اقدام ترامپ، به خوبی انزوای آمریکا را به تصویر کشید.

اعلام عدم پایبندی ایران به توافق هسته‌ای

دونالد ترامپ اعلام کرده بود که یکی از اولویت های کاری او برچیدن توافق هسته‌ای با ایران (برجام) است. وی این توافق را فاجعه بار می داند و از هیچ کوششی برای برچیدن و یا تغییر آن فروگذار نبوده است. بر این اساس وی در سخنرانی ۱۳ اکتبر خود در کاخ سفید، پایبندی ایران به توافق هسته‌ای را تایید نکرد و به کنگره آمریکا ۶۰ روز فرصت داد تا با همکاری شرکای آمریکا دربارۀ این توافق و اعمال تحریم‌های جدید علیه ایران تصمیم‌گیری کنند.

او در سخنرانی خود، بار دیگر ایران را از مدافعان تروریست در جهان خواند و همچنین مدعی شد که گزارشاتی مبنی بر همکاری ایران با کرۀ شمالی دریافت کرده است. کنگره در مهلت تعیین شده هیچ تصمیم روشنی را در قبال ایران اعلام نکرد به این ترتیب اکنون چشم ها بار دیگر به سخنرانی رئیس جمهوری آمریکا در اواسط ژانویه دوخته شده است تا مشخص شود چه سیاست جدیدی در قبال ایران اتخاذ خواهد شد.

مخالفت ترامپ با توافقی که روسیه، چین، آلمان، فرانسه، انگلیس و اتحادیه اروپا از آن حمایت می کنند بار دیگر آمریکا را در موقعیت سختی قرار داده و انزوای آمریکا در عرصه بین الملل بیش از پیش تسهیل می کند.