قلمروِ ذهن

امیر حاج‌رضایی مفسر و تحلیل‌گر فوتبال یادداشتی در فرهنگستان فوتبال نوشت که آن را می‌خوانید.

چهارشنبه بیست‌وپنجم بهمن‌ماه، پاری‌سن‌ژرمن در استادیوم برنابئو به دیدار مدافع عنوان قهرمانی، رئال مادرید می‌رود تا مسابقه رفت خود را برگزار کند. این بازی در کنار دو دیدار دیگر یعنی تقابل یوونتوس و تاتنهام و چلسی و بارسلونا، مهم‌ترین دیدارهای مرحله یک‌هشتم نهایی لیگ قهرمانان اروپا خواهد بود.

پاری‌سن‌ژرمن در آخرین دیدار مرحله گروهی خود با سه گل مغلوب بایرن مونیخ شد. مشابه این شکست را همتای اسپانیایی‌اش، در مقابل بارسلونا در ورزشگاه خانگی متحمل شد. با این تفاوت که اولی در مسابقات اروپایی و دومی در لیگ اسپانیا رخ داد. حالا چگونه است که باتوجه به فاصله زمانی زیاد این مسابقه به این دیدار می‌پردازیم. این مسابقه اهمیت فراوانی دارد، استراتژی مالکین ثروتمند عرب تیم پاریسی، قدرت‎نمایی در عرصه اروپاست و به همین منظور در تابستان گذشته، دست به یک مأموریت غیرممکن زدند و با شکستن تمامی رکوردهای نقل‌وانتقالات، نیمار را به پاریس بردند و ستاره جوان موناکو امپایه را به صورت قرضی در اختیار گرفتند و در کنار ادینسون کاوانی، مثلث مرگباری را تشکیل دادند، اما در کنار تفکر حاکم بر تیم پاریسی، یک تفکر شخصی هم وجود دارد که در قلمرو ذهنی نیمار جریان دارد.

نیمار به جز سود سرشاری که از این انتقال برد، از زیر سایه مسی هم خارج شد؛ بازیکنی که نیمار همواره تحت‎الشعاع او قرار داشت، چه درون زمین و چه در افکار آکادمیسین‎ها و کارشناسان که تعیین‌کننده جوایز جهانی هستند و مهم‌تر و بالاتر از همه، توپ طلای فرانس فوتبال.

نیمار همواره به عنوان سومی بسنده کرده است و این عادت او شده که پس از رونالدو و مسی قرار بگیرد. برای تصاحب توپ طلا، او اولین گام را برداشت؛ جدایی از بارسلونا. و حالا او در مسابقات مختلف سال جاری میلادی که مهم‎ترینش جام جهانی روسیه است، باید بدرخشد. اما به نظر من مهم‎ترین دیدارش، هماوردی با رئال مادرید است؛ جایی‎که پیروزی بر این تیم در بهمن‎ماه آینده، می‌تواند با حذف رئال مادرید، کریس رونالدو را هم حذف نماید. آن‌وقت او به آرزوی دیرینه‎اش، یعنی کسب توپ طلای فرانس فوتبال، نزدیک می‎شود.

دو فوتبالیست نام‌دار آمریکای جنوبی، لئو مسی و نیمار درصدد حمله به افتخارات مرد پرتغالی هستند. بازیکن بزرگی که از جاذبه‎ها و دافعه‎های فراوانی در مجامع بین‎المللی فوتبال برخوردار است. اونای امری که اسپانیایی است و به خوبی قهرمان اروپا را می‎شناسد در شب شکست تحقیرآمیز رئال در برابر بارسلونا، در ورزشگاه حضور داشت. او که صدای پای مربیان مختلفی را به عنوان جانشین خود می‎شنود و سایه‎ی پوچه‎تینو، مربی تاتنهام را بر تیم خود بیش از همیشه احساس می‎کند، می‎داند حذف قهرمان اروپا می‎تواند به ابقایش در تیم پاریسی کمک کند و اینجاست که ثروت هر دو تیم و نیروی انسانی ستاره‌وش تیم‎ها، تحت تأثیر یک عنصر روانی برجسته، یعنی انگیزه قرار می‎گیرد.

رئال که در لالیگا در شرایط خوبی قرار ندارد به پیروزی در این بازی حیاتی، نیاز فراوان دارد. علی‌رغم حضور پرس در رختکن مادریدی‎ها بعد از آن شکست سنگین و اعلام حمایت از زیدان، تردیدی وجود ندارد که حذف رئال از جام قهرمانان اروپا، فرجامش برکناری زیدان است. این نبردی مدرن است که رسیدن به یک‎چهارم نهایی، فرع بر اصل قضیه است.

انگیزه‌‏های شخصی نزد دو مربی و دو ستاره این تیم، بر هر عامل دیگری ارجحیت دارد. رونالدو در رؤیای ۷ توپ طلای فوتبال به‌سر می‌برد، عددی که پشت پیراهنش حک شده است و باتوجه به اینکه ۳۲ ساله است، این آخرین تلاش‌های او برای ستاره باقی ماندن است و بعد از آن در صورتی که فاتح این ماراتن بشود، رسالتش در فوتبال به پایان می‌رسد و به تاریخ می‌پیوندد.

ماریو بارگاس یوسا، به هنگام دریافت جایزه نوبل در ادبیات در هفتم دسامبر سال ۲۰۱۰ در بخشی از خطابه خود چنین می‎گوید:« مطالعه، برایم رؤیا را به زندگی و زندگی را به رؤیا تبدیل کرد و این اتفاق می‎تواند در فوتبال هم رخ دهد، کمااینکه به دفعات شاهد آن بوده‎ایم. گواینکه امیدی نیست که در زندگی به همه رؤیاهایی که در سر داریم برسیم.»

همانطوری که قبلا نوشتم، فوتبال بازی عدالت نیست، بازی درام است. لئو مسی اولین گام در راه رسیدن به ششمین توپ طلای خود را، در روز شنبه دوم دی‎ماه جاری در سانتیاگو برنابئو بسیار محکم برداشت و رقیب دیرینه خود را به عقب راند. آیا نیمار می‎تواند بسان هم‎بازی سابق خود، آنقدر درخشان ظاهر شود و یا کریس رونالدو، با اعتماد به‌نفس فوق‌العاده‎ای که دارد، یکبار دیگر این جنگ همه‎جانبه را می‎برد و به‌سان افسانه بهرام گور، تاج پادشاهی را از میان دو شیر می‎رباید؟

در چنین مسابقاتی علاوه بر موفقیت‎های تیمی، پیروزی‎های شخصی و رقابت‏‌های زیرپوستی، بین ستارگان و نوابغ جهان فوتبال در جریان است. غالبا می‎شنویم که این بازیکنان، توفیق تیم خود را در الویت قرار می‎دهند و رکوردها و موفقیت‏‌های شخصی را کم‎اهمیت قلمداد می‎کنند، اما بازیکنان در چنین سطحی، همواره می‎خواهند تاریخ‎ساز شوند و با تورق آنچه که از خود باقی گذاشته‎اند، همچنان در دنیای نسل‎های بعد از خود، ستاره بمانند.

نیمار، گوش به هشدار هموطن نام‎دارش، ریوالدو خواهد سپرد که رسیدن به توپ طلا را در گرو حذف توأمان رئال و رونالدو می‎داند. نیمار بازیکن بزرگی است که کاپیتانی تیم ملی کشورش در جام جهانی پیش رو را برعهده دارد. برزیلی که با تیته، سرمربی خود، به حیاتی نوین دست یافته و از مدعیان عنوان قهرمانی است.

نیمار در پول و ثروت و شهرت غوطه می‎خورد، اگر قدرت ورود به قلمرو ذهنی او را داشتیم، آنگاه درک بهتری نسبت به خواسته‌‏هایش پیدا می‎کردیم. اما بدون تردید رسیدن به جایگاه رونالدو و مسی از دغدغه‎های ذهنی اوست و حالا جدول و قرعه این فرصت را به او داده است. سال ۲۰۱۸ و رقابت‎های گوناگون در سطوح بالا، بر ما نمایان خواهد ساخت، آقای فوتبال جهان چه کسی خواهد بود. ما تازه در ژانویه هستیم و تا دسامبر آینده، راهی طولانی در پیش است.