معمایی به نام عدم دفاع از قهرمانی در لیگ جزیره

وبسایت نود: چرا تیم های لیگ برتری نمی توانند از عنوان قهرمانی خود در لیگ جزیره دفاع کنند؟

تا همین دو سال قبل، یکی از نکات برجسته لیگ قهرمانان، نه بازیکنان، نه تیم ها، نه مربیان و نه استادیوم ها بود، بلکه جنبه رقابتی این تورنمنت بود که موجب شده بود در فرمت جدید این مسابقات با نام لیگ قهرمانان اروپا، هیچ باشگاهی نتوانسته بود از عنوان قهرمانی خود دفاع کند. این اتفاق معمایی را درباره این تورنمنت مطرح کرده بود که البته با سلطه سه ساله رئال مادرید و دو بار دفاع از عنوان قهرمانی، به فراموشی سپرده شد.

حالا لیگ قهرمانان هم صاحب یک قهرمان تکراری شده است، مثل یوونتوس که هفت فصل است در ایتالیا قهرمان شده، بایرنی که شش بار پیاپی در بوندس لیگا قهرمان شده یا پاریسن ژرمن که از شش فصل اخیر، پنج بار به قهرمانی در لیگ فرانسه رسیده است. در طی نه سال گذشته در تمام ۵۵ لیگ کشورهای عضو یوفا، حداقل یک بار تیم ها از عنوان قهرمانی خود در لیگ دفاع کرده اند، جز یک کشور و یک لیگ: لیگ برتر انگلیس.

بعد از آن که یونایتد توانست در فصل ۲۰۰۸-۲۰۰۹ قهرمان لیگ برتر شود و از عنوان قهرمانی خود دفاع کند و در واقع هتریکی در قهرمانی در جزیره به ثبت برساند، لیگ برتر هرگز دفاع از عنوان قهرمانی را به خود ندیده است. اگر تیم پپ هم نتواند در این فصل از قهرمانی خود دفاع کند، برای یک دهه در فوتبال انگلیس، قهرمان هر سال عوض شده که یک رکورد در فوتبال مدرن است.

جالب تر اینکه، اگر در سال های اولیه این روند، تیم ها نزدیک به قهرمانی و حضور در صدر جدول بودند، مثل منچستریونایتد ۲۰۱۱-۲۰۱۲ که از نظر امتیاز نسبت به فصل قبل که قهرمان شده بود، تفاوتی نداشت. در سه فصل اخیر اوضاع در فوتبال جزیره برای مدافع عنوان قهرمانی کابوس وار بوده است.

چلسی و لسترسیتی و باز هم چلسی در سه فصل اخیر، حداقل ده برد به نسبت فصلی که قهرمان شدند، کمتر کسب کردند و این موجب شد رانیری و مورینیو در میانه فصل شغل شان را از دست بدهند و کونته هم در پایان فصل گذشته، جایگاهش را از دست داد.

اگرچه شاید تغییر بازیکنان و شرایط باشگاه در ترانسفرها در این موضوع تاثیرگذار بوده ولی جنبه تاکتیکی قضیه فراتر از این ها است. با افت چلسی در فصل ۲۰۱۵-۲۰۱۶، لسترسیتی با سبک منحصر به فرد خود دنیا را شگفت زده کرد. آن ها توپ را به حریف واگذار می کردند و در عوض با تکیه به قدرت دریبلینگ محرز و سرعت واردی، در ضدحملات به حریف ضربه می زدند. اما فصل بعد رقبا سبک بازی لسترسیتی را شناختند.

ورود مربیان جدید و بزرگی مثل کونته و گواردیولا، شرایط را در مالکیت توپ با ساختار جدیدی همراه ساخت، استفاده از سیستم های متفاوت در خط دفاع و حمله موجب شد تیم های آن ها دیگر در زمان از دست دادن توپ خیلی آسیب پذیر نباشند، لسترسیتی هم که آلترناتیوی در برنامه هایش نداشت، در اجرای این سبک با مشکل مواجه شد و ناکام ماند.

برای کونته هم اتفاقی مشابه افتاد. تغییر سیستم تیم به ۳-۴-۳، آن ها را از میانه جدول کند و به یکباره به صدرنشین دست نیافتنی رسید. چلسی با همین روش تا فصل بهار پیش رفت و صدرنشین ماند و کم کم رقبا دست سرمربی ایتالیایی را خواندند و اگرچه چلسی قهرمان شد ولی در هفته های پایانی برتری چلسی آنقدرها مثل قبل محسوس نبود.

حتی ونگر که برای بیش از ۱۰۰۰ بازی از سیستم ۴ نفره دفاعی استفاده کرده بود، به سیستم دفاع سه نفره روی آورد و با همین سیستم مهمترین نتیجه ای که کسب کرد پیروزی مقابل چلسی در فینال جام حذفی بود.

حالا چالش گواردیولا در منچسترسیتی این است که تیمش را باطراوت نگاه دارد تا دوباره قهرمانی را کسب کند، کاری که بعد از فصول اولش در بارسا و بایرن مونیخ، با جذب زلاتان و لواندوفسکی انجام داد تا تیمش را تقویت کند. اما مهمترین ورودی سیتی در فصل تابستان، محرزی بوده که به نظر خیلی به درد سیستم ۴-۳-۳ نمی خورد، مگر آن که پپ تصمیم بگیرد از استرلینگ در نقش نه کاذب بهره بگیرد و محرز به پست دیگری منتقل شود.

بعید به نظر می رسد که داستان چلسی و لستر برای سیتی تکرار شود و آن ها با افتی قابل توجه روبرو شوند ولی در بررسی ناکامی تیم های مدافع عنوان قهرمانی، باید به روند سینوسی چلسی هم به عنوان یک فاکتور کلیدی نگاه کرد.

نگاهی به امتیازات عجیب و غریب و بالا و پایین چلسی در طی چهار فصل اخیر نشان می دهد که چقدر روند بی ثباتی داشته اند که در کمتر تیمی در قاره اروپا قابل مشاهده است. شکوفایی یکباره بازیکنان تحت نظر مربی جدید و سپس قرار گرفتن در مقابل او، شاید دلیلی باشد برای سیکل متناوب چلسی در لیگ برتر در طی فصول اخیر.

لازم به ذکر است که عملکرد فاجعه بار چلسی در فصل ۲۰۱۵-۲۰۱۶ موجب شد آن ها حتی سهمیه لیگ اروپا فصل بعد را هم نگیرند و اگرچه این موضوع به وجهه باشگاه از چندمنظر ضربه زد ولی عدم وجود برنامه اروپایی در تقویم بازی های تیم، به چلسی کمک کرد و آن ها علاوه بر قهرمانی در لیگ با ۹۳ امتیاز، به فینال جام حذفی هم رسیدند. لسترسیتی هم به مدد عدم حضور در اروپا، موفق شد به قهرمانی در لیگ جزیره برسد ولی فصل بعد با حضور در رقابت های اروپایی، دچار افت شد.

البته باید اشاره کرد که سلطه بر فوتبال انگلیس هم بعد از جنگ چهانی دوم، شرایط متفاوتی به خود دیده است. بعد از حکمرانی لیورپول در فاصله سال های ۷۰ تا ۸۰ میلادی بر فوتبال انگلیس، تنها سرآلکس فرگوسن کسی بود که در تکرار قهرمانی ها نقش پررنگی داشت. از سال ۱۹۶۰ به این طرف، فرگوسن صاحب نیمی از دفاع از عنوان قهرمانی های رقم خورده در فوتبال انگلیس است.

با تمام این تفاسیر و توجه به اینکه گواردیولا در بایرن و بارسلونا دو بار از عنوان قهرمانی اش دفاع کرده است و اکنون بخت اول قهرمانی هم به حساب می آید، سخت است که تصور کنیم تیم او هم به سرنوشت چلسی و لسترسیتی دچار می شود.

حتی با وجود این که خود منچسترسیتی بعد از قهرمانی با مانچینی و پیگیرینی در لیگ برتر، سال بعد دچار افت شد. لیگ برتر همیشه به جنبه رقابتی بودن خود شهره بوده و این که هر تیمی توان شکست تیم دیگر را دارد. ولی سیتی فصل قبل ۱۰۰ امتیاز کسب کرد و ۱۹ تیم لیگ برتر را برد و با اقتدار و شکستن رکوردهای مختلف قهرمان شد. در نتیجه بعید است بخواهیم سیتی گواردیولا را با چلسی فصل ۲۰۱۵-۲۰۱۶ مقایسه کنیم که دهم شد.

در نهایت شاید دوباره به این کلیشه می رسیم: قهرمان شدن سخت است ولی حفظ قهرمانی سخت تر !