امیرهوشنگ جزی‌زاده درگذشت

مهر: استاد امیرهوشنگ جزی‌زاده، از چهره‌های برجسته، اثرگذار و پیشکسوت هنرهای تجسمی ایران، سحرگاه امروز پنجشنبه هجدهم دی‌ماه و پس از سال‌ها فعالیت مستمر هنری، چشم از جهان فروبست. درگذشت این هنرمند نامدار، فقدانی سنگین برای هنر نگارگری، طراحی ایرانی، صنایع دستی و میراث بصری شهر اصفهان و ایران به شمار می‌رود؛ هنرمندی که آثارش نه‌تنها در قاب موزه‌ها، بلکه در متن معماری، شهر و زیست هنری ایرانیان حضور دارد.

استاد امیرهوشنگ جزی‌زاده متولد۷ اردیبهشت‌ماه سال ۱۳۱۲ بود و از نخستین نسل هنرمندانی به شمار می‌رفت که آموزش رسمی هنر را در هنرستان هنرهای زیبای اصفهان تجربه کردند. وی از هنرآموختگان دوره اول این هنرستان بود و نزد استادانی چون بهادری و جواد رستم شیرازی آموزش دید؛ استادانی که هر یک از پایه‌گذاران جریان آموزش آکادمیک هنرهای سنتی در ایران محسوب می‌شوند.

جزی‌زاده پس از پایان دوره آموزش، خود به‌عنوان یکی از نخستین استادان هنرستان هنرهای زیبای اصفهان به تدریس پرداخت و در طول دهه‌ها فعالیت آموزشی، نقش مهمی در تربیت نسل‌های متعدد هنرمندان ایفا کرد. وی در آموزش، نگاه سنتی استاد شاگردی را با اصول علمی و آکادمیک درآمیخت و با تسلط بر مباحث طراحی، نگارگری، ترکیب‌بندی، آناتومی و شناخت نقوش ایرانی، شاگردانی پرورش داد که هر یک در شاخه‌ای از هنرهای تجسمی و صنایع دستی فعال شدند.

اگرچه نام استاد جزی‌زاده بیش از هر چیز با نگارگری و نقوش ایرانی گره خورده است، اما دامنه فعالیت‌های هنری وی به‌هیچ‌وجه به این حوزه محدود نبود. طراحی‌های استاد جزی‌زاده در رشته‌های متعددی همچون قلم‌زنی، قالیبافی، خاتم‌کاری، منبت، آرایه‌های معماری و کاشی‌کاری مورد استفاده قرار گرفت و آثار وی به‌عنوان مرجع بصری در اختیار هنرمندان این حوزه‌ها قرار داشت.

آثار استاد جزی‌زاده حضوری پررنگ در فضای شهری و معماری ایران دارد؛ حضوری که گاه از نگاه عمومی پنهان مانده اما در حافظه بصری شهر نقش بسته است. از جمله شاخص‌ترین نمونه‌ها می‌توان به طراحی نقوش و آرایه‌های معماری بدنه بیرونی هتل عباسی اصفهان اشاره کرد که شامل کاشی‌کاری‌ها و آجرکاری‌هایی است که بر اساس الگوهای طراحی‌شده توسط این هنرمند شکل گرفته‌اند. همچنین نقوش معماری آرامگاه ساعد در خیابان صائب اصفهان و طراحی نقوش کاشی‌کاری‌های صحن رضوی در آستان قدس رضوی، از دیگر آثار ماندگار وی به شمار می‌روند.

در همین ارتباط، مهدی تمیزی، هنرمند هنرهای تجسمی، در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، خبر درگذشت استاد امیرهوشنگ جزی‌زاده را تأیید و اظهار کرد: این هنرمند نامدار ایرانی سحرگاه امروز هجدهم دی‌ماه و در منزل شخصی خود از دنیا رفت.

وی افزود: کهولت سن علت اصلی درگذشت استاد بوده و جامعه هنری کشور یکی از سرمایه‌های ارزشمند خود را از دست داده است.

این هنرمند هنرهای تجسمی با اشاره به جایگاه استاد جزی‌زاده در تاریخ هنر معاصر ایران اظهار کرد: وی از معدود هنرمندانی بود که نگاه عمیق به سنت‌های اصیل هنر ایرانی را با درک دقیق از کاربرد هنر در زندگی و معماری همراه کرد. به گفته وی، آثار استاد جزی‌زاده نه‌تنها واجد ارزش زیبایی‌شناختی، بلکه دارای کارکرد فرهنگی و آموزشی گسترده‌ای بود.

وی با اشاره به سوابق آموزشی استاد جزی‌زاده اظهار کرد: وی از هنرآموختگان دوره نخست هنرستان هنرهای زیبای اصفهان و از شاگردان استاد عیسی بهادری و جواد رستم شیرازی بود و پس از آن، خود به‌عنوان یکی از نخستین استادان همان هنرستان به تدریس پرداخت.

تمیزی افزود: این پیوند نسلی، استاد جزی‌زاده را به یکی از حلقه‌های کلیدی در انتقال دانش و سنت هنر ایرانی تبدیل کرد.

این هنرمند هنرهای تجسمی با تأکید بر گستره طراحی‌های استاد جزی‌زاده اظهار کرد: آثار وی تنها به نگارگری محدود نمی‌شود و طراحی‌های استاد در رشته‌های مختلف هنرهای تجسمی و صنایع دستی مورد استفاده قرار گرفته است.

به گفته وی، هنرمندان بسیاری در حوزه‌های قلم‌زنی، قالیبافی، خاتم‌کاری، آرایه‌های معماری، منبت و کاشی‌کاری از طراحی‌های استاد جزی‌زاده بهره برده‌اند.

تمیزی با اشاره به حضور آثار استاد جزی‌زاده در فضای شهری اصفهان اظهار کرد: مردم می‌توانند نمونه‌های متعددی از آثار این هنرمند را در شهر مشاهده کنند. وی افزود که تمامی نقوش و آرایه‌های معماری

بدنه بیرونی هتل عباسی اصفهان، شامل کاشی‌کاری‌ها و آجرکاری‌ها، بر اساس طراحی‌های استاد جزی‌زاده اجرا شده و این اثر یکی از شاخص‌ترین نمونه‌های پیوند هنر سنتی با معماری معاصر است.

وی همچنین به آثار ملی استاد جزی‌زاده اشاره و اظهار کرد: از بزرگ‌ترین و ماندگارترین آثار وی می‌توان به طراحی تمامی نقوش کاشی‌کاری‌های صحن رضوی در آستان قدس رضوی اشاره کرد؛ آثاری که نشان‌دهنده تسلط استاد بر هندسه، رنگ و روح هنر ایرانی اسلامی است.

استاد امیرهوشنگ جزی‌زاده از جمله هنرمندانی بود که بی‌هیاهو و به دور از شهرت‌طلبی، عمر خود را صرف خلق اثر، آموزش و انتقال تجربه کرد. آثار وی امروز بخشی از حافظه بصری هنر ایران را شکل می‌دهد و فقدان او، خلأیی جدی در میان نسل پیشکسوتان هنرهای تجسمی کشور بر جای گذاشته است.

بر اساس اعلام مهدی تمیزی، جزئیات مربوط به آئین تشییع و خاکسپاری استاد امیرهوشنگ جزی‌زاده متعاقباً اطلاع‌رسانی خواهد شد.