آلوده‌ترین منطقه تهران که خیلی هم خاص هست!

برترین‌ها: خبر تازه‌ای که درباره کیفیت هوای تهران منتشر شده، بار دیگر نام خیابان پیروزی را در مرکز توجه قرار داده است؛ منطقه‌ای که این روزها شاخص آلودگی‌اش در ایستگاه‌های سنجش، عدد ۱۸۱ را ثبت کرده؛ رقمی که آن را در آستانۀ وضعیت «بنفش» قرار می‌دهد. این سطح از آلودگی، علاوه‌بر هشدارهای بهداشتی، فرصتی فراهم می‌کند تا دوباره به ویژگی‌های محلی بپردازیم که از قدیم با نام «فرح‌آباد» شناخته می‌شد و همچنان رد پای زندگی محلی در آن جریان دارد.

پیروزی یکی از قدیمی‌ترین نواحی جنوب‌شرقی پایتخت است؛ بافتی که نه تنها در ظاهر بناها، بلکه در سبک زیستِ ساکنان هم قابل مشاهده است. خیابان نبرد، یکی از محورهای اصلی این محدوده، از دیرباز محل رفت‌وآمد پرشتاب و تجارت خرد بوده است. تعداد زیاد پاساژها، واحدهای تجاری کوچک و کافه‌ها، یک جریان مالی قابل‌توجه در طول روز ایجاد می‌کند؛ پاتوق‌هایی که نه لزوماً مدرن‌اند و نه کاملاً سنتی، اما فضای زنده‌ای دارند و همین رفت‌وآمد مستمر، نبض اقتصادی بخش مهمی از منطقه را روشن نگه می‌دارد.

در همین محدوده، «چهارراه کوکا» رنگی متفاوت به محله می‌دهد؛ جایی که سال‌هاست به‌عنوان یکی از نقاط پرشور برای وقت‌گذرانی شناخته می‌شود. این چهارراه به‌نوعی عنصر الهام‌بخش فرح‌آباد قدیم به‌حساب می‌آید. دورهمی‌های دوستانه، کافه‌های کوچک و مغازه‌های محلی، حال‌وهوایی نیمه‌نوستالژیک و پرجنب‌وجوش‌تری به آن بخشیده‌اند.

چند خیابان آن‌طرف‌تر، «پرستار» قرار دارد؛ محوری که سال‌هاست در ذهن بسیاری با عنوان «لوکس‌ترین نقطه پیروزی» ثبت شده. خانه‌های نوسازتر، خیابان‌های مرتب‌تر و نوعی آرامش در شب‌ها، باعث شده این بخش نسبت به سایر قسمت‌های منطقه، تصویر متفاوتی ارائه دهد. همین تفاوت‌ در شکل ظاهر و سبک زندگی، تضادی جالب میان بخش‌های مختلف پیروزی ایجاد کرده و این ناهمگنی، ویژگی هویتی محله شده است.

با این حال، اشتراک مهمی میان اغلب نواحی پیروزی وجود دارد: بافت مذهبی و سنتی. در این محله، بُعد اعتقادی و ارزش‌های خانوادگی همچنان نقش پررنگی دارند و به همین دلیل، شاید آن تکثر فکری و تنوع اجتماعی که درسایر نقاط تهران جریان دارد، اینجا به شکل خاص‌تری دیده می‌شود. انتخاب پیروزی برای سکونت معمولاً همراه با پیش‌زمینه‌های ذهنی مشخص است؛ بسیاری یا تعلق  خانوادگی به این محدوده دارند، یا از ابتدا با سبک زندگی چنین محله‌ای احساس نزدیکی می‌کنند.

در این میان، «نیروی هوایی» به‌عنوان بخش مدرن‌تر منطقه جایگاه متفاوتی یافته است. خیابان‌های پهن‌تر، ساختمان‌های جوان‌تر و سطح بالاتری از پذیرش جمعیت، آن را به نقطه‌ای تبدیل کرده که حتی در قیمت مسکن نیز فاصله محسوسی با سایر بخش‌ها دارد. برخی آن را مرز میان سنت و مدرنیته در شرق تهران می‌دانند؛ جایی که هم ساختار منطقه‌ای پیروزی را دارد و هم کیفیتی متفاوت از آن ارائه می‌دهد.

اکنون که آمارها پیروزی را در صدر فهرست آلوده‌ترین نقاط پایتخت قرار داده‌اند، شاید  بی بهانه نبود که به این منطقه بپردازیم؛ محله‌ای که سال‌هاست میان گذشته و حال در نوسان است و اکنون زیر سایه هوای آلوده قرار دارد.