رونق بازار موتورسیکلت؛ ظهور طبقه موتورسواران
۱۱۰۸۶۷۵
۲۸ فروردين ۱۴۰۰ - ۰۹:۳۰
۱۲۲۷
رئیس پلیس راهور ناجا و دبیر انجمن صنعت موتورسیکلت ایران می‌گویند تولید و ثبت سند موتورسیکلت در سال ۹۹ نسبت به سال ۹۸، ۸۰ درصد افزایش داشته است

روزنامه همشهری: رئیس پلیس راهور ناجا و دبیر انجمن صنعت موتورسیکلت ایران می‌گویند تولید و ثبت سند موتورسیکلت‌ در سال99 نسبت به سال98، 80درصد افزایش داشته است.

موتورسیکلت‌های محتضر مانند بیماران درمانده که ساعت‌ها پشت در مطب دکتر منتظر و بلاتکلیف می‌مانند، ردیف و خاموش جلوی تعمیرگاه‌های خیابان مولوی صف کشیده‌اند تا نوبت معاینه‌شان سر برسد. بعضی‌های‌شان سرپایی و با یکی دو ساعت وقتی که تعمیرکار یا شاگردش می‌گذارند و چندصدهزار تومنی که از جیب صاحبان‌شان می‌رود، حال‌شان بهتر می‌شود و به دل خیابان می‌زنند، اما بعضی‌های دیگر باید دو سه روزی در تعمیرگاه منتظر بمانند؛ چون قطعات‌شان مانند داروهای کمیاب پیدا نمی‌شود یا اگر هم هست، کم و گران است. پس هستند تا شاید موتوری از دار دنیا رفته و اسقاط شده پیدا شود و اعضایش را در این گرانی به او پیوند بزنند یا آن قطعات کمیاب را از انبارهای تودرتوی کوچه‌پس‌کوچه‌های همان حوالی پیدا کنند و جراحی و تعمیر شروع شود.

پنجشنبه است و تعداد مریضان بدحال بسیار؛ خیابان مولوی از چهارراه شاپور تا میدان رازی که در بین تهرانی‌‌ها به گمرک معروف‌تر است، گوش تا گوشش موتورسیکلت پارک شده و تعمیرکاران پیر و جوان با لباس‌ها و صورت سیاه شده از گریس و روغن، آچار به‌دست دور موتورها می‌چرخند و به مشتری‌ها شرح حال می‌دهند. هر چقدر که به میدان گمرک و خیابان قلمستان نزدیک می‌شوی، ازدحام موتورها و آدم‌ها در هم تنیده‌تر می‌شود. گویا محدودیت‌های کرونایی و تعطیلی چندروزه کسب‌وکارها در این نقطه از شهر بی‌معنی است و آدم‌ها بی‌توجه به قید کرونا، مثل همیشه مشغول خرید و فروش لوازم یدکی و تعمیر و تحویل موتورسیکلت هستند.

پول خرید ماشین ندارند، پس موتور می‌خرند

حاج مروت 32سال است در این راسته تعمیرگاه دارد، از قدیم تعمیرکار موتورهای هوندا، وسپا و رکس بوده و حالا چند سالی است که تعمیر آپاچی، بنلی و باکسر را هم به تخصص‌هایش اضافه کرده. نشسته پشت دخل کوچکش و برای صاحب موتور، فاکتور عریضی از قطعاتی که باید بخرد، می‌نویسد. گاهی قلمش روی کاغذ از نوشتن می‌ایستد. صورتش را به سمت موتورسیکلت می‌چرخاند و گوشه چشمانش را تیز می‌کند؛ بعد انگار که چیزی یادش آمده باشد، دوباره قلم را ‌تر و فرز روی فاکتور می‌چرخاند.

«موتور خیلی گرون شده، بگو چی گرون نشده؟ قطعاتشم گرون شده اما هست، بالاخره گیر میاد. اما خب موتورسوار هم زیادشده. اینطور نیست که بگیم گرونی باعث کم شدن موتوری‌ها شده باشه، برعکس بیشتر هم شده. یعنی از وقتی بنزین رو گرون کردن، در عرض یکی دو‌ماه جلوی تعمیرگاه‌ها و مغازه‌های لوازم یدکی‌فروشی پر شد از موتورهای دست دوم و دست چندم. بعضی موتورها رو بعد 5سال یا 10سال خاک خوردن تو حیاط و پارکینگ، آورده بودن اینجا. بعضی‌ موتورها مدلشون واسه 17، 18سال پیش بود و قطعاتشون پیدا نمی‌شد. یه مدت که گذشت و ماشین هم گرون شد و پراید رسید به بالای 100میلیون تومن، موج دوم موتورسوارها سر و کله‌شون پیدا شد. کرونا هم که اومد یه عده جدیدی اومدن. الان دست تعمیرکارای این راسته خدارو شکر یک روز خالی که نمی‌مونه هیچ، تازه خیلی از مشتری‌هارو می‌فرستن مغازه‌های خیابون‌های اطراف واسه تعمیر.»

مردی چهل و یکی دو ساله که از کت و شلوار و کیفش برمی‌آید که کارمند باشد، نشسته بر چارپایه تعمیرگاهی در خیابان قلمستان و به دست‌های تعمیرکار که زیر باک موتور پیچی را باز می‌کند، خیر شده. باک سوراخ است و نشتی‌اش را تا حالا 2بار گرفته‌اند اما باز از همان نقطه، بنزین نشت می‌کند. موتور دست‌دوم را 7‌ماه است خریده و از خرابی‌های آن سر درنمی‌آورد. فرزاد، صاحب مغازه می‌گوید: «الان نزدیک 2ساله که آدم‌هایی شبیه ایشون زیاد میان اینجا. قبلا 80درصد مشتری‌های موتورسوار ما از کاسب‌های بازار و سطح شهر، پیک موتوری‌ها و جوون‌هایی بودن که تازه مستقل شده و می‌خواستن که وسیله نقلیه‌ای از خودشون داشته باشن، اما حالا نزدیک 2سال است که تعداد کارمندها، دانشجوها، معلم‌ها و حتی پیرمردهای موتورسوار که برای تعمیر میان هم زیاد شده. یعنی الان نسبت‌شون 50به50 هست.

اغلب میگن تازه گواهینامه گرفتن و پولشون به خریدن موتور دست‌دوم رسیده. خب طبیعی هم هست، وقتی ماشین گرون شد، خیلی‌ها که پول جمع کرده بودن واسه خریدن یه پراید، تیبا یا پژو دیگه زورشون نرسید به خرید. بعد بندگان خدا برای اینکه حداقل یه وسیله نقلیه تو این شهر درندشت زیر پاشون باشه اومدن سمت موتور. پولشون برسه موتور نو می‌خرن که ایرانی‌هاش از 23 تا 25میلیون شروع می‌شه و خارجی‌هاش از 35 تا 38میلیون؛ پولشون کمتر باشه هم می‌رن سمت دست‌دوم که ارزون‌ترینش 12 تا 15میلیونه که اکثرا مدل‌های پایین و کم کیفیته.»

رونق موتورهای دست‌دوم بیشتر است

فرزاد از موتورسوارانی تعریف می‌کند که چندین سال قبل، پلیس راهنمایی و رانندگی موتورشان را توقیف کرده بود اما آنها بعد از گران شدن قیمت‌ها، دنبال ترخیص آن رفته‌اند. «تا همین 4سال پیش، موتور نو طرح هوندا، 500 تا 800هزار تومن بود. موتورسوار راحت یکی می‌خرید و سوار می‌شد و وقتی بابت نداشتن کلاه کاسکت یا گواهینامه، عبور از خط ویژه اتوبوس و چراغ قرمز و... جریمه می‌شد و موتورش رو می‌گرفتن، قیدش رو می‌زد و می‌رفت یه موتور دیگه اقساطی یا نقدی برمی‌داشت، اما قیمت‌ها که بالا رفت، دیدن اینطوری نمی‌شه. رفتن سراغ موتورهاشون. گفتن الان می‌ارزه یکی دو میلیون جریمه و پول پارکینگ بدیم تا وسیله‌مون آزاد بشه. مورد داشتیم که 4تا موتور تو پارکینگ داشت و تونست 3تاش‌رو آزاد کنه و با قیمت بالا بفروشه و حتی سود کنه.»
رونق تعمیرگاه‌های موتور فقط مختص میدان گمرک و اطراف آن نیست.

تعمیرکاران دیگر هم می‌گویند 3عامل افزایش قیمت بنزین، خودرو و کرونا باعث گرایش مردم به خرید موتورسیکلت به‌ویژه دست دوم شده است. «یوسف بیتا» از تعمیرکاران موتور که در محدوده میدان خراسان مغازه دارد، در این‌باره می‌گوید: «در یک سال گذشته تقریبا تعداد مشتری‌های ما برای تعمیر موتور 1.5برابر شده، حتی یکی از همکارامون که 50دستگاه موتور دست‌دوم داشت همه رو تعمیر کرد، خیلی راحت فروخت و سود خوبی نصیبش شد. وضعیت اقتصادی خوب نیست و بیشتر کسانی که مشتری موتور دست‌دوم هستند، توان خرید ماشین سواری و موتور نو ندارن.»

ماشین‌دارها هم موتور را ترجیح می‌دهند

خیابان 17‌شهریور حدفاصل میدان شهدا تا پل شهید محلاتی یکی دیگر از پاتوق‌های قدیمی موتوربازهاست البته نه برای تعمیر و خرید لوازم یدکی بلکه برای خرید موتورهای نو و دست اول. 2طرف خیابان بنگاه‌ها و گاراژهای بزرگی است که موتورسیکلت‌ها فرمان به فرمان، مرتب و منظم کنار هم چیده شده‌اند و انگار منتظرند که سریع کسی روی آنها بنشیند و طول خیابان را پر گاز رد کند. از موتورهای ایرانی و خارجی معمولی گرفته تا موتورهای تریل و مسابقه، موتور شارژی طرح نوجوان و موتور برقی هم در این راسته قدیمی می‌توان پیدا کرد. علی و مجتبی 2 برادرند که همراه با پدرشان در اینجا بنگاه موتورفروشی دارند. هم ایرانی می‌فروشند و هم خارجی. از 25میلیون تا 300میلیون.

می‌گویند مشتری‌هایشان نسبت به گذشته دو برابر شده اما نه برای موتورسیکلت‌های باکیفیت بلکه موتورهای ارزان‌قیمتی که فقط کارشان را راه بیندازد. «تا قبل از گرونی دلار، با 8 تا 10میلیون تومن می‌شد بهترین موتور خارجی رو که مصرف شهری داشت، خرید. موتورهایی که مصرف بنزین‌شون هم بهینه بود و هوا رو کمتر آلوده می‌کردند اما وقتی تحریم‌ها شروع شد و قیمت دلار رفت بالا، بالطبع موتور هم گرون شد و کمتر کسی دیگه الان می‌تونه موتور نو و باکیفیت بخره. نمی‌گم که موتور تولید داخل بی‌کیفیته اما مصرف بنزینش استاندارد نیست و با اینکه انژکتوری هستند اما باز هم میزان آلودگی که تولید می‌کنن به نسبت موتورهای دیگه بالاتره.»

تجربه میدانی مجتبی نشان می‌دهد که خرید موتورسیکلت فقط مختص کسانی نیست که پول خرید ماشین را ندارند، بلکه گروه بزرگی از مشتری‌ها برای کمتر شدن هزینه بنزین یا هزینه‌های جانبی تعمیر خودروی شخصی، برای تردد در شهر موتورسیکلت را ترجیح می‌دهند. «بعد از افزایش قیمت بنزین، فروش موتور بالا رفت. علتش هم این بود که خیلی‌ها دیدند که برای رفتن سر کار یا تردد روزانه تک‌نفره در شهر، یک باک بنزین موتور به صرفه‌تر از اینه که با ماشین هر روز برن و بیان. مشکل ترافیک و جای پارک هم که از قدیم در تهران بوده و به همین‌خاطر خیلی‌ها با موتور راحت‌ترند. اما گرونی لوازم و تعمیر ماشین هم خیلی خیلی تأثیر داشته.

مشتری اومده میگه ماشینم‌رو گذاشتم کنار خیابون، چراغ و آینه بغلش رو دزد برده، 6میلیون پول دادم، یا مشتری اومده میگه از پشت یکی زد و مجبور شدم 2میلیون خرج صافکاری و نقاشی بدم. قبلا که آنقدر این لوازم یا تعمیراتش گرون نبود، تو این چند سال گرون شده و خیلی‌ها ماشین‌شون ظرف چند ‌ماه از 50، 40میلیون رسیده به 400تا 500میلیون و دیدن از پس بنزین سوپر و خرج تعمیراتش برنمیان، پس رو آوردن به خرید موتور و ماشین‌رو گذاشتن برای مسافرت و مهمونی آخر هفته.»

بنگاه‌های موتورفروشی 17شهریور نه خلوتند و نه شلوغ. گهگداری کسی برگه به دست، روی موتوری می‌نشیند و چند ثانیه بعد، دیگر ردی از او نیست. درست 100متر پایین‌تر، یک اتوبوس با موتوری تصادف کرده و راننده نقش بر زمین است و جمعیتی کنجکاو دور او را گرفته‌اند. صدای ویراژ موتورها که از لابه‌لای ماشین‌ها و پیاده‌رو با سرعت رد می‌شوند، تنها صدای غالب خیابان در غروب بهاری است. حتی صدای جیک‌جیک دسته‌جمعی گنجشک‌ها زیر درخت‌های بلند خیابان هم یارای مقابله با غرش موتورسیکلت‌ها را ندارد.

80درصد افزایش تولید موتورسیکلت در یک سال

افزایش خرید و فروش موتورسیکلت مسئله‌ای نیست که فقط تعمیرکاران و فروشندگان درباره آن صحبت کنند. رئیس پلیس راهور ناجا، دبیر انجمن صنعت موتورسیکلت ایران و رئیس اتحادیه فروشندگان دوچرخه، موتورسیکلت و لوازم یدکی تهران نیز این موضوع را با آمار و ارقام تأیید می‌کنند. سید کمال هادیانفر، رئیس پلیس راهور ناجا در این‌باره گفته است: «در سال1399، ۲۱۲هزار دستگاه موتورسیکلت نقل‌وانتقال داده شده و آمار موتورسیکلت‌های نوشماره نیز افزایش ۸۲درصدی داشته است.» بهمن ضیاءمقدم، دبیر انجمن صنعت موتورسیکلت ایران هم به همشهری گفت: «قیمت سرسام‌آور خودرو در سال1399 یکباره تقاضا برای خرید موتورسیکلت را افزایش داد. شهروندانی که توان خرید ماشین نداشتند رو به خرید موتور آوردند که کرونا هم شایع شد و استقبال مردم از موتورسیکلت را دوچندان کرد.» ضیاءمقدم افزود: «در سال گذشته تعداد 211هزارو400 دستگاه موتورسیکلت توسط 40کارخانه در کشور تولید شد که این میزان در سال1398 برابر 116هزار دستگاه بود.

بنابراین در سال1399 نسبت به سال قبل از آن، 80درصد افزایش تولید در کشور داشتیم و تولید موتورسیکلت در ماه‌های پایانی سال99 هم افزایش بیشتری پیدا کرد.» با وجود اینکه در یک سال گذشته همزمان با افزایش تقاضا برای خرید موتورسیکلت، تولید این وسیله نقلیه در کشور رشد 80درصدی را تجربه کرده است، اما محمدخادم منصوری، رئیس اتحادیه فروشندگان دوچرخه، موتورسیکلت و لوازم یدکی تهران معتقد است که تنها با درنظر گرفتن افزایش تولید و فروش موتورسیکلت نو نمی‌توان به ارزیابی درستی از میزان زیاد شدن گرایش مردم به سمت انتخاب موتورسیکلت به‌عنوان وسیله نقلیه مناسب در دوران کرونا رسید.

منصوری در این‌باره به همشهری گفت: «قدرت خرید مردم کم شده و قیمت موتورسیکلت در سال1399 نسبت به 1398 حدود 30 تا 35درصد افزایش پیدا کرده است؛ به همین‌خاطر از میان مردمی که به این نتیجه رسیده‌اند تا در شرایط کرونا و گرانی خودرو از موتورسیکلت استفاده کنند، تعداد قابل توجهی توان مالی برای خرید موتور نو را هم ندارند و به همین جهت بیشتر به تعمیر موتورسیکلت‌های قدیمی یا خرید موتورسیکلت کارکرده رو آورده‌اند.»

پیش‌بینی پلیس از افزایش سوانح مربوط به موتورسیکلت‌ها در 1400

طبق اعلام رئیس پلیس راهور ناجا حدود ۱۲درصد ترددهای روزانه مربوط به موتورسیکلت‌هاست. همچنین 23.5درصد فوتی‌های سوانح رانندگی در سال99 مربوط به این گروه بوده است که حدود ۶۰درصد به‌دلیل نداشتن کلاه ایمنی جان خود را از دست داده‌اند. همچنین سردار محمدحسین حمیدی، رئیس پلیس راهور تهران بزرگ درباره آخرین آمار مربوط به ترددها و تصادفات موتورسیکلت‌ها در پایتخت، گفته بود: با تداوم شرایط کرونایی در تهران، تردد موتورسیکلت‌ها افزایش یافته که اگر این روند ادامه پیدا کند، شاهد بالارفتن سوانح مربوط به موتورسیکلت‌ها در 1400 خواهیم بود.

حدود ۴۴درصد از تصادفات تهران در سال گذشته مربوط به موتورسیکلت‌ها بوده که نسبت به سنوات گذشته 8درصد افزایش داشته. همچنین تردد موتورسیکلت‌ها در سال گذشته در تهران ۱۵درصد افزایش یافته است. همچنین براساس آمارهای سازمان پزشکی قانونی کشور، در سال1398 که هنوز کرونا شایع نشده و قیمت خودرو هم مانند سال99 انفجاری نشده بود، به ازای هر100هزار نفر جمعیت، ۴موتورسوار در کشور جان خود را از دست داده‌اند. گروه سنی 18 تا 49سال 61.2درصد از کشته‌های موتورسواران را تشکیل داده که بیشترین آمار تلفات تصادف موتورسیکلت‌ها محسوب می‌شد.

فقط 34موتور سیکلت در 9‌ماه اول سال99 معاینه فنی شدند

علاوه بر مسائل ایمنی و آمار بالای تلفات موتورسواران در سوانح رانندگی، سهم بالای موتورسیکلت‌ها در آلودگی هوا و آلودگی صوتی هم از موضوعاتی است که افزایش تردد موتورسواران در شهر به‌بار می‌آورد؛ به‌طوری‌که براساس آخرین آمارهای سال1399، حدود 12میلیون موتورسیکلت شماره‌گذاری شده در کشور وجود دارد که 6میلیون از آنها در کلانشهرها تردد می‌کنند و به‌علت احتراق ناقص سوخت در موتورسیکلت‌های کاربراتوری، میزان انتشار آلاینده‌ها توسط هر موتورسیکلت 18برابر یک خودروی سواری است.بیش از 4دهه از تصویب قانون اخذ معاینه فنی برای همه وسایل نقلیه موتوری اعم از موتورسیکلت، ماشین سواری و کامیون می‌گذرد و براساس قانون، این وسایل باید جهت تردد، گواهینامه معاینه آلایندگی و ایمنی دریافت کنند اما هنوز دارندگان موتورسیکلت این قانون را جدی نمی‌گیرند.

حسین مقدم، مدیرعامل ستاد مرکزی معاینه فنی خودروهای تهران با اعلام اینکه در 9ماهه اول سال1399 فقط ۳۴دستگاه موتورسیکلت در تهران نسبت به اخذ معاینه فنی اقدام کرده‌اند، می‌گوید: در تهران ۱۰خط مکانیزه ویژه موتوری وجود دارد که تقریبا طی سال‌های اخیر بلااستفاده مانده ‌است. وی با بیان اینکه به‌دلیل ضعف‌ اجرایی، موتورسواران قوانین را جدی نمی‌گیرند، تأکید کرد: «برای اجرایی‌شدن قانون الزام اخذ معاینه فنی برای موتورسیکلت‌ها، باید تمامی دستگاه‌های مرتبط ازجمله وزارت کشور، پلیس راهور، محیط‌زیست و شهرداری‌ها دست به‌دست هم دهند و با سیاستگذاری، تصمیماتی اخذ کنند که موتورسیکلت‌سواران را به‌سمت قانون‌مداری پیش ببرند.»

برچسب ها:
انتشار یافته: 1
در انتظار بررسی:8
Iran (Islamic Republic of)
10:32 - 1400/01/28
مثل صف شکر..روغن ...مرغ..ووووووو.غیره
نام:
* نظر:
تعداد کاراکترهای مجاز: 450
قوانین ارسال نظر
بانک اطلاعات مشاغل تهران و کرج