۵ عامل اثرگذار بر گردشگری در سال ۲۰۱۶

روزنامه دنیای اقتصاد: متخصصان بین‌المللی گردشگری می‌گویند: «صنعت گردشگری همواره با چند موضوع جدی مواجه بوده است. اما از آغاز سال ۲۰۱۶ این چالش‌های قدیمی، گسترده‌تر شده است.» نوسانات اقتصادی، بحران سیاسی، قیمت نفت، تشدید مرزبندی‌ها و محدودیت ویزا و حملات تروریستی، ۵ چالشی است که گردشگری جهانی را درسال جاری تهدید می‌کند؛ چالش‌هایی که می‌توانند به صورت زنجیر‌وار به هم پیوسته باشند.

۱- مشکلات اقتصادی

به گزارش خبرگزاری میراث فرهنگی، صنعت گردشگری عمدتا بر سلامت اقتصاد فردی استوار است. این درحالی است که اتحادیه اروپا اخیرا نرخ بیکاری را در رکورد جدیدی ۱/ ۹ ثبت کرده که پایین‌ترین درصد از سال ۲۰۰۹ بوده است. کمپانی‌های گردشگر اروپا اکنون فرصت خوبی دارند تا مراجعان بیشتری را جذب کنند. مسافران از اروپای غربی و دیگر بخش‌های این قاره احتمالا یک بار دیگر قادر به خرید بیشتر کالا خواهند بود. پیش‌بینی شده است که باوجود بروز حوادث تروریستی اخیر، نرخ رشد گردشگران و مسافران در اروپا یک درصد رشد کند.

۲- بحران‌های دیپلماتیک

دیگر چالش پیش روی گردشگری جهانی که چالشی همیشگی به شمار می‌رود، مشکل بی‌ثباتی سیاسی و برهم خوردن توازن و روابط دیپلماتیک در برخی مناطق جهان است. ترکیه نمونه دست اولی از این مشکل است برای نشان دادن اینکه چگونه تشدید مشکلات دیپلماتیک می‌تواند یک مقصد گردشگری را به گونه‌ای منفی تحت تاثیر قرار دهد و دچار زیان و رکود کند. این کشور تنها در سال ۲۰۱۴ بیش از ۴/ ۴ میلیون گردشگر روس داشته که اکنون همه این گردشگران را از دست داده است.

۳- بحران قیمت نفت

طبق گزارش سازمان گردشگری جهانی، صنایع مسافرتی و مسافران از سقوط شدید قیمت نفت و گاز سود سرشاری می‌برند؛ زیرا سبب ارزانی هزینه تمام شده کالا و خدمات در این صنعت می‌شود. علاوه براین، کاهش قیمت نفت سبب کاهش هزینه زندگی در اروپا نیز می‌شود؛ آن هم در شرایطی که در برخی کشورها همانند آلمان، میزان درآمدها از نرخ تورم سریع‌تر شده است. بنابراین مردم می‌توانند پول بیشتری برای سفر و تعطیلات خرج کنند. با این حال روی دیگر سکه وضعیت کشورهای صادرکننده نفت است که با کاهش شدید درآمد ناشی از فروش نفت در بازارهای جهانی، با مشکلات اقتصادی و کاهش درآمدها مواجه خواهند شد و این به معنی کاهش توان سفر و گردشگری در این کشورها است.

۴- تهدیدهای تروریستی

یکی از بزرگ‌ترین چالش‌ها در برابر گردشگری در سال ۲۰۱۶، تشدید تهدیدهای تروریستی است که سبب تشدید تدابیر و محدودیت‌های امنیتی در بسیاری از مقصدهای گردشگری شده است. رفتارهای تروریستی سبب شده که برخی مقصدهای گردشگری برای ماه‌ها دچار شوک شوند. در تونس نرخ رزروها پس از مدت کوتاهی رشد به سرعت کاهش یافت. در اروپا نیز پس از حمله ماه نوامبر به پاریس، میزان تقاضا برای سفر به پاریس و نیز بروکسل و از دیگر سو در استانبول ترکیه به شدت کاهش یافت. با این حال طالب‌ رفاعی، دبیرکل سازمان گردشگری جهانی می‌گوید که تجربه سال‌های اخیر نشان داده که تاثیر همه اتفاقات آن بر گردشگری اثری کوتاه‌مدت است و رخدادهای تروریستی عموما تاثیر درازمدتی بر گردشگری ندارند. به گفته او، متخصصان صنعت گردشگری همچنان اعتماد می‌کنند و مردم نیز هنوز به سفر می‌روند. تنها اثر این حوادث آن است که در کوتاه‌مدت مقصدهای دیگری را جایگزین مقصدهای مورد تهدید می‌کنند.

۵- انتشار بیانیه‌های هشدار، مرزبندی و محدودیت ویزا

پس از حملات اخیر تروریستی، برخی کشورها دست به انتشار هشدارها زده یا پروزاهای خود را به برخی مقصدهای گردشگری محدود کردند. به گفته دبیر کل سازمان گردشگری جهانی، این نگرانی مهمی برای گردشگری است که برخی دولت‌ها از ترس حملات تروریستی دست به انتشار بیانیه‌های هشدار آمیز می‌زنند. اگر این روند ادامه یابد کشورهای زیادی که قربانی تروریست شده‌اند، دوبار قربانی می‌شوند؛ بار نخست فشار و رنج ناشی از رخدادهای مرگبار و ترسناک تروریستی و بار دیگر به‌دلیل تحریم سفر از سوی کشورها یا جامعه جهانی. علاوه‌بر این، بحران پناهندگان در اروپا نیز به تشدید مرزبندی‌ها و کنترل مرزی و محدودیت صدور ویزا در بسیاری از کشورهای اروپایی منجر شده که درسال ۲۰۱۶ این روند شدت گرفته است. بی‌تردید بازگشت به مرزبندی‌های گذشته برای صنعت گردشگری وضعیت خوبی نیست. به رغم همه این چالش‌ها، با وجود بروز بحران‌های مختلف و حتی چند حمله تروریستی و ناآرامی‌های گسترده سیاسی، صنعت گردشگری از سال ۲۰۱۰، رشدی ثابت را در سطح جهان تجربه کرده است. سازمان گردشگری جهانی، حتی در سال ۲۰۱۵ خبر از رشد ۴/ ۴ درصدی حجم سفرهای بین‌المللی داده که سبب ثبت رکورد یک میلیارد و ۲۰۰ نفری شده است.