برای سلطان و هشتادمین سال سلطنتش!

ورزش سه: پنجاه و پنج سال پیش بود. علی پروین در بین سه هافبکی که قرار بود در زمین شماره سه، روی ستاره‌های معروف عقاب را کم کنند، برای اولین بار با پیراهن پرسپولیس در زمین حاضر شد.

او کنار فریدون معینی و اصغر ادیبی و شاید داریوش مصطفوی که البته گوش‌تر بازی می‌کرد، قرار بود توپ را به حسین کلانی و همایون بهزادی برسانند.  سال 1349 خورشیدی، همراه با چهره‌های تاریخساز فوتبال ایران در آینده، از زمین معروف شماره سه (شهباز) تا امجدیه و آزادی . آغاز دوره‌ای طولانی اما  سریع و پرتلاطم که قرار بود او را به مرد اول فوتبال ایران تبدیل کند. تنها سرمربی تاریخ پرسپولیس که پس از برکناری، سکوها علیه تیم شورش کرده و اقدام به تشویق تیم حریف کردند.

علی پروین همین امروز شمع 79 سالگی را فوت کرده و نسل امروز فوتبال کمتر خبر دارد که او چه چرا مهمترین چهره تاریخ این باشگاه است. آشنایی آنها با "سلطان" حتی ممکن است محدود به کلیپی توهین‌آمیز باشد که یک هوادار روشندل از او می‌خواست که پرسپولیس را ول کند و برود، اگرچه علی‌آقا، سالمند و دور از قدرت، دیگر دستی بر آتش نداشت. او امروز، بی‌شباهت به مرد اول باشگاه حداقل در 4 دهه است. از استثناهایی که اسمش با پرسپولیس و لوگوی باشگاه قابلیت رقابت و هماوردی داشت.

پرسپولیس در اولین بازی پروین، روی کاکل ستاره‌ای به نام همایون بهزادی می‌چرخید که او هم محبوبیتی استثنایی و کم‌نظیر داشت اما دوری طولانی او از کانون قدرت پرسپولیس و تحولات شدید دهه شصت، نام او را از ذهن هواداران پاک کرد. اگرچه هیبت پروین آنقدر غول آسا شده بود که دیگر کسی در تصویری با حضور او در پرسپولیس جای نمی‌گرفت، الا محمود خوردبین که بی‌ادعا و بعنوان سرپرست از کنار علی، جنب نمی‌خورد.

علی پروین متولد ۳ مهر ۱۳۲۵ در محله دولاب تهران است. او فوتبال را در ۱۳۴۴ با تیم کیان آغاز کرد و سه سال در این باشگاه تهرانی ماند. او سپس در ۱۳۴۷ به ایران ناسیونال (پیکان)پیوست،  در همان سال نخست به مرد اول تیمش تبدیل شد و در ادامه باوجود کوچ دسته جمعی ستاره‌های پرسپولیس به پیکان، همچنان مانند ستاره در این تیم تازه تاسیس درخشید. 

اما ۱۳۴۹ زمان ترک پیکان فرا رسید. او همراه با بزرگان فوتبال ایران راهی پرسپولیس شد و تا آخرین روز، (بازی مقابل دارایی در سال 1365 در چهل سالگی)  به این پیراهن وفادار ماند. ۳۴۱ بازی با لباس پرسپولیس آمار ارائه شده از سوی او در جمع سرخپوشان است. او ۱۷ سال پیراهن این تیم را پوشید و بارها قهرمان تهران و ایران شد؛ خداحافظی او از زمین‌ فوتبال بدون مراسم خاصی بود و یک هفته بعد از اینکه دو بار در بازی عجیب مقابل هما دروازه این رقیب سنتی را باز کرد، پروین اما با شجاعت خودش را از دنیای بازی جدا کرد و در پایان فصل با گرفتن دارایی قهرمان تهران شد. این شروعی بر یک مسیر تازه، و تبدیل شدن به مرد اول فوتبال ایران، قهرمانی با تیم ملی در آسیا و سپس یک شکست بزرگ و حذف 4 ساله از فوتبال ایران بود. جاییکه حتی یک خبر از او منتشر نمی‌شد اما همه می‌دانستند او هر روز سری به نمایشگاه سورتمه در میدان هفت تیر می‌زند. 

پروین در بازگشت توفانی به فوتبال بعنوان سرمربی پرسپولیس همه جامها را درو کرد و پس از یکی دو بار جدایی و بازگشت سرانجام در فصل پنجم از سرمربیگری هم دل کند.

در این گذر تاریخی، نام پروین از محبوبیت مطلق و اقتدار خالص به رویارویی با بعضی شاگردان و اعتراض خبرنگاران به شیوه‌های تمرینی و تیمداری‌اش تغییر کرده بود. دوره، دوره اینترنت بود و مربی خارجی و نقد شیوه‌های کهنه؛ از جمله مقاله‌ای معروف به قلم حمیدرضا صدر با تیتر " مردی که می‌خواست سلطان باشد". 

27 شهریور 1349 علی پروین بری اولین بار پیراهن پرسپولیس را پوشید و این تیم موفق به شکست عقاب شد.

گذر علی پروین از دنیای مربیگری و خروج آرامش از دایره قدرت و تصمیم‌سازی از فوتبال ایران حتما برایش سخت بوده اما لاجرم و اجباری. همانطور که سلاطین، قدرت را به دیگران واگذار کردند و اگر خوش‌اقبال بودند، نامشان در تاریخ ماند. برای سلطان فوتبال هم جز این اتفاق نیفتاد اما او در هشتاد سالگی تنها بازمانده معتبر نسلی است که برای اولین بار ایران را جهانی کرد. تنها فوتبالیست زنده آرژانتین 78 که مردم به چهره و صدا می‌شناسند. پس همچنان گنجی برای پرسپولیس و فوتبال ملی و  شایسته تقدیری بزرگ و تاریخی.

تولدت مبارک علی اقا!

افتخارات دوران بازیکنی:

مسابقات استانی تهران (پیکان -۱۳۴۸)

جام منطقه‌ای ایران (پرسپولیس - ۱۳۵۰)

جام تخت جمشیدی (پرسپولیس - ۱۳۵۲ و ۱۳۵۴)

جام اسپندی (پرسپولیس - ۱۳۵۸)

جام وحدت (۱۳۶۰)

لیگ تهران (پرسپولیس - ۱۳۶۱،۱۳۶۵،۱۳۶۶)

جام حذفی تهران (پرسپولیس - ۱۳۶۱، ۱۳۶۶)

جام ملتهای آسیا (تیم ملی - ۱۹۷۲ و ۱۹۷۶)

جام کوروش (۱۹۷۱)

افتخارات دوران مربیگری:

جام وحدت (۱۳۶۰)

لیگ تهران (۱۳۶۱، ۱۳۶۵، ۱۳۶۶، ۱۳۶۷، ۱۳۶۸، ۱۳۶۹)

جام حذفی تهران (۱۳۶۱، ۱۳۶۶)

لیگ ازادگان (۱۳۷۷-۷۸ و ۱۳۷۸-۷۹)

لیگ خلیج فارس (۱۳۸۰-۱۳۸۱)

جام حذفی (۱۳۶۶، ۱۳۷۰-۷۱ و ۱۳۷۷-۷۸)

جلم در جام آسیا (۱۹۹۰-۹۱)

بازیهای آسیایی (تیم ملی ۱۹۹۰)