بزرگ‌ترین پاداش تاریخ به ایلان ماسک رسید!

مجله سخت‌افزار: سهامداران شرکت تسلا در روز پنج‌شنبه به بسته ۱ تریلیون دلاری جبران خدمات ایلان ماسک رأی مثبت دادند؛ اقدامی که هدف آن حفظ رهبری مدیرعامل جنجالی شرکت در دوره‌ای پر از تحولات اساسی است.

بیش از 75 درصد از سهام‌های دارای حق رأی، از این طرح حمایت کردند. این تصمیم به ماسک قدرت نفوذ عظیمی در شرکت خودروسازی برقی‌اش می‌بخشد و در عین حال، او را صاحب بزرگ‌ترین بسته پرداخت شرکتی در تاریخ می‌کند. نتیجه نهایی رأی‌گیری طی چند روز آینده در گزارشی رسمی به کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا اعلام خواهد شد.

ماسک در جلسه سالانه سهام‌داران در شهر آستین، در میان فریادهای «ایلان! ایلان!» و در حضور ربات‌های انسان‌نمای «اپتیموس» که در کنارش می‌رقصیدند، روی صحنه رفت. او در سخنرانی خود اعلام کرد: آنچه اکنون آغاز می‌کنیم، صرفاً فصل تازه‌ای از آینده تسلا نیست، بلکه کتابی کاملاً جدید است.

بسته ۱ تریلیون دلاری جبران خدمات ایلان ماسک

بسته پیشنهادی که در شهریور سال گذشته از سوی هیئت‌مدیره ارائه شده بود، قرار است بیش از 423 میلیون سهم جدید به ماسک اعطا کند. این موضوع سهم مالکیت او را از حدود 15 درصد فعلی به نزدیک 25 درصد افزایش می‌دهد. برای دریافت کل این پاداش، ماسک باید مجموعه‌ای از اهداف بلندپروازانه را محقق کند، از جمله افزایش ارزش بازار تسلا از 1.5 تریلیون دلار فعلی به 8.5 تریلیون دلار طی 10 سال آینده. همچنین او باید یک میلیون تاکسی خودران (Robotaxi) را به کار گیرد، 12 میلیون خودروی دیگر بفروشد، 10 میلیون اشتراک «رانندگی کاملاً خودران» (Full Self-Driving) عرضه کرده و در نهایت یک میلیون ربات انسان‌نما را تولید و وارد بازار کند.

پیش از رأی‌گیری، تسلا به سهام‌داران هشدار داده بود که در صورت عدم تصویب بسته 1 تریلیون دلاری، احتمال ازدست‌دادن ماسک و تمرکز او بر پروژه‌های دیگر وجود دارد. این بسته جبران خدمات، در اصل تلاشی است برای بازگرداندن تمرکز او بر شرکت خودروهای برقی، هرچند ظاهراً انگیزه اصلی ماسک، بیشتر تمایل به ساخت و کنترل «ارتش ربات‌ها» است تا کسب درآمد شخصی.

برخی از بزرگ‌ترین سهامداران تسلا از جمله «صندوق سرمایه‌گذاری بانک مرکزی نروژ» (Norges Bank Investment Management) که مدیریت صندوق ثروت ملی نروژ را بر عهده دارد و همچنین چند صندوق بازنشستگی عمومی کوچک‌تر مانند فدراسیون معلمان آمریکا و چند سیستم بازنشستگی شهر نیویورک، با این طرح مخالفت کردند. علاوه بر آن، دو شرکت مشاوره بزرگ در حوزه سهام‌داری یعنی «ISS» و «Glass Lewis» نیز به‌طور رسمی با این بسته پرداخت مخالفت کرده‌اند.

پیش از این، بسته جبران خدمات فعلی ماسک که بیش از 50 میلیارد دلار ارزش داشت، در سال گذشته توسط دادگاهی در ایالت دلاور باطل اعلام شده بود. قاضی پرونده حکم داد که هیئت‌مدیره تسلا استقلال کافی از ماسک نداشته است. با اینکه سهام‌داران دوبار به تأیید آن رأی داده بودند، اما قاضی همچنان بر حکم خود پافشاری کرد و مانع اجرای آن شد. تسلا اکنون این حکم را به دیوان عالی دلاور ارجاع داده است. این رأی دادگاه باعث شد ماسک پیشنهاد انتقال دفتر قانونی تسلا از دلاور به تگزاس را مطرح کند؛ پیشنهادی که سهام‌داران نیز به آن رأی مثبت دادند.

اعطای پاداش جدید در شرایطی انجام می‌شود که هیئت‌مدیره همچنان در تلاش است نشان دهد تسلا در آستانه تبدیل شدن به رهبر جهانی هوش مصنوعی و رباتیک قرار دارد و به همین دلیل، حضور مستمر ماسک در رأس مدیریت ضروری است. با این حال، واقعیت نشان می‌دهد که موقعیت تسلا از همیشه متزلزل‌تر است. حمایت علنی ماسک از دونالد ترامپ و نقش او در «وزارت کارایی دولت» که مأمور اخراج ده‌ها هزار کارمند فدرال و لغو کمک‌های بشردوستانه شده، موجی از اعتراضات سراسری و کاهش شدید فروش را در پی داشته است. علاوه بر آن، با پایان اعتبار مالیاتی خودروهای برقی فدرال، انتظار می‌رود میزان فروش شرکت باز هم کاهش یابد.

در حالی که تحقق اهداف جاه‌طلبانه ذکرشده در بسته پاداش بیش از پیش غیرممکن به نظر می‌رسد، عملکرد ماسک در حوزه فناوری نیز با چالش‌های جدی روبه‌روست. تسلا در اوایل سال جاری میلادی نخستین سرویس تاکسی خودران خود را در آستین تگزاس راه‌اندازی کرد، اما این سرویس با وعده‌های پیشین ماسک فاصله زیادی داشت. خودروها همچنان نیازمند حضور ناظر ایمنی در صندلی راننده یا سرنشین هستند، هرچند ماسک گفته تا پایان سال این محدودیت برداشته می‌شود.

از سوی دیگر، تنها محصول جدید شرکت از سال 2020 تاکنون، یعنی سایبرتراک، از دید بسیاری از مشتریان یک شکست تجاری محسوب می‌شود. افزون بر آن، رقابت شدید خودروسازان دیگر، به‌ویژه شرکت‌های چینی، سهم بازار تسلا را کاهش داده و منابع مالی آن را به‌شدت تحلیل برده است.