ترامپ، قدرت تعویق انتخابات را خواهد داشت؟

روزنامه جام جم: کاهش محبوبیت ترامپ در نظرسنجی های عمومی و ایالتی از یک سو و احتمال عدم توزیع واکسن کرونا در آمریکا تا قبل از انتخابات ریاست جمهوری ماه نوامبر( آبان)،سبب شده رئیس جمهور آمریکا گزینه ای جدید به نام تعویق انتخابات را روی میز بگذارد.

ترامپ در اعتراض به احتمال رای‌گیری پستی در انتخابات ریاست جمهوری ماه نوامبر خواستار تعویق انتخابات ریاست جمهوری شده است. بنابر ادعای رئیس جمهور آمریکا ، رای‌گیری پستی می‌تواند به تقلب و نتایج نادرست منجر شود.سوال اصلی این‌است که قانون اساسی آمریکا تا چه اندازه دست رئیس جمهور را برای به تعویق انداختن انتخابات باز گذاشته است؟

صورت ماجرا از زمانی آغاز شد که از اوایل ماه جولای (اواسط تیر) ایالت‌های کالیفرنیا، یوتا، هاوایی، کلرادو، اورگان و واشنگتن اعلام کردند قصد دارند انتخابات نوامبر را از طریق برگه‌های پستی برگزار کنند. برخی ایالات دیگر نیز پس از آن برگزاری انتخابات ریاست جمهوری به صورت پستی را با توجه به شیوع کرونا، قابل توجیه دانستند. قرار است این ایالات، برگه‌های رای‌گیری را از طریق پست به تمام شهروندان واجد شرایط ارسال کنند. در روز انتخابات باید این برگه‌ها بازگردانده شود. البته امکان ر ای دادن حضوری هم تحت شرایطی محدود در این ایالت‌ها وجود خواهد داشت.

ترامپ در واکنش به استقبال حدود نیمی از ایالات آمریکا در خصوص برگزاری انتخابات به صورت پستی ، این پیام توییتری را منتشر کرد: «با رأی‌گیری از طریق پستی (نه رأی‌گیری غیابی که چیز خوبی است) انتخابات سال ۲۰۲۰ ناسالم‌ترین و متقلبانه‌ترین انتخابات در تاریخ خواهد بود. این برای آمریکا بسیار شرم‌آور است.آیا نباید انتخابات را به تعویق انداخت تا زمانی که مردم بتوانند به درستی، ایمن و با اطمینان رای دهند؟»

قانون اساسی آمریکا چه می گوید؟

گرچه رئیس جمهور آمریکا از اختیارات ویژه‌ای برای وتوی رای اکثریت نسبی کنگره یا وضع قوانین فوق العاده برخوردار است، اما کار سختی را برای به تعویق انداختن انتخابات ریاست جمهوری ماه نوامبر پیش رو دارد. علاوه بر آن‌که تعویق انتخابات آمریکا نیازمند رای اکثریت کنگره( هر دو مجلس نمایندگان و سنا) است، قانون اساسی آمریکا نیز محدودیت‌هایی را برای مدت زمان حضور یک رئیس جمهور در کاخ‌سفید وضع کرده است.بر اساس قانون مصوب سال ۱۸۴۵ میلادی، انتخابات ریاست‌جمهوری ایالات متحده باید هر چهار سال در روز بعد از اولین دوشنبه ماه نوامبر برگزار شود.

بر همین اساس، انتخابات ریاست جمهوری امسال ( سال ۲۰۲۰) نیز در سوم نوامبر برگزار خواهد شد. طبق قانون اساسی آمریکا، دوران حضور یک رئیس جمهور در کاخ سفید، نباید بیشتر از چهار سال طول بکشد. ترامپ حضور رسمی خود را در کاخ سفید روز ۲۰ ژانویه ۲۰۱۷ آغاز کرده و قطعا باید روز ۲۰ ژانویه ۲۰۲۱ ، این محل را ترک کند. البته در صورتی که وی در انتخابات پیروز شود می‌تواند برای چهار سال دیگر در کاخ سفید باقی بماند.

بی بی سی در این خصوص می نویسد: تغییر این قانون نیاز به تصویب کنگره دارد، یعنی هم مجلس نمایندگان که در اختیار دموکرات‌هاست باید به آن رای مثبت دهد و هم سنا که در اختیار جمهوریخواهان است.احتمال رسیدن به اجماعی همگانی در کنگره بر سر به تاخیر انداختن انتخابات امری بسیار بعید به نظر می‌رسد.ضمن آن‌که طول دوران ریاست جمهوری آمریکا، مطابق قانون اساسی این کشور چهار سال بیشتر نیست. حتی اگر انتخابات به تعویق بیفتد، ترامپ باید در ۲۰ژانویه ۲۰۲۱ کاخ سفید را ترک کند.

ترامپ قدرت اخلال در انتخابات را دارد

رئیس جمهور آمریکا و فرمانداران در عین حال می توانند با وضع قوانین فوق العاده و ایجاد شرایط سخت برای رای دهندگان حضوری (به‌خصوص در دوران شیوع کرونا) موجبات عدم حضور آنها را در انتخابات و در نتیجه، تعطیلی بیشتر شعبه‌های رای‌گیری فراهم آورند. این اتفاق اخیرا در ایالت ویسکانسین و در جریان رقابت‌های مقدماتی دو حزب دموکرات و جمهوریخواه رخ داد. در انتخابات مقدماتی ایالت ویسکانسین، نگرانی بابت انتقال ویروس و فراتر از آن، کمبود امکانات لازم برای برگزاری انتخابات منجر به تعطیلی ۱۷۵ شعبه از ۱۸۰ شعبه اخذ رای در میلواکی، بزرگ‌ترین شهر این ایالت شد.

رئیس جمهور یک لحظه ای

اگر ترامپ به هر نحو ممکن، مانع مشخص شدن نتیجه انتخابات ریاست جمهوری تا ۲۰ ژانویه ۲۰۲۱ شود، طبق قانون اساسی باید مایک پنس جانشین او شود. اما این جانشینی یک لحظه بیشتر به طول نخواهد انجامید. مایک پنس در همان لحظه پایان مهلت قانونی ترامپ، دیگر معاون رئیس جمهور نخواهد بود.جانشینی معاون رئیس جمهور فقط در صورت استعفای رئیس جمهور یا استیضاح وی ( که منجر به برکناری شود) امکان پذیر خواهد بود، نه در زمانی که مهلت قانونی حضور رئیس‌جمهور در کاخ سفید به پایان برسد.

دومینوی بی دولتی

طبق قانون اساسی، گزینه بعدی جانشینی رئیس جمهور ، رئیس مجلس نمایندگان است. اکنون این سمت را نانسی پلوسی به عهده دارد اما دوره ریاست وی بر مجلس نمایندگان در ماه دسامبر(۲۰ روز قبل از پایان مهلت قانونی حضور ترامپ در کاخ سفید) به پایان خواهد رسید. پس عملا در آن زمان، فردی حقوقی تحت عنوان رئیس مجلس نمایندگان وجود خارجی نخواهد داشت. در مرحله بعدی، نوبت به رتبه بندی مقامات سنای آمریکا( بر اساس سن، سابقه و تعلق به اکثریت) خواهد رسید .در مجلس سنای فعلی چاک گرسلی، سناتور جمهوریخواه ایالت آیووا، بالاترین جایگاه را در میان سناتورهای حزب جمهوریخواه دارد، اما تا آن زمان دوران حضور یک سوم از سناتورها در سنا پایان می یابد و انتخابات کنگره تعیین خواهد کرد که کدام حزب اکثریت جدید سنا را در اختیار خواهد داشت.