بازار اجاره‌بها چه تحولاتی را تجربه کرده است؟

روزنامه همشهری: مستأجرانی که در بهار امسال قرارداد خود را تمدید کردند، با افزایش ۳۳درصدی اجاره‌بها مواجه شدند.

«تیرماه موعد اجاره ما سر رسید. برای این آپارتمان کوچک یک‌میلیون تومان کرایه می‌دادیم، البته ۷۰میلیون تومان هم که به‌عنوان ودیعه سال گذشته دادیم. حالا به ما می‌گویند که باید یک‌میلیون و ۷۰۰هزار تومان پرداخت کنیم یا خانه را تحویل دهیم»؛ این داستان کوتاه و تلخ یک مستأجر در این روزهای تهران است؛ مستأجران کلانشهرها که به قول خودشان تا آوارگی فاصله‌ای ندارند؛ مرز باریکی که آنها را کلافه کرده و شنیدن آمارهای رسمی (که بیشتر بیانگر میانگین قیمت‌هاست) آنها را آشفته‌تر می‌کند: «۲۰درصد؟ ۳۰درصد؟ من دنبال یک آپارتمان معمولی در محله معمولی‌ام. اما ارزش پولم انگار در همین چند‌ماه اخیر نصف شده است. صاحبخانه خودمان هم می‌گوید برای تمدید قرارداد قبلی باید ۶۰درصد بیشتر بپردازم.» تفاوت روایت مستأجران از اجاره‌بهای این روزها با آمارهای رسمی از زمین تا آسمان است.

بررسی‌ها نشان می‌دهد که در همین چند‌ماه گذشته از شروع سال‌جاری، قیمت اجاره‌بها در شهری مانند تهران به‌طور میانگین ۵۰درصد گران‌تر شده و این در حالی است که مرکز آمار ایران این عدد را ۲۲.۷درصد برآورد کرده است. بر اساس آخرین گزارش منتشر شده از مرکز آمار ایران، نرخ تورم مسکن در۴ فصل منتهی به فصل بهار۹۹ نسبت به دوره مشابه سال قبل در بخش اجاره بها، تنها ۲۲.۷درصد افزایش پیدا کرده است. این در حالی است که با وجود مصوبه ستاد ملی کرونا برای تمدید قراردادهای اجاره، عده‌ای از شرایط پیش آمده سوء‌استفاده کرده و خانه‌های خود را با قیمتی بالاتر از قیمت میانگین موجود با مستأجران تمدید کردند.

اجاره‌نشینی در سال99

شاخص قیمت اجاره‌بها در فصل بهار جاری نسبت به فصل بهار گذشته، ۳.۴درصد رشد را تجربه کرده است.

کرونا و سختی‌های ناشی از اسباب‌کشی، هزینه‌های بسیاری به مستأجران تحمیل کرده است. متوسط افزایش هزینه اجاره‌بها برای کل خانوارهایی که تمدید قرارداد داشته‌اند، در فصل بهار امسال برابر با ۳۳٫۶ درصد بوده که نشان می‌دهد خانوارهایی که قرارداد اجاره آپارتمان خود را تمدید کرده‌اند نسبت به خانوارهایی که محل جدیدی برای سکونت انتخاب کرده‌اند به‌طور متوسط متحمل هزینه‌های بیشتری برای اجاره‌بها شده‌اند.

بر اساس داده‌های مرکز آمار ایران ۲۴درصد خانوار‌های شهری و ۴.۵درصد خانوار‌های روستایی اجاره‌نشین‌اند.

بر اساس آمار بانک مرکزی در فروردین سال‌جاری، شاخص کرایه مسکن اجاره‌ای در شهر تهران و در کل مناطق شهری نسبت به ‌ماه مشابه سال قبل به‌ترتیب معادل ۲۸.۷و۳۱درصد رشد را تجربه کرده است.

در اردیبهشت سال‌جاری، شاخص کرایه مسکن اجاره‌ای در شهر تهران و در کل مناطق شهری نسبت به‌ماه مشابه سال قبل به‌ترتیب معادل ۲۸.۵و۳۱.۳درصد رشد را تجربه کرده است.

آمارهای بانک مرکزی نشان‌دهنده کاهش قیمت در اجاره‌بهای‌ ماه خرداد است. شاخص کرایه مسکن در شهر تهران در‌ ماه سوم سال‌جاری در شهر تهران، ۲۷.۶و در کل مناطق شهری، ۳۰.۷درصد نسبت به‌مدت مشابه سال قبل افزایش پیدا کرده است.

تیرماه سال‌جاری، دوباره افزایش قیمت در بازار اجاره‌بها به ثبت رسیده و شاخص کرایه مسکن در کل مناطق شهری به ۳۱درصد رسیده است. این شاخص در شهر تهران مانند خرداد‌ماه و ثابت ماند.

در تهران مظنه چند است؟

در امیرآباد تهران، یک واحد ۴۶متری ۲۰۰میلیون تومان (رهن کامل) قیمت‌گذاری شده است.

در خیابان بیستم یوسف‌آباد نرخ اجاره یک واحد ۹۴متری، ۳۵۰میلیون تومان ودیعه و یک‌میلیون تومان کرایه ماهانه در نظر گرفته شده‌است.

در گیشا یک واحد ۱۴۵متری، ۳۵۰میلیون‌تومان رهن کامل معامله شده است.

در وفادار تهرانپارس هم ۷۷متر آپارتمان، ۱۷۰میلیون‌تومان رهن کامل ارزش‌گذاری شده است.

یک واحد ۷۵متری در فلکه دوم نیروهوایی هم ۲۸۰میلیون رهن کامل، معامله شده است.

خانه‌های لاکچری نرخ‌های متفاوتی دارند. در چناران خیابان فرشته یک واحد ۱۷۵متری با ودیعه ۳۰۰میلیون و اجاره‌بهای ماهانه ۲۵میلیون تومان معامله شده است.

یک واحد ۱۶۰متری در ولنجک هم با نرخ ۵۰۰میلیون تومان رهن و ۱۱میلیون تومان اجاره‌بها، به ثبت رسیده است

هر سال گران‌تر از پارسال

تورم نقطه‌به‌نقطه در بازار اجاره‌بهای تهران در بهار امسال، ۲۸.۲درصد اعلام شده است.

در ۳سال گذشته، بیشترین تورم فصلی اجاره‌بهای مسکن، مربوط به تابستان ۹۷ است که ۹.۱درصد برآورد شده‌است.
بعد از تابستان97 هم بیشترین افزایش اجاره‌بهای فصلی در پاییز 97 به ثبت رسیده که عدد آن 8.5درصد است.

در تابستان98 هم همچنان مستأجران شهری با گرانی خانه مواجه شدند و هر واحد را به‌طور میانگین 6.9درصد گران‌تر اجاره کردند.

در پاییز98 هم براساس آمارهای مرکز آمار ایران، خانوارهای شهری 7.2درصد تورم در بازار اجاره را تجربه کردند.

اجاره‌نشینی در شهرهای مختلف ایران

کمترین نرخ تورم در حوزه مسکن مربوط به استان آذربایجان‌شرقی است. نرخ تورم مسکن در این استان 7.5درصد برآورد شده است.

بیشترین نرخ تورم نقطه به نقطه در بهار 99، مربوط به استان لرستان است که اجاره‌بها در آن 35.8درصد افزایش پیدا کرده است.

بین 44 تا 51درصد تهرانی‌ها اجاره‌نشین‌اند.

در ۷ استان از جمله تهران، کهگیلویه‌و‌بویر‌احمد، کرمانشاه، قم و لرستان نرخ اجاره‌نشینی بیش از ۴۰ درصد است.

در ۶ استان یزد، مازندران و گلستان، نرخ اجاره‌نشینی کمتر از ۳۰ درصد و در بقیه استان‌های کشور، آمار اجاره‌نشینی بین ۳۰ تا ۴۰ درصد است.