کووید-۱۹ با سلامت روان چه می‌کند؟

ایسنا: چندین ماه است که مردم سراسر جهان با بیماری "کووید-۱۹" دست و پنجه نرم می‌کنند. این پاندمی تاثیرات مخرب فراوانی بر زندگی بشر گذاشته و به نوعی زندگی برخی را فلج کرده است.

"کووید-۱۹" آثار مخرب زیادی نیز بر سلامت روان مردم نیز گذاشته که کارشناسان معتقدند بسیاری از این آثار پس از پایان بیماری بروز خواهند کرد.

حقیقت این است بسیاری از کارهایی که ما در مواجهه با کروناویروس انجام می‌دهیم، بدون تجویز، غیرقابل شناخت و نامشخص است و به نظر می‌رسد می‌تواند به بروز اضطراب، ترس و حتی افسردگی منجر شود.

براساس تحقیقات انجام شده، از آغاز این پاندمی و قرنطینه، مردم گزارش داده‌اند که فشار روی سلامت روان آنها در حال افزایش است.

این مشکلات ناشی از از دست دادن شغل یا ترس از دست دادن شغل است.

یکی دیگر از ترس‌های مردم که توسط مردم آمریکا گزارش شده است، این است که از هر پنج نفر، سه نفر از ابتلا به کروناویروس می‌ترسند و تاثیرات این ترس در زنان و مردان یکسان نیست. چرا که نگرانی زنان ۶۴ درصد و نگرانی مردان ۵۵ درصد است.

البته جای تعجب نیست افرادی که از قبل مشکلات سلامتی داشته‌اند نیز به میزان بالاتری ترس و اضطراب گزارش داده‌اند. میزان ترس جوانان از ابتلا به بیماری نیز "بسیار زیاد" گزارش شده است.

بیست و دو درصد از جوانان ۱۸ تا ۳۴ سال گفته‌اند که از ابتلا "بسیار ترسیده‌اند." اما تنها ۱۶ درصد از افراد بالای ۵۵ سال "ترس زیاد" را گزارش دادند.

نتایج یک نظرسنجی راجع به میزان افسردگی مردم نشان می‌دهد که این میزان در حال حاضر بالاتر از حد معمول در طول تاریخ است.

در این بررسی، ۴۹ درصد از پاسخ دهندگان علائم افسردگی داشتند که این میزان در گذشته ۳۷ درصد بوده است.

تشخیص برخی مشکلات سلامت روان همیشه آسان نیست

افسردگی، مانند اضطراب و ترس اغلب علائم واضحی دارد.

حالت افسرده، احساس غم، پوچی یا ناامیدی، مشکل در انجام کارهای روزمره، افزایش خستگی و مشکلات خواب از جمله مهمترین علائم افسردگی هستند. از جمله نگران کننده‌ترین علائم می‌توان به داشتن افکار مرگ و اقدام به خودکشی اشاره کرد.

علائم اضطراب نیز به راحتی قابل تشخیص است. افراد مضطرب معمولا تمایل دارند بیش از حد نگران باشند و کنترل این نگرانی یا توقف آن دشوار است. این امر نیز بروز علائمی مانند اختلالات خواب و تپش قلب را به همراه دارد.

اما روانشناسان معتقدند که در شرایط فعلی که همه چیز آشفته است، تشخیص این علائم کار آسانی نیست.

روانشناسان می‌گویند در حال حاضر ممکن است برخی افراد علت افزایش وزن خود را تعطیلی سالن‌های بدنسازی یا پخت و پز بیشتر نسبت به گذشته بدانند. در حالی‌ که ممکن است برخی کاهش وزن پیدا کنند که دلیل آن افسردگی است و آنها افسردگی خود را رد کنند و بگویند: از آنجا که زیاد کار نکردم، خیلی گرسنه نبوده‌ام. ولی این چاقی و لاغری خود می‌تواند از دلایل افسردگی باشد.

تغییر در الگوی خواب یا بی‌خوابی نیز می‌تواند مشکلات بزرگتری را به همراه داشته باشد.

مثلا ممکن است فردی با خود بگوید، جایی برای رفتن ندارم، پس بیشتر می‌خوابم. برخی از این تغییرات خواب نیز خود دلیل بر افسردگی و اضطراب است.

به همین دلیل تشخیص علائم افسردگی در این شرایط دشوار است.

چطور می‌توان فهید شرایط "طبیعی" در حال حاضر چیست؟

"کارلا مانلی"(Carla Manly) دکتری روانشناسی بالینی از کالیفرنیا می‌گوید: ترس یک واکنش طبیعی است. هنگامی‌که احساسات ترس برانگیخته می شود، فرد به طور غریزی یک پاسخ "مبارزه" یا "گریز" را خواهد داشت.

اما این پاسخ موقتی است. هدف این است که این پاسخ در لحظه نیاز احساسی به ما کمک کند.

زمانی‌که ترس مزمن می‌شود، این پاسخ "مبارزه" یا "گریز" می‌تواند باعث ایجاد اضطراب، استرس مداوم، افسردگی و خودکشی شود.

به طور خلاصه می‌توان گفت شناختن علائم و نشانه‌های اضطراب، افسردگی و ترس در شرایط فعلی بیش از هر زمان دیگری دشوار است. همچنین یافتن منابعی که بتوان تشخیص داد چه چیزی طبیعی و چه چیزی غیرطبیعی است نیز به عهده متخصصان این حوزه است.

اما در این روزها می‌توان راهکارهایی را پیش گرفت که بهبود سلامت روان کمک کرد. از جمله این راهکارها می‌توان به موارد ذیل اشاره کرد:

با شرایط خود کنار بیایید

شرایط فعلی برای همه سخت است. پس به خودتان اجازه دهید احساسات فعلی که طبیعی هستند را تجربه کنید.

نفس عمیق بکشید

تنفس عمیق با چشمان بسته و پاهایی که در زمین ثابت شده است، برای ریلکس شدن معجزه می‌کند.

فعالیت بدنی داشته باشید

ورزش کردن برای رهایی از استرس و روحیه بسیار مفید است. از آنجا که نمی‌توان در شرایط فعلی به باشگاه رفت، اگر می‌توانید به محیط اطراف خانه رفته و فعالیت فیزیکی داشته باشید.

یک روال مشخص تنظیم کنید

داشتن روال و برنامه مشخص برای همه ما مهم است اما اهمیت آن برای افرادی که با اضطراب دست و پنجه نرم می‌کنند، بیشتر است.

در برنامه خود خیلی کمالگرا نباشید ولی برای صبح و بعدازظهر خود هدف و فعالیت‌های لذت بخش تعیین کنید. برای این کار، تعیین زمان از خواب بیدار شدن یک شروع خوب است.

با دیگران ارتباط برقرار کنید

درست است که در شرایط فعلی نمی‌توان با دیگران ارتباط فیزیکی برقرار کرد، ولی بهتر است ارتباط خود با دیگران و خانواده از طریق فضای مجازی را حفظ کنید.