تفاوت ۱۰برابری دخل و خرج خانواده‌های ایرانی

شهروند آنلاین: براساس آمار وزارت تعاون، متوسط درآمد سالیانه دهک اول در سال ۹۸ برابر ۱۳میلیون و ۱۰۵هزار تومان و دهک دهم ۱۴۳میلیون و ۸۲۳هزار تومان بود.

طی نیم‌قرن که از اجرای طرح هزينه و درآمد خانوار در ايران می‌گذرد، در تمامی اين سال‌ها، متوسط درآمد خانوارها کمتر از هزينه بوده است، هرچند ممکن است در برخی سال‌ها به علت پاره‌ای از مشکلات اقتصادی، اين پديده قابل توجيه باشد، اما استمرار آن در يک دوره طولانی گويای اين واقعيت است که اختلاف، ناشي از بحران‌های اقتصادی موجود در سيکل‌های اقتصادی نيست؛ بلکه تداعی‌کننده کم‌پوششی طرح آمارگيري يا کم‌گويی درآمد در دسته خاصی از خانوارهاست.

بررسی هزینه‌ و درآمد خانوار (بودجه‌ خانوار) با هدف ارزیابی‌ وضعیت هزینه‌ها و درآمد خانوارها انجام می‌شود. شناسایی الگوها و عادات مصرفی خانوار و مطالعه در مورد روند تغییرات آنها در اثر تحولات اقتصادی و اجتماعی، ارزیابی اثرات اقتصادی و اجتماعی برنامه‌های دولت در وضع زندگی خانوارها از نظر ترکیب هزینه‌های مصرفی آنها، محاسبه حساسیت درآمدی تقاضا، میل نهایی به مصرف و میل نهایی به پس‌انداز در جامعه از مهم‌ترین اهداف بررسی بودجه خانوار است.

مرکز آمار و اطلاعات راهبردی وزارت تعاون در سالنامه آماری گزارشی از وضعیت هزینه و درآمد خانوار شهری و روستایی در سال گذشته را منتشر کرد.

براساس این گزارش، سال گذشته هر خانوار شهری ۵۴میلیون و ۱۰۰هزار تومان درآمد کسب و ۴۷میلیون و ۴۳۷هزارتومان هزینه کرده است. خانوار روستایی نیز ‌برابر ۲۹میلیون و ۷۰۰هزارتومان درآمد داشته و ۲۶میلیون و ۱۰۰هزارتومان خرج کرده است.

درآمد خانوارهای شهری در سال ۹۸ نسبت به سال قبل آن ۲۴درصد و هزینه‌ها ۲۰درصد رشد داشت.

استان‌های دارای بیشترین و کمترین درآمد

سال گذشته به‌طور متوسط کارفرمایان ۷۹میلیون و ۲۶۰هزارتومان درآمد کسب کردند و مزدبگیر خصوصی (کارگر) در مجموع ۴۷میلیون و ۷۲۳هزارتومان در یک‌سال حقوق گرفتند.

بررسی جداول نشان می‌دهد چنانچه سال گذشته دونفر در یک خانواده شاغل بودند، مجموع درآمد آنها به‌طور میانگین در سراسر کشور معادل ۸۰میلیون و ۲۰۳هزار تومان بوده است.

خانوارهای ساکن پایتخت در سال ۹۸ بالاترین درآمد را داشتند؛ ۸۱میلیون و ۳۱۷هزار تومان متوسط درآمد خانوار بوده ‌است، البته در تهران میزان هزینه خانوار نیز در مقایسه با سایر استان‌ها قابل توجه است (۷۲میلیون و ۷۱۷هزار تومان هزینه خانوار شهری در سال ۹۸ بود). خانوار کرمانی‌ها نیز با ۳۴میلیون و ۳۳۸هزار تومان درآمد و ۳۶میلیون و ۵۳۵هزار تومان هزینه، کمترین دخل و خرج را داشتند.

دهک‌های درآمدی سال گذشته چقدر درآمد داشتند؟

اقتصاددانان جمعیت هر جامعه‌ای را به لحاظ درآمد و مصرف به ۱۰ رتبه تقسیم‌بندی می‌کنند و هریک از این رتبه‌ها را دهک می‌نامند.

دهک اول نشان‌دهنده ۱۰درصد از خانوارهایی است که کمترین هزینه سالانه را داشته‌اند. بنابراین می‌توان گفت که‌ این دسته از خانوارها جزو فقیرترین اقشار جامعه محسوب می‌شوند. در نقطه مقابل دهک دهم، ۱۰درصد از خانوارهایی را نشان می‌دهد که بیشترین مبلغ را صرف هزینه سالانه خود کرده‌اند، لذا این دسته از خانوارها از مرفه‌ترین اقشار جامعه هستند.

براساس آمار وزارت تعاون، متوسط درآمد سالیانه دهک اول در سال ۹۸ برابر ۱۳میلیون و ۱۰۵هزار تومان و دهک دهم ۱۴۳میلیون و ۸۲۳هزار تومان بود.