زندگی جریان دارد، حتی در جنگ و کرونا

خبرگزاری ایسنا: نویسنده «وضعیت سفید» ـ سریالی که این روزها بار دیگر از شبکه آی فیلم پخش می شود ـ پیام اصلی این مجموعه را اهمیت زندگی حتی در دل پدیده ای به نام جنگ عنوان می کند و با اشاره به وضعیت این روزهای کرونایی ادامه می دهد: واقعیت این است که در همه بحران ها همواره زندگی جریان دارد؛ همین امروز در کرونا نیز زندگی جریان دارد.

«وضعیت سفید»، سریالی که زندگی اجتماعی مردم در دهه شصت و زمان جنگ را روایت کرده است، داستان چند خانواده است که از ترس موشک باران با فرزندانشان راهی باغ مادرشان می‌شوند. این خانواده بزرگ که هر کدام درگیری‌ها و داستان‌های خود را دارند، مدتی را در این روستا کنار هم می‌گذراند. درگیری‌ها و دردسرهای هر یک از این خانواده ها و نیز برخوردها و درگیری های خانواده ها با هم، داستان سریال «وضعیت سفید» را پیش می‌برد.

هادی مقدم دوست که در کنار حمید نعمت الله، نویسندگی این مجموعه را بر عهده داشته است، در گفت و گویی درباره پرداخت به جزئیات دهه ۶۰ در سریال «وضعیت سفید» و اینکه خاطرات شخصی اش از آن دهه چقدر در نگارش فیلم‌نامه موثر بوده است، گفت: قطعا جدا از تجربیات شخصی نیست؛ گاهی شما درباره یک دهه با برداشت از زندگی و مشاهدات خود اثری را می‌نویسید و گاهی با تحقیق. طبیعتاً فردی که در دهه ۶۰ زندگی کرده و آن دوران را خوب درک کرده، از این تجربه برای نوشتن بهره می برد؛ اما همان نویسنده اگر در دهه ۳۰ زندگی نکرده باشد، باید به سراغ تحقیقات برود.

اما دراماتیزه کردن جزییاتی که در فیلم می بینید همان کار فیلمنامه نویسی است. گاهی درام و موقعیت نمایشی از خود جزییات شروع می شود و گاهی شما برای کمک به موقعیت نمایشی مورد نظر از جزییات کمک می‌گیرید. اما غالبا اینطور است که اول اصطلاحا داستان را پیدا می کنیم و بعد اگر جزییات با آن جور بود، از آنها استفاده می کنیم و کمتر پیش می آید که طراحی داستان بر پایه جزییات باشد، مگر اینکه داستان درباره خود آن جزییات باشد و جزییات از ابتدا در موقعیت نمایشی نقش کلیدی داشته باشد.

او درباره انتخاب نام «وضعیت سفید» برای این سریال، توضیح داد: نگاه کلی و هدف اصلی سریال ایجاد وحدت در خانواده‌ای بود که علی‌رغم اختلاف و قهر و کدورت، در شرایط جنگی با هم مسیر آشتی را طی می‌کردند. خب پس روحیه کلی کار برای صلح و وحدت بود. انتخاب این اسم هم مرتبط با همین روحیه بود. نام «وضعیت سفید» نام آرامش بخش و دلگرم کننده ای است. این دلگرمی و آرامش همان هدفی بود که سریال بر پایه آن بنا شده بود. آخرین قسمت سریال همه با هم قرار است یک عکس یادگاری بگیرند و در سویی دیگر یک موشک خنثی می‌شود و امیر فریاد می‌زند «وضعیت سفید» شد. همه تلاش برای رسیدن به آن نقطه کانونی وضعیت سفید بود.

این نویسنده در پاسخ به این سوال که سریال «وضعیت سفید» در ژانر سریال‌های اجتماعی قرار می‌گیرد یا جنگی؟ گفت: قرار دادن آثار در طبقه‌بندی ‌ها کار راحتی نیست. این کار خود به خود باعث می‌شود نگاه به کار محدود شود و فقط در یک طبقه قرار بگیرد. کارها را می شود در طبقه های گوناگون قرار داد. مثلاً همین کار را هم می توان در گروه کارهای جنگ و هم کار اجتماعی و هم حتی کار عاشقانه قرار داد. کار «وضعیت سفید» هم وجه اجتماعی پررنگی دارد و هم وجه مربوط به جنگ آن وسیع و اساسی است.

او درباره تاثیر این سریال بر مخاطب در شرایط سخت کنونی عنوان کرد: ما این روزها آن حالت اجتماعی سال های دهه ۶۰ و قبل تر از آن را تا حدودی از دست داده‌ایم. در کلان شهرها موضوع خویشاوندی و ارتباطات خانوادگی تا حدودی کمرنگ شده است و اجتماعات بر اساس شغل و علایق و سلایق و دیدگاه های مشترک معنا می شوند. حالا در این ایام کرونایی مضاف بر اوضاعی که عرض کردم، اجتماعات و دور هم بودن به یک اندازه بسیار ناچیز رسیده است. در این روزهای کروناست که دوباره به ما ثابت شد انسان موجودی اجتماعی است.

با اینکه در دو دهه گذشته تمرکز بر فردیت افزایش یافته و حتی اهتمام به موضوعات فردی ارزش شده بود؛ اما کرونا ثابت کرد آدم ها نیازمند دور هم بودن هستند. «وضعیت سفید» سریالی درباره دور هم بودن است. در این سریال یک خانواده با وجود اینکه با هم قهر هستند، دور هم جمع می‌شوند و کم کم به وحدت می رسند. شاید در این ایام کرونایی این گردهمایی و دیدارهای خانوادگی برای تماشاچی جذاب باشد. کاش این کرونا تمام شود و آدم ها باز بتوانند پیش هم بروند و پیش هم بمانند.

مقدم دوست درباره خرده داستان هایی که ساختار سریال «وضعیت سفید» را تشکیل داده‌اند و نوع ارتباط مخاطب با شخصیت‌های سریال، گفت: ساختارهای متفاوت روایت همیشه نگران کننده است و این نگرانی فقط به خاطر این است که شما در حال انجام کاری هستید. تماشاچی به نتیجه آن عادت ندارد. یک ساختار روایتی که قصه ها اصطلاحا به هم لینک می‌شود و با هم پیوند می‌خورند، طبعا می تواند در نگاه اول شاخه شاخه و حتی چند پاره به نظر برسد، اما خوشبختانه مخاطب رفته رفته با این شکل روایت خودمانی شد و البته کارگردانی و خوش ساختی اثر و شخصیت های داستان و دلبستگی به خاطرات به این خودمانی شدن کمک کردند.

پخش سریال «وضعیت سفید» تا اول آذر ماه در شبکه آی فیلم ادامه دارد. یونس غزالی در نقش امیر، ابوالفضل پورعرب، عباس غزالی، لیندا کیانی، افسانه بایگان، حمیرا ریاضی، امیرحسین رستمی، افسانه چهره‌آزاد، عزت‌الله مهرآوران، رابعه مدنی، اسماعیل سلطانیان، مونا احمدی، سیما خضرابادی و پوراندخت مهیمن در «وضعیت سفید» نقش‌آفرینی کرده‌اند.