سهم نیم درصدی حوزه فرهنگ از کل بودجه

خبرگزاری ایلنا: دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی مبلغ بودجه حوزه فرهنگ در کشور را کم دانست و گفت: بودجه کل حوزه فرهنگ در کشور ۱۱ هزار میلیارد تومان است که ۱۴۰ هزار تومان سرانه یعنی روزانه ۱۰۰ تومان می‌شود. در واقع سهم حوزه فرهنگ نسبت به کل بودجه در سال ۹۳ تا ۹۷ یک درصد بوده و در سال ۹۸ هفت دهم درصد و در سال ۹۹ به نیم درصد کل بودجه تبدیل شده است.

به نقل از مرکز خبر شورای عالی انقلاب فرهنگی، در دیدار حمیدرضا حاجی بابایی (رییس کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی) با سعیدرضا عاملی (دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی) که سه شنبه ۱۱ آذر در دبیرخانه این شورا انجام شد، عاملی به اشاره به سوابق فرهنگیِ حاجی بابایی در حوزه‌های فرهنگی حضور وی در جایگاه ریاست کمیسیون برنامه و بودجه را منشا اثر مثبت برای حوزه علم و فناوری و فرهنگ کشور خواند و تاکید کرد: فلسفه وجودی شورا و آثار مصوبات این شورا در پیشرفت علم و فرهنگ کشور بعضا در مجلس مورد توجه قرار نمی‌گیرد، به همین دلیل باید ه باید برای نهادینه شدن این جایگاهِ فراقوه‌ای تدبیری اندیشیده شود.

او با اشاره به اینکه باید توجه شود تا رکن بودن مجلس شورای اسلامی در قانون‌گذاری کشور مورد صیانت قرار گرفته و اقدامی انجام نشود تا باعث تضعیف آن شود، ادامه داد: بر اساس برنامه ششم باید سهم اعتبار تحقیقات کشور به چهار درصد می‌رسید که این مهم مورد تاکید و مطالبه مقام معظم رهبری نیز بوده است اما همچنان شاهد تحقق نیافتن آن هستیم که امسال این سهم به ۸۰ صدم یک درصد رسیده است.

به اعتقاد دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، باید به نهادهای علمی یعنی آموزش و پرورش و آموزش عالی کشور اهمیت فراوان داد تا آثار تقویت آنها در بخش های مرتبط با سلامت و پیشرفت کشور مشهود باشد.

وی در بخش دیگری از سخنان خود به سرانه هزینه کرد برای مهد کودک در استرالیا که ۱۲۵۰۰ دلار است، اشاره کرد و افزود: ما هزینه ای برای این حوزه‌ مهم و راهبردی نمی‌کنیم، که زیرساخت اصلی فرهنگ و اقتصاد کشور در پرورش کودک سالم و صالح نهفته است.

این استاد گروه ارتباطات دانشگاه تهران همچنین با تاکید بر اهمیت موضوع فضای مجازی و عدم وجود نگاه بلند در کشور به آن گفت: رفع تبعیض اجتماعی، عدالت و... در کشور از طریق فضای مجازی محقق می‌شود که در شورای عالی انقلاب فرهنگی روی آن مباحث جدی را داشته‌ایم.

وی همچنین با اشاره به طراحی سکوی ملی آموزشی، پژوهشی و تربیتی در این شورا اظهار کرد: در حال حاضر شاهد پراکندگی حوزه‌های فضای مجازی و بسترهای ایجاد شده در حوزه هایی مانند آموزش عالی و وزارت بهداشت هستیم که سکوی ملی، آموزشی، تربیتی و پژوهشی برای چهار حوزه وزارت علوم، وزارت بهداشت، معاونت علمی و آموزش و پرورش ظرفیت با هدف هم افزایی و استفاده بهینه از ظرفیت ها هستند.

او با تاکید بر وجود یک میلیارد و ۸۰۰ میلیون وب‌سایت با حداقل تاثیرگذاری در دنیا، بیان کرد:هیچ کدام آنها به تنهایی اثرگذاری ندارند، بلکه تجمیع آنهاست که قدرت ایجاد می‌کند و منابع تاثیرگذار قدرت در فضای مجازی بسترهایی هستند که با تجمیع این داده‌ ها ایجاد قدرت کرده‌اند. به‌عنوان مثال دانشگاه‌های کشور تک به تک اقدام به خرید منابع کتابخانه‌ای می‌کنند در حالیکه اگر همه آنها در قالب یک کنسرسیوم خرید کنند قطعا موفقیت بهتری را شاهد خواهیم بود.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی با تشریح مبلغ کمِ بودجه حوزه فرهنگ در بودجه کل کشور گفت: بودجه کل حوزه فرهنگ در کشور ۱۱ هزار میلیارد تومان است که ۱۴۰ هزار تومان سرانه یعنی روزانه ۱۰۰ تومان می‌شود.

وی در ادامه با بیان اینکه ضرورت دارد این تخصیص بودجه با سیاست‌های کلان کشور انطباق بیشتری داشته باشد، گفت: در حکمرانی حوزه فرهنگ دچار پراکندگی هستیم و در سهم بودجه نیز با کمبود مواجه هستیم و البته در حوزه فرهنگ و علم و فناوری نیاز به بازمهندسی در نظام حکمرانی داریم.

عاملی با بیان این که سهم حوزه فرهنگ نسبت به کل بودجه در سال ۹۳ تا ۹۷ یک درصد بوده و در سال ۹۸ هفت دهم درصد و در سال ۹۹ نیم درصد کل بودجه شده است، اظهار کرد: ۸۰ درصد بودجه فرهنگ هزینه حقوق و دستمزد می‌شود و متاسفانه مبلغی برای پژوهش، مطالعه و عملیات بسیار ناچیز است. این بدین معناست که در نظام بودجه ریزی ما تامین اعتبار برای کار اداری فرهنگ می کنیم.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در بخش دیگر سخنان خود درباره سامان‌دهی آموزش عالی گفت: در مصوبه جهش تولید که در شورای عالی انقلاب فرهنگی تصویب و ابلاغ شده است سامان‌دهی و بازمهندسی آموزش عالی کشور دیده شده است، از سوی دیگر به‌روزرسانی نقشه جامع علمی کشور که ماموریت‌های جدید برای این حوزه طراحی شود، در دستور کار قرار دارد.

ضرورت توجه بیشتر به حوزه های سیاستگذاری در برنامه های کلان کشور

در ادامه جلسه اصغر عبدالهی - معاون امور مجلس و فراسازمانی دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی - نیز به دنبال برگزاری جلسه با رئیس مجلس شورای اسلامی و در راستای افزایش تعاملات با قوه مقننه تاکید کرد: لازم است جلساتی با حضور پنج کمیسیون مرتبط با وظایف و ماموریت های شورای عالی انقلاب فرهنگی تشکیل شود.

وی با تاکید بر این که حاجی‌بابایی در دوره های مختلف در مجلس نگاه مثبت به حوزه فرهنگ داشته که نماد آن را می‌توان در برنامه ششم توسعه و ۱۹ ماده در این برنامه دید که ناظر به علم و فناوری است، افزود: در بخش فرهنگ نیز در برنامه ششم این توجه بوده است.

منصور کبگانیان - قائم مقام ستاد علم و فناوری دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی - نیز در سخنانی با تاکید بر تعاملات مثبت حاجی‌بابایی در دوره وزارت با شورای عالی انقلاب فرهنگی گفت: تصویب سند تحول بنیادین آموزش و پرورش در این دوره محقق شد.

او همچنین آمایش آموزش عالی، نبود پژوهانه برای دانشجویان دکتری، برنامه‌ریزی برای حوزه نخبگان در کشور، مسئله هوافضا، اهمیت افزایش سهم بودجه تحقیق توسعه و ضرورت توجه بیشتر به حوزه‌های سیاستگذاری در برنامه‌های کلان کشور را مورد تاکید قرار داد.

بزرگ نمایی غیرواقعی از بودجه فرهنگ کرده اند

محمد آقاسی - دبیر ستاد فرهنگ دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی - نیز در سخنانی با تاکید بر زیاد بودن هجمه‌های فرهنگی وارد شده به کشور در حوزه فرهنگ، گفت: باید متناسب با این هجمه ها در برنامه‌ریزی و تخصیص بودجه اهمیت داده شود.

وی با اشاره به جنگ روایت‌ها در بازنمایی واقعیت‌های موجود در کشور، اظهار کرد: در چند سال اخیر بزرگنمایی غیرواقعی از بودجه فرهنگ شده است و بودجه فرهنگ در مقابل بخش‌های دیگر بسیار کم است. از سوی دیگر پراکندگی بودجه‌ای در حوزه فرهنگ داریم که بعضا این بودجه‌ها با اسناد و اهداف نظام قابل تعین (امتیاز دادن) نیست.

او با اشاره به ایجاد ستاد مهندسی فرهنگی در دوره جدید و برگزاری هفت جلسه و تصویب ۲۱ مصوبه برای آن، این اقدام را گام رو به جلو در تحقق این مطالبه مهم مقام معظم رهبری دانست و افزود: کمیته تلفیق بودجه فرهنگ بر اساس مصوبه این ستاد با عضویت وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی، رئیس کمیسیون فرهنگی مجلس، نماینده سازمان برنامه و بودجه به ریاست دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی تشکیل شده است.

آقاسی همچنین ضرورت آمایش فرهنگی را از دغدغه های شورای عالی انقلاب فرهنگی برشمرد که بر اساس آن سازمان تبلیغات اسلامی ماموریت انجام آن را با همکاری سایر نهادهای مربوطه بر عهده گرفته است.

تا سازماندهی در حوزه فرهنگ نباشد، با هر بودجه ای موفق نیستیم

در ادامه حمیدرضا حاجی بابایی - رییس کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی -؛ بزرگترین مشکل فرهنگ را در این دانست که هر کس به هر طریقی بر اساس سلیقه خود عمل می‌کند و گفت: به‌عنوان مثال شاهد بودیم سند تحول بنیادین آموزش و پرورش که بالاترین سند مصوب در شورای عالی انقلاب فرهنگی و مورد تاکید رهبر معظم انقلاب است که کار زیادی روی آن انجام شد با چه سرنوشتی در اجرایی شدن دچار شد.

وی با اشاره به تصویب منشور توسعه فرهنگ قرآنی و ادامه این روال در موضوع قرآن نیز اظهار کرد: اگر یک میلیون معلم متدین و انقلابی تربیت کنیم همین برای کشور کافیست که دانشگاه فرهنگیان با این هدف راه‌اندازی شد و ۶۳ پردیس ایجاد شد و افراد نخبه با شرایط ویژه برای معلمی راهی این دانشگاه شدند و برای نیروی انسانی آموزش و پرورش و جزئیات آن کاملا برنامه ریزی صورت گرفت که این مصوبه مهم نیز در اجرا با مشکلات همراه شد.

او با تاکید بر این که در کشورهای پیشرفته بیشترین توجه را به بخش آموزش و پرورش و به‌طور ویژه‌تر سطوح پایین‌تر آن دارند، افزود: منع خصوصی‌سازی در آموزش و پرورش، رفع پراکندگی بالایی در حوزه آموزش عالی و تجمیع مراکز متعدد، اهمیت حوزه نخبگان در کشور و توجه آموزش مهارت‌محور باید مورد توجه قرار بگیرند.

رییس کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه مدیریت و تدبیر و ساختار مهمتر از بودجه است، بیان کرد: تا ساماندهی در حوزه فرهنگ به‌وجود نیاید هر قدر بودجه به این بخش تزریق شود به موفقیت دست نخواهیم یافت.

حاجی بابایی ریشه مشکلات اقتصادی را در فرهنگ دانست و افزود: باید یک سازماندهی در این زمینه شروع کنیم، آمادگی داریم برای ساماندهی این حوزه با شورای عالی انقلاب فرهنگی همکاری داشته باشیم. باید طوری برنامه‌ریزی شود که بودجه ها در مسیر تعریف شده در برنامه ها و مبتنی بر نیاز کشور و رفع مشکلات هزینه شوند و شورای عالی انقلاب فرهنگی پیشنهادهای خود در این خصوص را طراحی کند.