ساکنان سابقِ صداوسیما، سودای پاستور دارند

روزنامه اعتماد: انتخابات رياست‌جمهوري هر دوره صفي هم براي مديران صداوسيما دارد. چهره‌هايي كه سال‌ها فعاليت را در صداوسيما تجربه كرده و دم انتخابات كه مي‌شود خيز برمي‌دارند تا پس از صدرنشيني در «جام‌جم» خود را به راس «پاستور» برسانند.

البته سياسي شدن تنها به بالاترين مديريت سازمان صداوسيما اختصاص ندارد و به‌اعتقاد بسياري، مديران ارشد صداو سيماي جمهوري اسلامي، نه‌تنها وارد دسته‌بندي‌هاي جناحي مي‌شوند، بلكه تا آن‌جا پيش مي‌روند كه گاه، دست به كار تاسيس دسته و جرياني مي‌شوند كه البته عمدتا ذيل جريان اصولگرا تعريف شده است. اكنون هم در آستانه يك رويداد سياسي مهم در كشور، مديران پيشين صداوسيما بار ديگر به‌خط شده‌اند تا وارد گود انتخابات شوند. آنان يا مي‌خواهند مستقيم در انتخابات حضور داشته باشند و به عنوان كانديداي انتخابات رياست‌جمهوري ۱۴۰۰ نقشي اصلي ايفا كنند يا از همين حالا تلاش دارند كه در اين عرصه تأثير بگذارند و دست‌كم كنار كانديداهاي اصلي، در نقش‌هاي دوم و سوم جلوي دوربين انتخابات بروند.

عزت‌الله ضرغامي، رييس اسبق صداوسيما شايد يكي از جدي‌ترين گزينه در اين جمع نسبتا كم‌تعداد است و براي ناظران و كنشگران سياسي، از مدتي پيش همچون آفتابي كه پشت ابر نمي‌ماند و اكنون مثل روز، روشن است كه ضرغامي بي‌تاب «پاستور» است و منتظر هر موقعيتي تا براي خود تبليغاتي كند و بخشي از اين مسير را بپيمايد. چه آنكه چندي پيش، در توييتي به‌طور تلويحي از كانديداتوري در انتخابات ۱۴۰۰ پرده برداشته است. هرچند حالا اختلاف در اردوگاه اصولگرايي چنان زياد شده و كانديداهاي اصولگرا آنقدر متعدد و متكثرند كه ديگر تنها عزم جزم ضرغامي نيست كه پازل انتخابات ۱۴۰۰ را تكميل مي‌كند. او اما با سخنراني و مصاحبه‌هاي پرتعدادش راه خود را مي‌رود؛ مسيري كه ضرغامي خوش دارد به همان حوالي منزلش، در ميدان پاستور تهران ختم شود! اما راهبردهاي صداوسيمايي‌ها براي رسيدن به «پاستور» يا در مسير تأثيرگذاري بر انتخابات رياست‌جمهوري با يكديگر متفاوت است.

ضرغامي با اينكه خاستگاه اصولگرايي دارد اما تلاش مي‌كند خود را منتقد اين جريان سياسي نشان دهد. او طي اين سال‌هاي اخير در ديدارهاي پرتعدادي كه با شخصيت‌ها و چهره‌هاي فرهنگي و سياسي داشته، همواره از برخي رويه‌هاي همقطاران خود انتقاد كرده است. هرچند تا به حال نپذيرفته كه اين انتقادها به خودش نيز وارد است و درنتيجه تنها سعي كرده كمتر درباره همپوشاني مواضع خود به‌ويژه طي سال‌هايي كه رييس صداوسيما بود، با ديگر اصولگرايان صحبت كند.

ضرغامي و انتقاد درون‌گفتماني

ضرغامي ديروز با ادبياتي تند و تيز به نقد منشِ مسوولان ارشد كشور پرداخته و به پايگاه خبري-تحليلي جماران گفته است: «بسياري از مسوولان بزرگ ما اخلاق بزرگي ندارند. به آنها مي‌گوييم در اين جايگاه كمي منش بزرگي و جوانمردي داشته باش و مثل بچه عمل نكن؛ نمي‌توانند! من خيلي به اين مساله اعتقاد دارم. آدم‌هاي بزرگ اسباب بزرگي مي‌خواهند.» او همچنين رفتار طيف ديگري از مقامات كشور را در مواجهه با رهبري مورد نقد قرار داده و گفته است: «من به تعبيري معمولا مي‌گويم «آقا اجازه‌ها» را اصلا قبول ندارم. «آقا‌اجازه» يعني هر كاري مي‌خواهيد انجام بدهيد، بايد از يك نفر اجازه بگيريد. البته اين كلي است و ربطي به بحث ما درمورد رهبري ندارد. درمورد خود رهبري معظم هم همين بحث من به‌طريق اولي حاكم است. من اين را در جاهاي مختلف تبيين كرده‌ام. يعني رهبري شما را براي كاري مي‌گذارند و خط كلي را هم به شما مي‌دهند.

اگر شما هر لحظه بخواهيد سوال كنيد، رهبري مي‌فرمايند كه من تو را گذاشته‌ام آنجا كار كني؛ نه اينكه هر روز از من سوال كني!» حال آنكه طيف‌هاي مختلف اصولگرا ديدگاهي خلاف آن‌چه ضرغامي‌را مدعي است‌، مدنظر دارند و اغلب در سمت‌هايي كه داشته‌اند، تلاش كرده‌اند كه جزييات هر موضوعي را با رهبري هماهنگ كنند يا سخنان رهبري را پشتوانه عمل خود قرار دهند. ضرغامي هم در حالي اين سخنان را مطرح مي‌كند كه هيچ مسووليت اجرايي رسمي ندارد و جالب آنكه مشابه اين سخنان را وقتي كه رييس سازمان صداوسيما بود، از او نشنيده‌ايم. به‌هرحال اما ظاهرا طرح انتقادهايي كه با عنوان درون‌گفتماني شناخته مي‌شود يكي از شگردهاي تبليغاتي ضرغامي براي حضور در انتخابات رياست‌جمهوري سال آينده است.

لاريجاني؛ در انتظار دعوت

علي لاريجاني از روساي اسبق صداوسيما نيز ازجمله چهره‌هاي سياسي سال‌هاي به‌نسبت دور اين سازمان است كه حالا در صف كانديداهاي رياست‌جمهوري ايستاده، منتها به‌سبك و سياقي يك‌سر متفاوت از ضرغامي! لاريجاني در دفتر خود نشسته و هر هفته جمعي به سراغ او مي‌روند و با او از انتخابات مي‌گويند. هرچقدر ضرغامي اهل مصاحبه و ظهور و بروز رسانه‌اي است و اهل فعاليت در توييتر و ساير شبكه‌هاي اجتماعي، لاريجاني از هرگونه اظهارنظر عمومي پرهيز مي‌كند و درحالي كه كمتر مي‌شنويم كسي از جمع سياسيون از چند و چون كانديداتوري ضرغامي بگويد، هر روز يكي از نزديكان لاريجاني از احتمال و حتي شرايط حضورش در انتخابات ۱۴۰۰ مي‌گويند. با اين حال لاريجاني هم مانند ضرغامي در حال بررسي شرايط است و چنان‌چه ببيند كه فضا مساعد است، علني‌تر وارد گود انتخابات مي‌شود.

هرچند همزمان اين احتمال هم مطرح است كه هردو در روزهاي منتهي به انتخابات ۱۴۰۰ عقب بكشند و كنش انتخاباتي هردو و به‌خصوص لاريجاني بسيار محتاط و محافظه‌كار است و ديروز يكي از چهره‌هاي نزديك به لاريجاني علت اين رفتار محافظه‌كارانه را تبيين كرده است. منصور حقيقت‌پور، مشاور علي لاريجاني در مجلس دهم و نايب‌رييس كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس نهم ديروز گفته است: «آقاي لاريجاني هنوز تصميمي براي ورود به عرصه انتخابات رياست‌جمهوري نگرفته است، البته ايشان داراي توانمندي و درجه‌اي از شناخت از مسائل داخل و خارج و داشتن راهكارهاي معقول و مناسب است و كسي همتاي ايشان در تسلط بر مسائل كشور نيست.» او به اعتمادآنلاين گفته است: «متاسفانه به اندازه‌اي فضاي انتخابات را مسموم و سم‌پاشي كرده‌اند كه چهره‌اي مثل لاريجاني تمايلي به ورود به اين عرصه ندارد. من تصور مي‌كنم بمب شيميايي در فضاي انتخابات زده‌اند. ايشان از حاشيه‌ها پرهيز مي‌كنند. از ياد نبريم كه در دوره‌اي به چه اندازه مورد بي‌مهري و تهمت واقع شدند. جاي تاسف است كه برخي از اصولگرايان ارزش سرمايه‌هاي كشور را نمي‌دانند و از مسيري در كشور حركت مي‌كنند كه مسير برنامه‌ريزي دشمنان و مسير مورد تاييد منافقين است چراكه منافقين به دنبال اين هستند كه چهره‌هاي نظام را پرحاشيه‌ و مساله‌دار نشان دهند.»

سخنان حقيقت‌پور نشان مي‌دهد كه بيم اصلي لاريجاني از اصولگراياني است كه در زمان رياست او بر مجلس نيز به‌شدت مخالفش بودند و چنان‌چه از همين حالا و به‌طور علني وارد عرصه رقابت شود، احتمالا با توان حداكثري اقدام به تخريب مي‌كنند. به‌تازگي پروانه سلحشوري، نماينده اصلاح‌طلب دوره دهم مجلس با اشاره به احتمال كانديداتوري ظريف و لاريجاني گفته، اگر اين افراد در انتخابات حضور پيدا كنند، رقيبي جدي براي تندروها خواهند بود؛ از اين‌رو از هر حربه‌اي براي حمله به آنها استفاده مي‌كنند و نهايتا از كانديداتوري‌شان مي‌ترسند.

رييس سال‌هاي دور اما نزديك به اصلاح‌طلبان

اما صداوسيمايي‌هاي اهل انتخابات تنها به لاريجاني و ضرغامي محدود نيستند. محمد هاشمي، از مديران قديمي صداوسيما پيشينه نام‌نويسي را در انتخابات رياست‌جمهوري دارد، بعيد نيست اين دوره هم براي انتخابات رياست‌جمهوري پا پيش بگذارد؛ هرچند اين هم بعيد نيست كه همچون دوره پيشين، بار ديگر با مهر ردصلاحيت شوراي نگهبان از مسير مطلوب خود بازبماند.

رييسي از جنس احمدي‌نژاد

از ديگر چهره‌هايي كه پيش از اين نامش را در عرصه سياست شنيده‌ايم، محمد سرافراز است. او يكي از معدود مديران صداوسيماست كه حاشيه‌هاي جدي در زندگي سياسي‌اش داشته است. با اين حال زماني برخي نزديكان احمدي‌نژاد از براي گزينه پوششي احمدي‌نژاد درصورت ردصلاحيت حمايت مي‌كردند. هرچند او كم‌كم به خاطر همان حاشيه‌هايي كه ازقضا او را بيشتر به احمدي‌نژاد شبيه مي‌ساخت، از عرصه سياست رسمي خارج كرد و حالا چند صباحي هست كه ديگر خبري از سرافراز و روزهاي سرافرازي‌اش در جمع سياسيون و به‌ويژه ميان اصولگرايان نيست.