بایدن در آستانه شکست بزرگ دیپلماتیک

دنیای اقتصاد: ایالات‌متحده در قرارداد با طالبان به‌دنبال کاهش خشونت‌ها است. به نوشته روزنامه نیویورک‌تایمز، در هفته‌های واپسین پیش از خروج ایالات‌متحده از افغانستان، مقامات آمریکایی در تلاشند با گروه شورشی طالبان مذاکراتی داشته باشند تا از حملات بهاری آنها جلوگیری به‌عمل آورد.

بنا به گفته‌های مقامات آمریکایی، افغانستانی و طالبان، دیپلمات‌های آمریکایی در تلاشند به بخش‌هایی از توافق صلح سال گذشته با طالبان، به‌ویژه در بخش‌های طبقه‌بندی شده فشار بیشتری وارد آورند تا اقدامات نظامی از سوی هر دو طرف ممنوع اعلام شود. هدف از مذاکراتی که ماه‌ها بی‌سر و صدا در جریان بود و به عنوان آخرین تلاش‌های دیپلماتیک دولت بایدن محسوب می‌شد، دستیابی به کاهش خشونت‌ها است.

در این صورت است که ایالات‌متحده قادر به خروج از این کشور خواهد بود. اما در صورت عدم موفقیت در هفته‌های آینده، مذاکرات صلح گسترده‌تر پیش خواهد رفت. اگر بحث‌ها و گفت‌وگوهای جداگانه بین دولت افغانستان و طالبان دچار تزلزل شود، ایالات‌متحده احتمالا ناچار است هزاران سرباز خود را در افغانستان، پس از ماه مه نیز حفظ کند.

آمریکا قرار است بنا بر توافق سال ۲۰۲۰ با طالبان، اول ماه مه که مهلت خروج آمریکا از این کشور است، نیروهایش را خارج کند. این در حالی است که گروه شورشی طالبان قصد دارد حملات بهاری‌اش را علیه نیروهای امنیتی آغاز کند.

هر حمله‌ای از این نوع می‌تواند موجب پسرفت در توافقاتی باشد که دولت ترامپ و بایدن به‌دست آورده‌اند. هر دو دولت تلاش داشتند تا افغانستان به یک صلح طولانی‌مدت برسد. اسفندیار میر، تحلیلگر در مرکز امنیت و همکاری بین‌المللی در دانشگاه استنفورد می‌گوید: «زمان برای دولت بایدن در حال از دست رفتن است. اگر در دو هفته آتی برای دولت بایدن پیشرفتی حاصل نشود، آنگاه بایدن باید شاهد نخستین شکست بزرگ دیپلماسی خود باشد.»

بنابه گفته مقامات و منابع آشنا به موضوع، توافق‌نامه سال ۲۰۲۰ دارای دو ضمیمه طبقه‌بندی شده از سوی دولت ترامپ است که هدف از گنجاندن آنها، جلوگیری از عملیات نظامی نیروهای طالبان علیه نیروهای افغانستانی در بهار سال جاری است. با کاهش حملات طالبان، مسیر برای صلح پایدار باز خواهد شد. در مقابل، ایالات‌متحده آزادی همه زندانیان طالبان که هنوز در زندان‌های دولتی افغانستان هستند و لغو تحریم‌های سازمان ملل علیه طالبان را تضمین می‌کند.

مذاکرات جداگانه آمریکا با طالبان که مقامات افغانستانی را از حضور در این جلسات محروم می‌کند، همواره با انتقادات گسترده در سطح بین‌المللی روبه‌رو شده است. افزون بر این مذاکرات یک‌جانبه آمریکا با طالبان موجب خشم مقامات افغانستانی نیز شده است و هر روز نیز بر ابهامات افزوده می‌شود. در حالی که تا روز اول ماه مه تنها چند هفته دیگر باقی مانده است، اما نشانه‌ها حاکی از این است که پیشرفتی در مذاکرات آمریکایی‌ها با طالبان به‌وجود نیامده است. در حال حاضر آمریکا در افغانستان ۳ هزار و ۵۰۰ سرباز دارد که در کنار هزاران مقاطعه‌کار در این کشور مشغول به کار هستند. کارشناسان می‌گویند با این حجم از تجهیزاتی که در افغانستان وجود دارد، در عمل خروج از افغانستان تا اول ماه مه امکانپذیر نیست.