علی مطهری: برخی روسای جمهور خودشیرین‌اند

ایلنا: مطهری گفت: رئیس‌جمهور نباید اجازه دخالت‌های بیرونی را در امور اجرایی بدهد.

شما در مسئله بهبود وضعیت اقتصادی به گسترش روابط خارجی اشاره کردید اما تاریخ به ما نشان می دهد یک موازی‌کاری‌هایی در روابط خارجی ما وجود دارد. مثلاً اتفاقاتی که در خصوص بالا رفتن از دیوار سفارت خانه‌ها رخ داد یا کسانی که سعی کردند برجام را بر هم بزنند. اگر رئیس جمهور شوید و رأی بیاورید، این مشکلات را چگونه حل می‌کنید؟

پاسخ: معتقدم یک رئیس جمهور اگر از ابتدا عقب‌نشینی نکند و اجازه دخالت‌های بیرونی را در امور اجرایی ندهد می‌تواند موفق باشد و اهداف خودش را پیش ببرد. اما وقتی کسی از همان ابتدا عقب‌نشینی می‌کند و در همه موارد اجازه می‌دهد دیگران در کارش دخالت کنند کار برایش دشوار می‌شود. شما نگاه کنید همین دولت دوازدهم هنگامی که می‌خواست فهرست وزرای خودش را به مجلس بفرستد این فهرست را به چندین جا فرستاد تا تأییدش را بگیرد. برای همین برخی از وزرا انتخاب دهم و بیستم رئیس جمهور بودند.

شما حتما اطلاع دارید، که رئیس جمهور بدون هماهنگی نمی‌تواند برخی از وزرا را انتخاب کند؟

پاسخ: خیر اصلا چنین چیزی نیست، ما باید طبق قانون اساسی عمل کنیم.

چگونه می‌شود طبق قانون اساسی عمل کنیم؟

پاسخ: قانون اساسی می‌گوید رئیس جمهور فهرست کابینه خود را مستقیماً به مجلس ارسال می‌کند. دیگر صحبتی از این نیست که با کجا و کجا باید هماهنگ شود.

برخی روسای جمهور برای خودشیرینی وزرای کابینه را با هماهنگی انتخاب می‌کنند

به نظر می‌رسد این تبدیل به یک روال شده است که رئیس‌جمهور در مورد برخی وزرا مثل وزارت دفاع، اطلاعات، کشور، فرهنگ و خارجه هماهنگی‌هایی انجام دهد…

وزارت دفاع چون مرتبط با نیروهای مسلح است حتماً باید با هماهنگی انتخاب شود اما مابقی وزارتخانه‌ها این طور نیست. اگر رهبری نظری داشته باشند اعلام می‌کنند. این طور نیست که ما حتما باید فهرست را به این طرف و آن طرف بفرستیم. این بستگی به خود فرد دارد که ممکن است بخواهد خودشیرینی کند. ممکن است فردی یا نهادی درباره وزیری اصرار داشته باشند که فلانی باشد یا نباشد. رئیس جمهور باید در این مورد به مردم توضیح دهد، بیاید بگوید فرد مورد نظر من آقای (الف) بود اما به این دلایل آقای (ب) معرفی شد. معمولا شفافیت بهتر است.

افرادی را در دولت فعلی داریم که قبل از هماهنگی با رئیس‌جمهور به نظر می‌رسد با سایر مراکز قدرت هماهنگ‌ترند، چگونه اینها قابل مدیریت است؟

پاسخ: هرکسی که انتخاب می‌شود باید با رئیس‌جمهور هماهنگ باشد. نمی‌شود بگوید چون از فلان جا معرفی شدم از آنجا دستور می‌گیرم. همه اینها باید در هماهنگی با رئیس جمهور باشد و از وی دستور بگیرد. اگر جایی لازم باشد رئیس جمهور صحبت کند خودش این کار را انجام می‌دهد. اما این که وزیری بگوید از جای دیگری دستور می‌گیرم، قابل قبول نیست. معنی ندارد که هر وزیر یک کانال به مراکز قدرت بزند. کابینه فقط باید تابع رئیس جمهور باشد. در غیر این صورت همان حاکمیت دوگانه که شخص رهبری هم از آن گریزان هستند اتفاق می‌افتد.

اگر وزرای خارجه ایران و آمریکا با هم صحبت کنند چه می‌شود؟

این تابوها را خودمان درست کرده‌ایم.