دیپلمات سابق: حرف ظریف درباره روسیه درست بود

وب سایت مدارا: قاسم ‌محبعلی مدیرکل پیشین خاورمیانه وزارت خارجه درباره فایل منتشر شده ظریف در ایران اینترنشنال گفت: انتشار این فایل قدری غیرطبیعی به نظر می رسد. چون مرسوم نیست مطالب دیپلماتیک و پشت پرده های دیپلماتیک در زمان کوتاه مدت منتشر شود.

معمولاً یا بعد از مدتی و با فاصله زمانی قابل توجهی اینها انتشار می یابد یا آن قسمت هایی که بر مناسبات داخلی و خارجی ما تاثیر ندارد، منتشر می شود. مثلاً در این فایل درباره مناسبات ایران و روسیه صحبت شده و نقش آنها در این که مخالف برجام بودند و تلاش کردند برجام انجام نشود، صحبت شده است که با سیاست روسیه متفاوت است و وزیر خارجه ایران الان بر سرکار است و هم جریان برجام ادامه دارد و هم درباره موضوعات دیگر که صحبت شد.

وی تصریح کرد: همه کسانی که کارشناس سیاست خارجی بودند متوجه هستند روسیه علاقه ای به نتیجه رسیدن برجام ندارد و الان هم علاقه ای ندارد مناسبات ایران، آمریکا و اروپا بهبود یابد. به این دلیل که اگر ایران روابط خوبی با آمریکا و اروپا پیدا کند فشارها به روسیه افزایش می یابد بخصوص در اروپای شرقی و قفقاز و دیگر بحث انرژی است که تنها رقیب روسیه در سطوح گاز در اروپا اگر مسئله تحریم های ایران رفع شود و امکان صدور گاز ایران فراهم شود و سرمایه گذاری شود، ایران اولین ذخایر گازی دنیا را دارد و اروپا هم بیشترین مصرف گازی را دارد و تا ۶۰ درصد کشورهای اروپایی به روسیه وابسته هستند.

مدیرکل پیشین خاورمیانه وزارت خارجه براین باور است: برنامه انرژی اروپا این است که این منابع تامین گاز خود را متنوع کند. یکی از مهم ترین جایگزین های اروپا برای متنوع سازی ایران بوده و هست و تمام نگرانی روسیه این است که مبادا این فرصتی که وجود دارد و ابزار مهمی که دارد این است که هر زمان بخواهد گاز را قطع می کند و از اروپا امتیاز می گیرد و نگران از دست دادن این موقعیت است. بنابراین، علاقه روسیه این نیست مناسبات ایران و اروپا خوب شود و همینطور چینی ها تا اندازه ای هم این علاقه مندی را ندارند چون شاید این فرصت هایی که در ایران دارند با هزینه کم از بازار ایران بهره برداری می کنند را نداشته باشند. با توجه به این که ایران اعلام کرده رابطه راهبردی با روسیه دارد کاملاً با آن گفته تناقض دارد. در مورد مسئله سوریه که ایشان بیان کرده روس ها پیش از این که ما بخواهیم خود روس ها تصمیم گرفتند در سوریه مداخله کنند و حضور نظامی پیدا کنند. این هم از نظر تحلیلی درست بود. این گفته آقای ظریف یک کد رسمی است که برخی از محاسبات و گفته هایی که در داخل کشور بیان می شد را کاملاً مخدوش می کند.

وی با توجه به این فایل صوتی خروجی جلسات وین چگونه خواهد بود؟ پاسخ داد: ممکن است این اثر را داشته باشد. در ابتدا بیان کردم که انتشار این مصاحبه محل شک و تردید است که آیا این مصاحبه لو رفته یا با قصد خاصی منتشر شده، جاسوسی بوده یا طرف های دیگری این را بدست آوردند و منتشر کردند. هدف بهم ریختن آرایش انتخاباتی ایران بوده، به هر دلیلی که آقای ظریف ممکن بود کاندیدای انتخاباتی شود هدف های متعددی را ممکن است طی کند و این در هر صورت به نفع سیاست خارجی ایران و منافع ملی ایران تلقی نمی شود. احتمالاً روی مذاکرات تاثیرگذار است و روی رابطه ما با روس ها رابطه آقای ظریف بعنوان وزیر خارجه با وزیر خارجه روسیه تاثیر دارد. آقای ظریف در این چند سال نزدیک ۳۲ بار سفر به روسیه داشته و وزیر خارجه روسیه ۳-۲ بار سفر کرده است. آیا این می تواند ادامه داشته باشد یا خیر؟ البته دولت در حال انتقال است اما این شانس آقای ظریف را که می توانست کاندیدا شود و یا وزیر خارجه بعدی باشد را در رابطه با روسیه مشکل می کند.

او درباره انتشار این فایل صوتی گفت: این بحث جاسوسی است. از همان جایی که اسرائیلی ها اسناد سازمان انرژی هسته ای را بردند و کسی متوجه نشد و از داخل ایران خارج کردند، از همان جایی که خرابکاری در نطنز انجام دادند. اینها را می توان گفت متاسفانه نفوذ در داخل ایران شکل گرفته و این در درجه اول به ذهن متبادر می شود اما ممکن است در داخل برخی از جریانات به هدف خاصی این نوار را بیرون دادند که هم مشکل برای آقای ظریف ایجاد کنند و هم آرایش سیاسی فعلی داخل ایران را دچار تغییر کنند.

محبعلی در پایان اذعان کرد: وزارت خارجه ای که در خیلی از تصمیم گیری ها حضور ندارد و بعد از اتفاق ابلاغ می شود یا بعد از اتفاق پخش رسانه ها متوجه می شوند. سفری که بشار اسد به ایران آمد با مقامات عالی ملاقات می کنند و شب ساعت ۹ آقای ظریف از تلویزیون خبر سفر رئیس جمهور سوریه را متوجه می شود. به همین دلیل هم استعفا داد. موارد زیاد دیگری وجود دارد که در سیاست خاورمیانه ای وزارت خارجه مداخله ندارد و آن جاهایی که به آن گفته می شود انجام می دهد. در عراق، سوریه، لبنان و یمن وزارت خارجه حتماً در تصمیم گیری ها حضور دارد و در اجرا آنجایی که لازم دانسته می شود به وزارت خارجه گفته می شود. آقای ظریف دنبال این می رود و خود در این مصاحبه گفته است. این مشکلی است که وزارت خارجه بخصوص بعد از دولت اصلاحات سیاست خارجی از دست وزارت خارجه خارج شد بخاطر ضعف دولت و ضعفی که وزارت خارجه داشت. در دوران آقای روحانی هم متاسفانه ادامه پیدا کرد.