تصاویر خیره‌کننده از «مشتری» در طیف‌های متفاوت

یورو نیوز: آزمایشگاه تحقیقات نجومی فدرال آمریکا (NOIRLab) روز سه‌شنبه ۲۱ اردیبهشت (۱۱ مه) تصاویر منحصر به فردی از مشتری منتشر کرد که این سیاره غول‌پیکر گازی را در طول‌ موج‌های متفاوت نشان می‌دهد.

اخترشناسان در این مرکز برای عکسبرداری طیفی از دو تلسکوپ هابل و جمینی به صورت همزمان استفاده کرده‌اند.

تصاویر با طول موج‌های مختلف می‌توانند پیچیدگی‌هایی را که در تصویر یک طول موج دیده نمی‌شود، جلوی چشمان دانشمندان قرار دهد.

برای مثال تصاویر از طیف نور عادی و مرئی هرچند به دانشمندان در مشاهده جزئیات جو مشتری کمک می‌کند، با این حال چیزی از ضخامت ابرهای آن به اخترشناسان نمی‌گوید. به همین سبب عکس‌های طول موج مادون قرمز به کمک اخترشناسان آمده‌اند تا علاوه بر آن، وضعیت انرژی گرمایی را در سطح سیاره بازتاب دهند.

در تصاویر مادون قرمز منتشره توسط آزمایشگاه تحقیقات نجومی، مستقر در ایالت آریزونای آمریکا، دیده می‌شود که چگونه گرمای این سیاره غول‌پیکر گازی از طریق حفره‌های میان ابرها به آسمان می‌رود. این روند معمولا در نور مرئی تاریک به نظر می‌آیند چرا که توسط ابرهای عظیم مشتری مسدود می‌شوند.

در تصویر گداخته‌ای که از مشتری منتشر شده است همچنین لکه بزرگی در طیف نور مرئی و ماورا بنفش دیده می‌شود که در تصویر مادون قرمز قابل دیدن نیست. این لکه در واقع طوفان عظیم چرخان در سطح این سیاره محسوب می‌شود و به قدری بزرگ است که می‌تواند زمین را ببلعد.

مشتری به طوفان‌های عظیم خود معروف است، با این حال تماشای درون آنها مستلزم کار تیمی فضاپیماهای هابل و جمینی است. مشاهدات از این تیم مشترک تصاویر خیره‌کننده ای ایجاد کرده و چشم‌اندازی تازه از درون طوفان‌های عظیم مشتری در اختیار محققان گذاشته است.

رعد و برق‌های مهیب در طوفان‌های این سیاره می‌توانند ۶۵ کیلومتر از بالا تا پایین امتداد داشته باشند که ۵ برابر ارتفاع رعد و برق‌ها در سیاره زمین است.

تصاویر ماورا بنفش به دست آمده همچنین به منجمان کمک می‌کند تا ارتفاع و نحوه توزیع ذرات در جو سیاره مشتری را بررسی کنند. لایه‌های بالاتر به دلیل جذب بهتر نور ماورا بنفش قرمز‌تر به نظر می‌رسند، در حالی‌که لایه‌های پایین‌تر آبی نشان داده می‌شوند.

تصاویر از سیاره مشتری در طول موج‌های مرئی و ماورا بنفش

هر سه این تصاویر در ساعت ۱۵:۴۱ دقیقه روز ۱۱ ژانویه ۲۰۱۷ توسط تلسکوپ فضایی هابل و تلسکوپ جمینی ثبت شده‌اند.

مایک وونگ، سرپرست تیم مشاهدات و اخترشناس بخش مشتری در دانشگاه کالیفرنیا، گفت: «مشاهدات اخیر توسط تلسکوپ از مکانی ممکن شد که به لحاظ اهمیت و کیفیت نجومی بی‌نظیر است.»

هرچند تا کنون مدارگردها و فضاپیماهای زیادی از سوی ناسا به سیاره مشتری اعزام شده با این حال در مورد چگونگی شکل‌گیری این غول گازی و فرآیندهای رخ داده در درون جو این سیاره هنوز سوال‌های پاسخ‌داده‌نشده فراوانی وجود دارد.