توافق ایران و عربستان به جز درباره یمن

انتخاب: اگرچه چندی پیش حسین امیر‌عبداللهیان اعلام کرد که گفت‌و‌گوهای تهران و ریاض در مسیر درستی حرکت می‌کند و ایران و عربستان سعودی در برخی موارد به توافق‌هایی دست پیدا کرده‌اند، حال فیصل بن فرحان وزیر خارجه سعودی گفته است که گفتگو‌ها با تهران دوستانه بوده، اما پیشرفت ملموسی نداشته است، حسن هانی‌زاده کارشناس مسائل خاورمیانه در باره علت تناقاضات صحبت‌های دو طرف مذاکره گفت: «مذاکراتی که از شش ماه گذشته بین دو هیئت ایرانی و سعودی در بغداد آغاز شده، چند پرونده را در بر گرفته که بیشتر پرونده‌ها و مذاکرات حول مسائلی به نتیجه رسیده اما یک مسئله‌ای هست که هنوز به نتیجه نرسیده و آن هم جنگ عربستان علیه یمن است که هنوز به خروجی قابل قبولی نرسیده است.»

وی ادامه داد: «در مورد روابط ایران و عربستان که در مدار بحث با هیئت ایرانی و سعودی در بغداد است، به نتایج ملموسی رسیده است که به نظر می‌آید هر دو طرف تمایل دارند که هر چه زود‌تر به سطح قابل قبولی برسد و سفارتخانه‌های دو کشور در پایتخت‌های ایران و عربستان بازگشایی و هیئت‌های دیپلماتیک رد و بدل شود. این نقطه تحول و آغازین برای از سرگیری مناسبات پایدار بین ریاض و تهران تلقی می‌شود. تا اینجا این مرحله به خوبی پیش رفته و عربستان هم تمایل دارد که مناسبات خود را از سرگیرد.»

این کارشناس مسائل خاورمیانه، با تاکید بر اینکه عربستان سعودی به این نتیجه رسیده است که باید با سوریه و دولت بشار اسد به تعامل برسد، عنوان کرد: «نقش تخریبی عربستان در طول ده سال بحران سوریه بی نتیجه بوده و اگرچه آسیب‌های جدی بر سوریه وارد کرده و اینکه عربستان سعودی ده‌ها میلیارد دلار در طول این مدت در اختیار گروهک‌های تروریستی قرار داده اما الان شرایط سوریه به گونه‌ایست که دولت سوریه به سمت ثبات و استقرار حرکت می‌کند و گروهک‌های تروریستی شکست خورده‌اند.»

هانی‌زاده تصریح کرد: «در مورد لبنان و عراق هم تفاهماتی بین ایران و عربستان برای اینکه دو کشور نقش مثبت و سازنده‌ای برای حل مشکلات لبنان و عراق ایفا کنند، انجام شده. موضوع شورای همکاری خلیج فارس با توجه به اینکه عربستان بزرگ‌ترین کشور عضو شورای همکاری خلیج فارس است، می‌تواند نقش سازنده‌ای در بهبود روابط ایران و سایر کشور‌های عضو شورای همکاری خلیج فارس ایفا کند ولی مسئله مهم که هنوز به عنوان چالش جدی در گفتمان ایران و عربستان وجود دارد، مسئله یمن است.»

وی در این باره ادامه داد: «عربستان سعودی پس از شش سال جنگ علیه یمن و هزینه ۳۵۰ میلیارد دلار نتوانسته یک دستاورد میدانی و نظامی در یمن به دست بیاورد و در واقع ائتلافی هم که علیه مردم یمن شکل گرفته در حال فروپاشی است. بنابراین عربستان هم تمایل دارد به صورت آبرومندانه از یمن خارج شود و این جنگ را بدون اینکه متحمل هزینه‌های مالی و سیاسی شود به پایان برساند.

ولی مشکل بعد از پایان جنگ است. زیرا عربستان تمایل ندارد که انصار‌الله و حوثی‌ها در ساختار یمن نقشی داشته باشند در حالیکه ایران اعتقاد دارد بعد از پایان جنگ باید یک انتخابات برگزار شود و یک رییس جمهور و پارلمان انتخاب شود و همه طیف‌های سیاسی در ساختار قدرت یمن مشارکت داشته باشند. طبیعی است که عربستان سعودی روی این مسئله، روی انصار‌الله و حوثی‌ها حساس است.»

هانی‌زاده در پایان افزود: «این مسئله هنوز در مدار بحث است و نقطه ابهامی که وجود دارد همین جنگ یمن و مشارکت انصارالله در آینده یمن است که عربستان سعی می‌کند که انصارالله را به حاشیه براند و آنها را از ساختار قدرت محروم کند.»