پاس گل به اسرائیل با ادغام جشنواره فجر

همدلی: هنوز یک سال از ثبت جشنواره جهانی فیلم فجر به‌عنوان یکی از جشنواره‌های الف جهان در کنفدراسیون بین‌المللی تهیه‌کنندگان فیلم «فیاپف» نمی‌گذرد، که خبری عجیب در رسانه‌های کشو مایه نگران بسیاری از اهالی سینما شد.

ظاهراً اعلام شده که بناست این رویداد با بخش ملی جشنواره فجر ادغام شود و با این وصف آینده برگزاری این رویداد بین‌المللی حالا دچار ابهام شده است. اردیبهشت امسال بود که هم‌زمان با برگزاری سی و هشتمین جشنواره جهانی فیلم فجر به دبیری محمدمهدی عسگرپور که پس از یک سال تعویق به خاطر کرونا، اواخر اردیبهشت و همچون چند سال قبل، جدا از جشنواره ملی برگزار شد، خبر رسید که این رویداد به‌عنوان یکی از جشنواره‌های الف دنیا در «فیاپف» ثبت شده است.

بازگشت به خانه اول

واکنش برگزارکنندگان جشنواره و البته تعدادی از اهالی سینما بعد از اعلام این خبر جالب بود. دست‌اندرکاران این رویداد و بعضی از کارشناسان سینما این اتفاق را بااهمیت و برای سینمای ایران مهم قلمداد کردند. اما در همان زمان بحث‌هایی مطرح بود که اگر در دولت جدید تصمیم‌های تازه‌تری برای این رویداد در نظر گرفته شود، چه اتفاقی رخ خواهد داد؟

در آن مقطع البته تغییرات محتمل درباره تاریخ برگزاری یا نام جشنواره بود، حالا اما به نظر می‌رسد قرار است راه رفته را از نو بازگردیم و پس از چند سال به خانه اول یعنی برگزاری هم‌زمان دو بخش ملی و بین‌المللی جشنواره فجر رضایت بدهیم. خردادماه امسال محمدمهدی عسگرپور آخرین دبیر این رویداد در گفت‌وگویی با ایسنا اعلام کرده بود که تاریخ برگزاری این جشنواره با توجه به ثبت در یک فدراسیون جهانی نمی‌تواند متغیر باشد و فصل بهار و به‌طور مشخص ماه خرداد به دلایل متعدد زمان مناسبی برای این رویداد سینمایی است.

او حتی درباره تناقضی که بر سر عدد دوره برگزاری جشنواره جهانی با سال‌های برپایی آن وجود داشت نیز گفته بود که برای فیاپف عدد خیلی مسئله نیست. اما نکته مهمی که عسگرپور به آن اشاره کرد این بود که باید ببینیم دولت بعد چقدر اهل مذاکره است و تصمیم‌گیری‌ها چطور پیش می‌رود. او گفته بود که ما دیگر وارد یک باشگاه جهانی شده‌ایم که برای ورود به آن مراتبی را طی کرده‌ایم و این اتفاق در اقتصاد سینمای ایران هم می‌تواند اثرگذار باشد.

او تأکید داشت که ما در کشوری زندگی می‌کنیم که مدیریت جدید می‌تواند تمام توافقات را ملغی کند و حالا ادغام دوباره جشنواره جهانی و ملی فجر تحت عنوان جشنواره بین‌المللی فیلم فجر این سؤال را به همراه دارد که آیا زمان برگزاری جشنواره برای حفظ ثبت جهانی آن به بهار تغیر می‌کند؟ آیا ثبت جهانی در رده جشنواره‌های الف با این ادغام و برگزاری در بهمن‌ماه چه سرنوشتی پیدا می‌کند؟ و نکته مهم‌تر اینکه مهم‌ترین رویداد هنری کشور با برند فجر تا چه زمانی دستخوش تغییرات مدیریتی خواهد بود؟

برگزاری هم‌زمان دو جشنواره

اما متن خبر رسمی که دیروز از سوی روابط عمومی سازمان سینمایی منتشر شد بدین شرح بود:جشنواره‌های ملی و جهانی فیلم فجر پس از پنج دوره برگزاری مجزا از سال آینده (1401) به‌صورت یکپارچه و واحد برگزار می‌شوند. محمد خزاعی معاون وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و رئیس سازمان سینمایی با اعلام این خبر افزود: برگزاری هم‌زمان این رویداد مهم و راهبردی سینمای ایران در سالگرد جشن‌های فجر انقلاب اسلامی با هم‌افزایی ظرفیت‌ها، قطعاً، فرصت‌های کاربردی مضاعفی را برای بهره‌مندی جامعه سینمایی، اقشار مختلف مردم، سینماگران و میهمانان خارجی فراهم می‌آورد.

وی ادامه داد: همه‌ساله در سالروز انقلاب و در پوشش جشن‌های متنوع آن شاهد حضور میهمانان، شخصیت‌های فرهنگی و سیاسی و حضور چشمگیر رسانه‌های خارجی در کشور هستیم. بدیهی است با برنامه‌ریزی‌های دقیق و هدفمند، جشنواره بین‌المللی فیلم فجر می‌تواند از این مزیت‌ها و فرصت‌ها بهره‌برداری نماید.

خزاعی افزود: سینمای نوین ایران یعنی سینمای پس از انقلاب با تمامی فرازوفرودهایش مهم‌ترین نقش را در پیشبرد دیپلماسی عمومی جمهوری اسلامی ایفا نموده و حضور میهمانان خارجی و ملاحظه بی‌واسطه آن‌ها از اقبال مردم نسبت به جشنواره فجر و سینما، تصویر بی‌بدیلی علیه تبلیغات استکبار رسانه‌ای علیه کشور است و قطعاً، این مزیت مهم باید موردتوجه قرارگرفته و با برطرف نمودن کاستی‌های قبلی تقویت گردد و ادغام بخش ملی و بین‌الملل جشنواره از این حیث نیز، قابل‌اعتناست.

به گفته وی، برگزاری جشنواره جهانی فجر، طی سال‌های گذشته با مدیریت و زحمات دلسوزانه عزیزان: آقایان علیرضا رضاداد، سیدرضا میرکریمی و محمدمهدی عسگرپور، فضاهایی را برای کمک به گسترش روابط بین‌الملل سینما فراهم ساخته است که جای تشکر و قدردانی دارد.

معاون وزیر و رئیس سازمان سینمایی با اشاره به اثرات جشنواره جهانی فجر یادآور شد: بدون شک، از مزیت‌های نسبی ایجادشده و تجارب ارزنده همکاران خوب‌مان در این رویداد استفاده خواهیم کرد. وی خاطرنشان ساخت: پیرو بررسی«کارگروه مطالعه و ارزیابی جشنواره‌ها»؛ و بنا به مطالبه‌های صنوف و سینماگران کشور در سال‌های گذشته، سازمان سینمایی به این جمع‌بندی رسیده است که برگزاری دو جشنواره ملی و جهانی فجر را به‌صورت یکپارچه تحت عنوان«جشنواره بین‌المللی فیلم فجر» برگزار نماید.

محمد خزاعی اضافه کرد: با کمک همه خانواده سینما و با تعامل گسترده در عرصه‌های ملی و بین‌المللی، جشنواره‌های باشکوه و خاطره‌انگیزی را همچون سال‌های دور برای رونق و نشاط سینما و جامعه تدارک ببینیم.

رئیس سازمان سینمایی با اشاره به سرلوحه قرار دادن محورهایی چون«خانواده، اخلاق، امید» در دوره جدید سینما اظهار امیدواری کرد: امیدواریم بتوانیم در مسیر اعتلای سینمای ملی، «گفتگوهای میان فرهنگی»، ایجاد پتانسیل‌های بالقوه برای تبدیل‌شدن به ویترین سینمای خاورمیانه، پویایی اقتصاد سینما، روزآمدسازی و ارتقای سطح دانش و بینش سینماگران ایرانی از طریق تبادل تجربه با سینماگران خارجی، تقویت حضور در بازارهای منطقه‌ای و جهانی و .... با ترسیم سیاست‌های کلیدی و راهبردی مبتنی بر بیانیه گام دوم انقلاب گام برداریم.

تبریک به جشنواره فیلم تل‌آویو

اعلام این خبر البته واکنش‌های مختلفی را در برداشت. کیوان کثیریان منتقد نام‌آشنای سینمای ایران اما شاید جدی‌ترین نقاد تصمیم تازه مدیران سینمای ایران بود. او در استوری اینستاگرامش نوشت: با انحلال جشنواره جهانی فیلم فجر که امسال به جمع 16 الف دنیا پیوسته، جشنواره فیلم تل‌آویو الف خواهد شد. دوستانی که از این انحلال استقبال می‌کنند لطفاً فهرستی از فیلم‌های خارجی که فاصله سال‌های 84 تا 92 دیده‌اند، ارائه کنند.

همچنین فهرستی از میهمانان خارجی که در بهمن‌ماه آن سال‌ها به جشنواره فجر آمدند. هیچ عقل سلیمی یک جشنواره الف جهانی را به دست خودش منحل نمی‌کند. چند سال تلاش شده تا چنین دستاوردی حاصل شود و حالا با دست خودمان تقدیمش می‌کنیم و جاخالی می‌دهیم. جا دارد بهمان بخندند.

البته بودند اهالی رسانه و خبری که از این اقدام استقبال کنند اما چون مبنای مشخصی برای این استقبال ارائه ندادند شاید فعلاً نشود با استدلال‌های آن‌ها آشنا شد. در نهایت اما آنچه بیش از همه پراهمیت به نظر می‌رسد، این است که ما یک جشنواره الف جهانی داشتیم که شاید تا چند ماه بعد دیگر نامی از آن در میان نباشد.