درمان زوال عقل با اسپری بینی امکانپذیر شد

همشهری: محققان ژاپنی با ترکیب ۲داروی آنتی‌بیوتیک و آنتی‌اکسیدان درمانی برای درمان و حتی پیشگیری از زوال عقل پیدا کرده‌اند.

دارویی به شکل اسپری بینی با ترکیبی از ۲داروی قدرتمند، ممکن است در درمان و حتی پیشگیری از آلزایمر- شایع‌ترین شکل زوال عقل- مؤثر باشد. به گزارش استادی فایند، محققان دانشگاه اوزاکا ژاپن می‌گویند درمان‌های بالقوه پیشگامانه با ترکیبی از آنتی‌بیوتیکی به‌نام ریفامپیکین و آنتی‌اکسیدان گیاهی به‌نام رسوراترول ساخته شده است.

آزمایش‌های انجام شده روی موش‌ها چنان برای دانشمندان ترغیب‌کننده بود که کارآزمایی بالینی جهانی را وارد فاز برنامه‌ریزی کردند. در آزمایش‌های حیوانی، دانشمندان از نظر ژنتیک حیوانات را مهندسی کردند تا آلزایمر، زوال عقل فرونتومپورال و زوال عقل لویی بادی را که 3شکل اصلی این بیماری است در آنها گسترش دهند.

اما پس از تزریق این ترکیب شیمیایی از سوی تیم تحقیقاتی به موش‌ها در یک دوره 4هفته‌ای و به ترتیب 5بار در هفته، مهارت‌های شناختی در موش به‌طور چشمگیری پیشرفت کرد. آزمایش‌های پس از درمان نشان داد که جوندگان پروتئین‌های سمی کمتری به‌نام آمیلوئید‌بتا و تاو داشتند که هر دو نقش مهمی در ایجاد زوال عقل دارند.

پس از اینکه اسپری، سیناپس‌هایی را که سلول‌های عصبی مغز را به هم متصل می‌کنند، بازسازی کرد، ارتباط بین نورون‌ها نیز بهبود یافت. محققان خاطرنشان کردند که دوز روزانه برای هر موش تنها 0.02میلی‌گرم ریفامپیسین بود. پروفسور تاکامی تومیاما در یک بیانیه دانشگاهی در این‌باره گفت: این دوز به دوز انسانی مبتنی بر سطح بدن، تبدیل به 0.081میلی‌گرم در روز می‌شود. هم‌اکنون ریفامپیسین در دوز 10میلی‌گرم روزانه به عنوان آنتی‌بیوتیک تجویز می‌شود و در مقایسه با این، ما اثر آن در دوزهای کمتر را هم تأیید می‌کنیم.

جلوگیری رسوراترول از عوارض جانبی در کبد

مطالعات پیشین این تیم نشان داد که ریفامپیسین می‌تواند آمیلوئیدبتا و تائو را از مغز موش حذف کند. با این حال، این دارو همچنین با عوارضی مانند آسیب کبدی در ارتباط بود. خوشبختانه رسوراترول عملکرد اعضا را تقویت می‌کند.

این ماده به‌طور طبیعی در ترکیبات میوه‌ها، آجیل‌ها و شکلات‌ها دیده می‌شود و تولیدکنندگان آن را به‌عنوان مکمل غذایی می‌فروشند. پروفسور تومیاما در این‌باره گفت: برای مقابله با عوارض جانبی منفی داروی فعلی ریفامپیسین، ما به فکر ترکیب کردن آن با اثرات محافظ کبد که همان رسوراترول است، افتاده‌ایم.

پس از افزودن این آنتی‌اکسیدن به ترکیب، محققان متوجه شدند که میزان آنزیم کبدی در خون- یک نشانه از آسیبی که ذاتا با ریفامپیسین افزایش می‌یابد- همچنان در سطح نرمال باقی‌مانده است. علاوه بر این، یک ماده شیمیایی به‌نام BDNF (فاکتور مغزی نوروتروفیک) که برای یادگیری حیاتی است، در مرکز حافظه مغز یا هیپوکامپوس افزایش یافت. نویسندگان این مطالعه، هنگام تجویز ریفامپیسین متوجه آن نشده بودند. تومیاما افزود که نتایج نشان می‌دهد دوز ثابت داروی ترکیبی، از درمان‌های قبلی در هر دو بحث ایمنی و اثربخشی، بهتر است.

پیدا کردن درمان برای بحران‌های زوال عقل آینده

با پیر شدن جمعیت، دنیا با بحران زوال عقل روبه‌رو است. آمارها نشان می‌دهد موارد زوال عقل ممکن است تا سال2050 سه برابر شده و به 150میلیون نفر برسد. دکتر توموهیرو اومدا، نخستین نویسنده این مطالعه گفت: تعداد بیماران مبتلا به زوال عقل در همه نقاط جهان در حال افزایش است و برخی منابع پیش‌بینی می‌کنند که این عدد تا 20سال آینده 2برابر شود. با این حال، هنوز هیچ درمان اثربخشی برای این بیماری وجود ندارد.

مطالعات اخیر نشان داده است که بیش از 20سال قبل از شروع بیماری، ناهنجاری‌ها در مغز بیماران زوال عقل ظاهر می‌شوند. محققان با استفاده از تکنیکی که به‌عنوان استفاده مجدد از دارو شناخته می‌شود، این ترکیب امیدوارکننده پیدا کرده‌اند. از آنجا که هزینه درمان‌های جدید توسعه یافته بسیار بالاست، دانشمندان اغلب به داروهایی که قبلا تأیید شده‌اند مراجعه می‌کنند تا ببینند می‌توانند در کنار هدف اصلی، مشکلات دیگر را نیز درمان کنند یا خیر.

به‌گفته نویسندگان این مطالعه، اسپری بینی انتقال دارو را به مغز افزایش می‌دهد و فراتر از آن، باعث افزایش توانایی درمان برای متوقف کردن علائم زوال عقل می‌شود.