بیماری‌های غیر واگیر عامل ۷۶ درصد مرگ‌ها در کشور است

خبرگزاری ایرنا: افشین استوار افزود: چهار بیماری غیرواگیر اصلی شامل بیماری های قلبی عروقی، (مانند سكته مغزی و قلبی)، سرطان ها، بیماری های مزمن ریوی مانند بیماری مزمن انسدادی ریه و آسم و دیابت هستند.

وی خاطرنشان كرد: سازمان جهانی بهداشت پیش بینی می كند، در طول ۱۰ سال آینده، بیشترین افزایش در مرگ ناشی از بیماری قلبی عروقی، سرطان و بیماری های تنفسی و دیابت در كشورهای در حال توسعه رخ خواهد داد.

مدیركل دفتر مدیریت بیماری های غیر واگیر وزارت بهداشت گفت: در حال حاضر، بیماری های غیرواگیر به شكلی نامتناسب، كشورهای كم درآمد و با درآمد متوسط را تحت تاثیر قرار داده اند و نزدیك به سه چهارم از مرگ های ناشی از بیماری های غیرواگیر (سالانه ۲۸ میلیون مرگ) در این كشورها رخ می دهد.

بیماری های قلبی عروقی و سرطان ها بالاترین علت مرگ هستند

وی ادامه داد: در بررسی علت مرگ در كشور در سال 1394، از 327 هزار و 525 مورد مرگ ثبت شده برای تمام سنین، بیماری های قلبی عروقی با سهم 44.13 درصد، نخستین علت مرگ در كشور هستند، كه از این میزان حدود 31 درصد مربوط به سكته های قلبی و مغزی هستند.

استوار با بیان اینكه دومین علت مرگ با سهم حدود 16 درصد به سرطان ها و سومین علت با سهم حدود 9 درصد به سوانح و حوادث غیر عمد اختصاص دارد، تصریح كرد: فشارخون بالا یك مشكل همه گیر است، در دنیا تقریبا چهار نفر از هر 10 نفر فرد بزرگسال بالای 25 سال به فشارخون بالا مبتلا هستند و در بسیاری از كشورها یك نفر از هر 5 نفر پیش فشارخون بالا دارند، در ایران نیز در افراد 18 سال و بالاتر شیوع فشارخون بالا حدود 26 درصد است.

مدیركل دفتر مدیریت بیماری های غیرواگیر وزارت بهداشت به اقداماتی كه توسط وزارت بهداشت در جهت پیشگیری و كنترل بیماری های غیر واگیر صورت گرفته است، اشاره كرد و گفت: ماموریت دفتر مدیریت بیماری های غیرواگیر وزارت بهداشت، برنامه ریزی و ادغام برنامه های پیشگیری و كنترل بیماری های غیر واگیر در نظام سلامت و ارائه خدمات بهداشتی و درمانی به آحاد جامعه بر پایه تعیین وضعیت موجود بیماری های غیرواگیر و عوامل خطرساز آن ها در كشور است.

وی ادامه داد: تعیین اولویت های كشوری پیشگیری و كنترل بیماری های غیرواگیر، تهیه راهنماهای ارزیابی، تشخیص و درمان استاندارد، پایش و مراقبت بیماری های غیرواگیر و عوامل خطرساز آن و طراحی اقدامات مداخله ای برای كاهش بروز و شیوع این بیماری ها با تاكید بر كنترل عوامل خطر آنها برای كل افراد جامعه از برنامه ریزی پیشگیری و كنترل بیماری های غیر واگیر است.

استوار افزود: این مهم مستلزم همكاری های درون بخشی و برون بخشی با سایر مدیریت های حوزه معاونت بهداشت و درمان، مراكز پژوهشی، تحقیقاتی و سایر سازمان های برون بخشی و پیشنهاد و پیگیری تصویب قوانین و سیاستگذاری و تدوین آیین نامه های مرتبط است.

وی تصریح كرد: در حال حاضر برنامه های پیشگیری و كنترل بیماری فشارخون بالا، پیشگیری و كنترل بیماری دیابت و سلامت روان در نظام مراقبت های اولیه بهداشتی ادغام شده است، تصریح كرد: برنامه پیشگیری از تالاسمی و نظام ثبت سرطان از دیگر برنامه های مهم است كه در كل كشور در حال اجرا هستند.

مدیركل دفتر مدیریت بیماری های غیر واگیر وزارت بهداشت گفت: برنامه های پیشگیری و درمان فنیل كتنوری و كم كاری تیروئید نوزادان از بدو تولد اجرا می شوند، برنامه هایی نیز در خصوص بیماری های مزمن تنفسی و آسم، برنامه جامعه ایمن، رتینوپاتی دیابتی و نوزادان نارس، كنترل آب سیاه، سلامت بینایی، مراقبت چشم، توانبخشی ناشنوایی و كم شنوایی، مراقبت گوش، استئوپروز و ژنتیك اجتماعی در وضعیت آزمایشی در حال اجرا هستند.

برنامه ملی توسعه ارتقای فعالیت بدنی ایرانیان تهیه شده است

استوار ادامه داد: در حوزه عوامل خطر غیرواگیر، برنامه ملی توسعه ارتقای فعالیت بدنی ایرانیان تهیه شده است كه یك برنامه با همكاری های درون و برون بخشی قوی است، در این حوزه اقداماتی در خصوص تدوین استانداردهای باشگاه های ورزشی دوستدار سلامت، ادغام خدمات ارزیابی میزان فعالیت بدنی در نظام مراقبت های اولیه بهداشتی، فراهم كردن امكان ارجاع افراد به باشگاه های ورزشی، خدمات آموزشی، تهیه بسته های خدمت و مشاوره های ورزشی، تهیه متون آموزشی برای بیماران غیر واگیر و افراد كم تحرك، با هدف افزایش فعالیت بدنی انجام شده است.

انعقاد تفاهمنامه هایی در خصوص ورزش همگانی

وی افزود: همچنین تفاهمنامه هایی در خصوص ورزش همگانی با وزارت ورزش و جوانان، تفاهمنامه با وزارت راه و شهر سازی (سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای) در خصوص پیشگیری از حوادث ترافیكی و ارتقای ایمنی ساكنان روستاهای كشور منعقد شده است، در خصوص دخانیات و تغذیه ناسالم و مصرف الكل نیز اقدامات مهمی توسط واحدهای مرتبط در معاونت بهداشت به عمل آمده است.

تشكیل كمیته ملی پیشگیری و كنترل بیماری های غیرواگیر

وی بیان كرد: به منظور پیشگیری و كنترل بیماری های غیرواگیر و عوامل خطر مرتبط در كشور و با توجه به تعهدات بین المللی جمهوری اسلامی ایران، كمیته ای با نام كمیته ملی پیشگیری و كنترل بیماری های غیرواگیر و عوامل خطر تشكیل شده است كه در راستای اجرای وظایف قانونی وزارت بهداشت و با هدف یكپارچگی در سیاستگذاری، برنامه ریزی و نظارت بر تمامی اقدامات در زمینه بیماری های غیرواگیر و عوامل خطر مرتبط در جمهوری اسلامی ایران فعالیت می كند.

استوار افزود: این كمیته با ریاست وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشكی و با حضور معاونان و برخی از اعضای هیات دولت و نیز جمعی از متخصصان حوزه سلامت در كشور تشكیل شده است، «سند ملی پیشگیری و كنترل بیماری های غیرواگیر و عوامل خطر مرتبط در جمهوری اسلامی ایران در بازه زمانی 1394 تا 1404» كه یك برنامه راهبردی 10 ساله است با همكاری متخصصین و كارشناسان در زمینه بیماری های غیرواگیر تهیه شده و مبتنی بر شواهد و اسناد بین المللی است.

استوار افزود: برای اجرای برنامه های غیرواگیر و بر اساس این سند ملی ، برنامه ایراپن كه بسته «مداخلات اساسی بیماری های غیر واگیر در نظام مراقبت های اولیه بهداشتی در ایران» است با توجه به برنامه پیشنهادی سازمان جهانی بهداشت، تدوین و بومی سازی شده و در نظام مراقبت های اولیه بهداشتی ادغام شده است كه پاسخی به چالش های مذكور است.

مدیركل دفتر مدیریت بیماری های غیر واگیر وزارت بهداشت یاد آور شد: در این برنامه به صورت یكپارچه و ادغام یافته به پیشگیری و كنترل چهار بیماری دیابت، قلبی عروقی، سرطان ها و بیماری های مزمن تنفسی به همراه چهار عامل خطر رفتاری شامل كم تحركی، تغذیه ناسالم، مصرف الكل و دخانیات و چهار عامل خطر بیولوژیكی فشارخون بالا، قندخون بالا، چربی های خون بالا و چاقی كه از مهمترین علل مرگ و میر ناشی از بیماری های غیرواگیر هستند .

وی اضافه كرد: همچنین خطرسنجی احتمال سكته های قلبی عروقی به عنوان مهمترین اقدام برای پیشگیری از حوادث قلبی عروقی مهم از جمله سكته های قلبی و مغزی توجه شده است.

استوار گفت: از برنامه های مهم آینده دفتر مدیریت بیماری های غیرواگیر، تقویت برنامه ثبت سرطان، تقویت برنامه های جاری، تكمیل پرونده الكترونیك مراقبت بیماری های غیرواگیر و ادغام برنامه های آزمایشی بیماری های مزمن تنفسی، استخوانی عضلانی، بینایی، شنوایی، ژنتیك و سوانح و حوادث در نظام سلامت و توسعه مطالعات پژوهشی در زمینه بررسی وضعیت این بیماری ها و عوامل خطر آنها و ارزشیابی اثربخشی برنامه های فوق است.