آرژانتین در رویای بازپس‌گیری «مالویناس» از انگلیس

ایرنا: در حالی که ۴۰ سال از جنگ میان آرژانتین و انگلیس بر سر جزایر مالویناس می‌گذرد، «سانتیاگو کافیِرو» وزیر امور خارجه آرژانتین بار دیگر تاکید کرد این کشور آمریکای جنوبی همچنان از مبارزه مداوم خود برای بازپس‌گیری «حاکمیت کامل» بر کل قلمرو خود دست برنداشته است.

۳۵ روز از جنگ اوکراین و انواع و اقسام محکوم کردن‌ها، تحریم‌ها، مقابله به مثل کردن‌ها و مذاکرات طرف‌های درگیر به امید پایان دادن هر چه سریعتر به این تحولات مخاطره‌آمیز می‌گذرد اما در کمتر محافلی، رسیدگی به پرونده ۴۰ ساله اختلاف آرژانتین و انگلیس بر سر مالکیت جزایر فالکلند مورد توجه قرار می‌گیرد.

در حالی که ۴۰ سال از جنگ میان آرژانتین و انگلیس بر سر جزایر مالویناس می‌گذرد، "سانتیاگو کافیِرو" وزیر امور خارجه آرژانتین در گفت‌وگو با خبرگزاری افه اسپانیا بار دیگر تاکید کرد این کشور آمریکای جنوبی همچنان از مبارزه مداوم خود برای بازپس‌گیری "حاکمیت کامل" بر کل قلمرو خود دست برنداشته است.

با نزدیک شدن به سالروز آغاز جنگ آرژانتین با بریتانیا در دوم آوریل سال ۱۹۸۲ بر سر جزایر مالویناس که بعد از ۷۴ روز با شکست آرژانتین پایان یافت، وزیر امور خارجه این کشور اعلام کرد: این سالگرد ما را وادار می‌کند تا فکر کنیم به اینکه رویکرد مناسب برای حل این نوع درگیری چیست؛ مالویناس، آرژانتینی است و ما باید حاکمیت کامل تمام قلمرو خود را بازیابی کنیم.

به گفته کافیِرو، راهبرد نیل به این هدف، پایبندی به قوانین بین‌المللی و مکانیسم‌هایی است که جامعه بین‌المللی برای حل‌وفصل این تضاد حاکمیتی ایجاد کرده است.

رئیس دستگاه دیپلماسی آرژانتین با تاکید بر اینکه تصمیم دولت نظامی وقت (۱۹۸۲) برای ورود به یک "جنگ یا استراتژی نظامی" در تقابل با سنت سیاست خارجی آرژانتین در حل‌وفصل مناقشات به شیوه مسالمت‌آمیز بوده است، تاکید کرد برای حل مناقشه فالکلند "حمایت بین‌المللی گسترده بوده و این درک حاصل شده است که این نوع استعمار در قرن بیست‌ویک دیگر رخ نمی‌دهد".

جزایر فالکلند (مالویناس) در زبان انگلیسی (Falkland Islands) و در زبان اسپانیایی مالویناس (Islas Malvinas) مجمع‌الجزایری در آمریکای جنوبی است که در اقیانوس اطلس جنوبی قرار گرفته، و مرکز آن شهر "استانلی" است. جزایر فالکلند (مالویناس) در برگیرنده دو جزیره بزرگ و مهم فالکلند شرقی و فالکلند غربی و نزدیک به ۷۷۶ جزیره کوچک است، که روی‌هم‌ رفته ۱۲,۱۷۳ کیلومتر مربع پهناوری دارند و در فاصله ۴۸۳ کیلومتری کرانه‌های شرقی آرژانتین قرار گرفته‌اند.

نزدیک دو قرن از مناقشه انگلستان و آرژانتین بر سر جزایر فالکلند (مالویناس) می گذرد. به طور دقیق تر این مناقشه به سال ۱۸۲۰ میلادی باز می‌گردد. انگلیس با وجود فاصله بیش از ۱۲ هزار کیلومتری لندن تا جزایر مورد مناقشه، ادعا می‌کند که یک دریانورد بریتانیایی برای اولین بار در سال ۱۵۹۲ میلادی آنجا را شناسایی و تقریباً یک قرن بعد در سال ۱۶۹۰ میلادی اولین انگلیسی بر جزایر مزبور گام نهاده است. مطابق این ادعا اولین استقرار فرانسوی‌ها در مالویناس نیز تا سال ۱۷۶۴ محقق نشده است. این کشور مستعمره فالکلند را دو سال بعد به اسپانیا واگذار می‌کند و از آن زمان به بعد مورد اختلاف میان انگلیس و اسپانیا و سپس بین انگلیس و آرژانتین بوده است.

کارشناسان معتقدند که هدف اصلی انگلیس از اشغال جزایر مالویناس کنترل این تنگه است که یکی از پنج تنگه راهبردی جهان محسوب می‌شود. انگلیس با تکیه بر حاکمیت خود بر جزایر مالویناس مدعی بخش بزرگی از قطب جنوب و شیلات این منطقه شده است. وجود منابع نفت و گاز در بخش‌هایی از آب‌های ساحلی آن، به موقعیت استراتژیک این جزایر افزوده است و دست یافتن به منابع سرشار انرژی این منطقه باعث شده تا انگلستان به این سلطه باقیمانده از دوران استعمار کهن ادامه دهد.

جنگ فالکلند در روز دوم آوریل سال ۱۹۸۲ میلادی و با حمله نیروهای آرژانتین به نیروهای انگلیسی مستقر در این جزیره آغاز شد و بیش از دو ماه ادامه یافت. نیروهای آرژانتین در مدت کوتاهی موفق شدند جزایر فالکلند را به تصرف خود در آورند، ولی پس از گذشت دو ماه و اعزام چندین کشتی جنگی و زیردریایی اتمی انگلیسی به منطقه، نیروهای آرژانتین مجبور شدند در ۱۴ ژوئن همان سال، مالویناس را تخلیه کنند، هر چند که بر حاکمیت خود بر این جزایر همچنان تاکید دارند. در این جنگ ۲۵۵ انگلیسی و ۶۴۹ آرژانتینی جان باختند.

از زمان پایان جنگ، به رغم درخواست های مکرر سازمان ملل و دیگر مجامع بین‌المللی برای گفتگو، بریتانیا از از سرگیری مذاکرات با آرژانتین خودداری کرده است.

کافیرو در پاسخ به سوالی درباره امتناع بریتانیا از نشستن مجدد بر سر میز مذاکره گفت که دلایل آن را نمی‌داند اما خاطرنشان کرد لندن "استدلال‌های مختلفی را (برای توجیه حق حاکمیت خود) امتحان کرده است که توسط جامعه بین‌المللی تأیید نشده است".

وزیر امور خارجه آرژانتین همچنین یادآور شد که در طول همه‌گیری، آرژانتین چندین پیشنهاد به بریتانیا برای ارائه کمک‌های بشردوستانه در جزایر فالکلند ارائه کرد که "متاسفانه بسیاری از این طرح‌ها رد شدند یا حتی گاهی اوقات پاسخی هم داده نشد".

وی در مورد وضعیت کنونی روابط با بریتانیا تاکید کرد ظرفیت روابط گسترده وجود دارد، اما تا زمانی که مناقشه حل نشود، پیشرفتی حاصل نخواهد شد.

کافیِرو افزود: آنچه باید به آن فکر کنید این است که بخشی از خاک آرژانتین توسط بریتانیا غصب شده است و تا زمانی که این مشکل حل نشود، روابط کامل نخواهد بود.

به رغم بهبود روابط دو کشور در دهه‌های اخیر، منازعه بر سر این جزایر همچنان ادامه دارد و به مناسبت‌های مختلف باعث تشدید تنش سیاسی میان دو کشور می‌شود.

وی همچنین به درخواست خود در فوریه گذشته در کنفرانس خلع سلاح در ژنو مبنی بر اینکه انگلیس اطلاعاتی در مورد انتقال موادو تسلیحات هسته‌ای به اقیانوس اطلس جنوبی در سال ۱۹۸۲ و به بهانه جنگ فالکلند اشاره کرد و گفت: به نظر من نه فقط آرژانتین بلکه کل منطقه آتلانتیک جنوبی باید از انگلیس توضیح بخواهد. توضیح اینکه واقعا چه خطری انگیزه انگلیس از انتقال سلاح‌های هسته‌ای بوده است. بریتانیا همواره از ارائه توضیح خودداری کرده است.

وزیر خارجه آرژانتین گفت بر اساس اسناد از طبقه‌بندی محرمانه خارج شده، این تسلیحات هسته‌ای بسیار فراتر از بمب‌های هیروشیما بوده است.