گسترش زندگی ریتمیک در عربستان سعودی

عصر ایران: کافه و رستوران‌ها این روزها برنامه زنده اجرا یا موسیقی ضبط شده را از بلندگوها پخش می‌کنند. برخی از این موسیقی‌ها در ساعات برگزاری نماز یومیه نیز شنیده می‌شود.

یکی از سرگرمی‌های این روزهای زنان و جوانان عربستان سعودی آموزش و یادگیری موسیقی است.

به نقل از خبرگزاری فرانسه، حاکمان عربستان سعودی برخی از محدودیت‌های اجتماعی را پس از دهه‌ها کاهش و در مقابل آموزش، تدریس و محافل برگزاری موسیقی را گسترش داده‌اند.

عربستان سعودی در دهه‌های گذشته با تفسیر سخت‌گیرانه از اسلام، آموزش موسیقی در این کشور را ممنوع و محدود کرده بود. پلیس مذهبی عربستان سعودی نیز مسوول اجرای این قوانین محدود کننده بود.

اما اینک "احمد عبدالله" تاجر سعودی می‌تواند "یاسمین" دختر هفت ساله خود را پشت "کیبرد الکتریکی" ارگ در مدرسه موسیقی ببینید. او در جوانی تنها می‌توانست در این باره رویا ببافد.

"احمد" در این باره می‌گوید: "ما اینک به فکر نسل بعدی هستیم و روی آن سرمایه‌گذاری می‌کنیم".

دختر کوچک در حال آموختن موسیقی زیر نظر مربیان در شهر ریاض عربستان سعودی/ عکس: خبرگزاری فرانسه

در گذشته افرادی با توانایی مالی بالاتر معلمان موسیقی را به صورت "آموزش در منزل استخدام" می‌کردند و دیگران برای یافتن راه‌های آسان و ارزان‌تر با چالش مواجه بودند.

در چند سال گذشته چند مدرسه موسیقی در شهرهای ریاض و جده افتتاح شدند تا به مشتریان مشتاق و از جمله کودکان خدمات ارائه دهد.

کلاس یاسمین 7 ساله در "مرکز موسیقی یاماها" در روزهای شنبه به مدت نیم ساعت و با تمرین نواختن دستگاه موسیقی "کی‌برد" زیر نظارت مربیان مصری برگزار می‌شود.

این جلسه برای عبدالله پدر یاسمن تلخ و شیرین است. او از دیدن شور و اشتیاق دخترش به وجد می‌آید و با یادآوری گذشته می‌گوید: "این‌ها چیزهایی هستند که در کودکی شانسی برای رسیدن به آنها نداشتم".

نت‌های (نوت) تغییر

5 سال پیش و پس از قرار گرفتن "محمد بن سلمان" ولیعهد عربستان در صف اول مقامات، اصلاحات اجتماعی چشمگیری در این کشور رقم خورد. موسیقی یکی از این اصلاحات بود.

زنان جوان در یک استودیوی تولید موسیقی در شهر ساحلی جده در حاشیه دریای سرخ عربستان سعودی می‌رقصند/ عکس خبرگزاری فرانسه

در دهه‌های گذشته این کشور از مسیر تور و کنسرت‌های جهانی هنرمندان و خوانندگان جهان خارج شد. اما در سال‌های اخیر ستاره‌های بزرگ موسیقی مانند "جاستین بیبر" و گروه فوق محبوب موسیقی پسرانه کره‌ای "بی تی اس" در عربستان سعودی کنسرت اجرا کردند.

بسیاری این اتفاقات را تلاشی برای سفید کردن سابقه تیره حقوق بشری عربستان سعودی می‌دانند.

خبرگزاری فرانسه نوشت: تردیدی وجود ندارد که بسیاری از جوانانِ تشنه‌ی سرگرمیِ عربستان سعودی قدردان این نمایش‌ها هستند.

مقامات عربستان سعودی می‌گویند در آذر گذشته بیش از ۷۰۰ هزار خوش‌گذران از فستیوال ۴ روزه موسیقی "طوفان شن" (Soundstorm) ریاض استقبال کردند. فستیوالی که "دیوید گوتا" دی‌جی بسیار معروف فرانسوی در آن به اجرای برنامه پرداخت.

زندگی روزمره مردم عربستان نیز آهنگین‌تر است. کافه و رستوران‌ها این روزها برنامه زنده اجرا یا موسیقی ضبط شده را از بلندگوها پخش می‌کنند. برخی از این موسیقی‌ها در ساعات برگزاری نماز یومیه نیز شنیده می‌شود. پیش از شروع اصلاحات اجتماعی فروشگاه‌ و کافه رستوران‌ها مجبور به تعطیلی مغازه‎‌های خود در ساعات نماز بودند.

اینک برخی از سعودی‌ها در تلاش برای توسعه موسیقی فردی خود هستند و این تحول را به عنوان یک موهبت برای سلامت روان خود توصیف می‌کنند.

"وجدان حاجی" کارمند ۲۸ ساله یک شرکت فروش لوازم پزشکی می‌گوید که پیشتر و در حین آموزش گیتار از طریق "یوتیوب" -پلتفرم سرویس اشتراک ویدئو (YouTube)- مشکل داشته است. او با اظهار تاسف گفت: "اگر در نواختن گیتار اشتباه می‌کردم مربی‌ای برای اصلاح من وجود نداشت. برعکس مدرسه موسیقی".

اکنون او ماهانه ۹۴۰ ریال سعودی (۲۵۰ دلار) را به مرکز موسیقی یاماها می‌پردازد تا در کلاس یک مدرس گیتار اوکراینی شرکت کند.

"وجدان حاجی" دختز ۲۸ ساله عربستان سعودی در کلاس آموزش موسیقی در شهر ریاض / عکس: خبرگزاری فرانسه

او می‌گوید پیشتر چیزی نمی‌دانسته اما حالا اصول اولیه را یاد گرفته است.

حاجی گفت:" این جلسات یک ساعته ذهنم را پاک می‌کنند.. شخصیتم تغییر کرده و آرام‌تر هستم".

بازار رو به رشد موسیقی عربستان سعودی

چنین مزایایی می‌تواند به زودی در میان بسیاری از جوانان عربستان گسترش یابد.

عربستان در سال 2020 و با نظارت وزارت فرهنگ خود "مرجع موسیقی" را تاسیس کرد تا از جوانان مشتاق به فعالیت در صنعت موسیقی حمایت کند.

براساس یک آمار رسمی حدود 100 مدرسه خصوصی در سراسر عربستان، موسیقی را در برنامه درسی خود گنجانده‌اند.

"برنامه فرهنگ موسیقی" عربستان در اردیبهشت طرح توسعه مهارت‌های موسیقی دانش‌آموزان در مدارس دولتی را ارائه کرد.

با شروع این برنامه‌ها مدارس تخصصی به تجارت سریع خود در این کشور ادامه می‌دهند.

مدرسه "خانه موسیقی" در شمال ریاض در سال 2019 برای آموزش موسیقی به دانش‌آموزان تمام سنین افتتاح شد. اینک 300 دانش‌آموز آن به کلاس‌هایی می‌روند که با پوسترهای "باب مارلی" خواننده جامائیکایی و "فیروز" خواننده زن لبنان تزئین شده است.

"سزار مورا" مدیر ونزوئلای این مدرسه می‌گوید: "تا کنون از خدمات ما استقبال خوبی شده است". او گفت که تیم آنها در صدد ساخت مدرسه دومی در این کشور هستند.

"ولید محمود" شهروند سودانی الاصل ساکن ریاض به خاطر دختران کوچکش به این مدرسه آمده تا آنها ساز زهی عود را بنوازند. سازی که در منطقه محبوب است. اما کمی بعد خودش هم در این کلاس‌ها ثبت نام کرد.

او با خنده گفت: "عربستان سعودی بسیار تغییر کرده است".