۸ راهکار علمی برای افزایش آی‌کیو

آی کیو (IQ) یا ضریب هوشی معیاری است که برای اندازه‌گیری هوش فکری شما ساخته شده است. اگرچه ضریب هوشی بالا تنها عامل تعیین‌کننده‌ی هوش نیست، اما معیار رایجی است که برای توصیف پتانسیل یک فرد در زندگی و تشخیص ناتوانی‌های ذهنی خاص مورد استفاده قرار می‌گیرد.

فعالیت‌های زیر ممکن است به شما در بهبود در زمینه‌های هوشی مختلف مانند استدلال، برنامه‌ریزی، حل مسئله و افزایش آی کیو کمک کند.

۱. فعالیت‌های مربوط به حافظه

فعالیت‌های مربوط به حافظه نه تنها حافظه را بهبود می‌بخشد، بلکه می‌تواند مهارت‌های استدلال و زبان را نیز تقویت کند و منجر به افزایش آی کیو می‌شوند. در واقع، بازی‌های حافظه در مطالعات تحقیقاتی برای بررسی چگونگی ارتباط حافظه با زبان و دانش اشیا یا درک شخص از یکشی فیزیکی استفاده شده است.

استدلال و زبان هر دو به عنوان معیارهای هوش مورد استفاده قرار می‌گیرند، به این معنی که فعالیت‌های حافظه می‌توانند به رشد هوش کمک کند و تا حدودی باعث درمان کم هوشی شوند.

فعالیت‌هایی که شامل آموزش حافظه می‌شوند عبارت‌اند از:

پازل‌های تصویری بزرگ

جدول کلمات متقاطع

بازی تطبیق کارت

سودوکو

۲. فعالیت‌های کنترلی اجرایی

کنترل اجرایی توانایی کنترل فعالیت‌های شناختی پیچیده و کارکردهای با مرتبه بالا، مانند تصمیم‌گیری، جهت‌دهی به توجه، و سازماندهی و مدیریت وظایف است که تمرین آن‌ها باعث افزایش آی کیو می‌شود.

کنترل اجرایی بخشی از عملکرد اجرایی است که شامل مدیریت و مقررات اجرایی نیز می‌شود. تحقیقات نشان می‌دهد که عملکرد اجرایی به شدت با استدلال سیال، که یکی از جنبه‌های هوش انسانی است، مرتبط است.

فعالیت‌هایی که شامل آموزش کنترل اجرایی می‌شود عبارت‌اند از:

نگارگری

نور قرمز، چراغ سبز

بازی فکری

۳. فعالیت‌های استدلال دیداری فضایی

استدلال دیداری فضایی شامل فرآیندهای ذهنی مربوط به بازنمایی‌های فیزیکی است. برای مثال، خواندن و تفسیر نقشه مستلزم استدلال و پردازش بصری- فضایی است که تمرین این موارد نیز باعث افزایش آی کیو می‌شود.

در یک مطالعه، محققان دریافتند که بهبود استدلال بصری فضایی منجر به افزایش نمرات آزمون آی کیو می‌شود. در آن مطالعه، حافظه و فعالیت‌های کنترل اجرایی تا حدی برای کمک به بهبود استدلال بصری فضایی شرکت‌کنندگان استفاده شد.

مطالعه دیگری نشان داد که توانایی‌های استدلال دیداری و فضایی با پیشرفت تحصیلی دانش‌آموزان جوان چینی در درس‌هایی مانند ریاضی و خواندن مرتبط است.

فعالیت‌هایی که شامل آموزش بصری و فضایی می‌شوند عبارت‌اند از:

تشخیص پیچ و خم‌ها

فعالیت‌های مربوط به نقطه نظر

مدل‌های سه بعدی

منشورهای باز شده

بازی برای بالا بردن ضریب هوشی

بسیاری از بازی‌ها و فعالیت‌های ذکر شده در بالا را می‌توان به صورت آنلاین نیز انجام داد. همچنین بازی‌های آی کیوی آنلاینی وجود دارند که شامل فعالیت‌هایی هستند که بسیاری از نواحی مغز را که در بالا ذکر شد، فعال می‌کنند. در حالی که این بازی‌ها و تست‌های آی کیو نمی‌توانند به طور دقیق ضریب هوشی افراد را اندازه‌گیری کنند، اما همچنان می‌توانند راهی عالی برای توسعه هوش شما باشند.

۴. مهارت‌های ارتباطی

نظریه‌ی چارچوب رابطه‌ای (RFT) به شناخت انسان و رشد زبان از طریق تداعی‌های رابطه‌ای مربوط می‌شود.

نظریه‌ی چارچوب رابطه‌ای استدلال می‌کند که بلوک ساختمانی زبان انسان و سطوح شناخت بالاتر، ارتباط است، یعنی توانایی انسان برای ایجاد پیوندهای دوسویه بین چیزها که منجر به افزایش آی کیو می‌شود.

برای مثال، درک این موضوع که کلمات «غذا» و «چاشت» دو روش متفاوت برای توضیح یک چیز هستند.

تحقیقات انجام شده در سال ۲۰۱۶ بازتاب تحقیقات قدیمی‌تر است که نشان می‌دهد استفاده از نظریه‌ی چارچوب رابطه‌ای به عنوان یک مداخله می‌تواند به طور قابل‌توجهی باعث بالا بردن آی کیو کودک شود.

همین مطالعه نشان داد که کودکان پس از مداخله به روش نظریه‌ی چارچوب رابطه‌ای نیز مهارت‌های استدلال کلامی و عددی خود را بهبود بخشیده‌اند.

فعالیت‌هایی که شامل آموزش رابطه‌ای می‌شوند عبارت‌اند از:

کتاب‌های یادگیری زبان («این یک…» و «این یک…»)

مقایسه شی (فنجان پر در مقابل فنجان خالی)

مقایسه مقدار (اسکناس در مقابل سکه)

۵. آلات موسیقی

برای بهره‌مندی از فواید یادگیری یک آلت موسیقی، لازم نیست نوازنده‌ی مشهور بعدی شوید.

یک مطالعه نشان داد که فقط ۷۵ دقیقه درس موسیقی در هفته به مدت ۱۲ هفته، به طور قابل توجهی نمرات آی کیو را در کودکان پیش‌دبستانی افزایش می‌دهد.

یک مطالعه جدیدتر در سال ۲۰۲۱ همچنین نشان داد که آموزش موسیقی دستگاهی ممکن است برخی از عملکردهای اجرایی را در کودکان ۶ تا ۷ ساله بهبود بخشد.

بزرگ‌سالان نیز می‌توانند از آموزش موسیقی بهره‌مند شوند و از تأثیرات آن بر روی افزایش آی کیو استفاده کنند.

مطالعه دیگری ارتباط مثبتی بین مدت زمان تمرین موسیقی در بزرگ‌سالان و عملکرد اجرایی پیدا کرد.

با این حال، فقط گوش دادن به موسیقی نیز فوایدی دارد. یک مطالعه در سال ۲۰۱۸ نشان داد که یک محیط غنی از موسیقی می‌تواند نمرات هوش کلامی کودکان را بهبود بخشد.

۶. زبان‌های جدید

جای تعجب نیست که یادگیری چندین زبان برای مغز انسان مفید است و هر چه زودتر این اتفاق بیفتد، بهتر است.

با این حال، سنی که در آن یک زبان جدید یاد می‌گیرید ممکن است تعیین کند که آیا این تمرین برای بهبود هوش شما مفید است یا خیر.

یک پژوهش در سال ۲۰۲۰ نشان داد که بزرگ‌سالانی که ۱۱ هفته آموزش زبان را گذرانده‌اند، نمرات هوش یا آی کیو خود را بهبود نمی‌بخشند و این فعالیت سبب افزایش آی کیو در آن‌ها نشده است.

با این حال، یک مطالعه‌ی اخیر ارتباط بین یادگیری زبان اولیه و آی کیو را بررسی کرد. نتایج نشان داد که یادگیری زبان از طریق گفتگو و تعامل از ۱۸ تا ۲۴ ماهگی برای پیامدهای شناختی بعدی در زندگی بسیار مفید بود.

در حالی که یادگیری یک زبان جدید در هر سنی می‌تواند به بهبود توانایی‌های شناختی کلی کمک کند، پنجره‌ی حیاتی برای تأثیرگذاری بر نمرات آی کیو در دوران کودکی است.

۷. مطالعه‌ی مستمر

نمی‌توان انکار کرد که چقدر کتاب‌ها در رشد شناختی انسان مفید هستند. در واقع، زمانی که کتاب‌ها بخشی از فعالیت‌های پیوند والدین و فرزندان می‌شوند، مزایای توسعه‌ای آن‌ها بیشتر آشکار می‌شود.

در یک مطالعه‌ی اخیر، محققان منبع معتبری را کشف کردند که وقتی والدین با صدای بلند برای فرزندان خود می‌خوانند، کودک مهارت‌های زبانی و رشد شناختی بیشتری دارد و در نهایت منجر به افزایش آی کیو فرزندان می‌شود.

۸. ادامه تحصیل

آموزش به هر شکلی که باشد برای رشد هوش انسان بسیار مهم است و منجر به افزایش آی کیو می‌شود.

در یک بررسی از مطالعات در مورد آی کیو و آموزش، بیش از ۶۰۰۰۰۰ شرکت‌کننده برای تعیین تأثیر آموزش بر سطوح آی کیو مورد مطالعه قرار گرفتند.

محققان دریافتند که شرکت‌کنندگان به ازای هر سال تحصیل رسمی، یک تا پنج امتیاز آی کیو افزایش می‌یابند.