چه کسی می‌تواند نفت ایران را بفروشد؟

تصویب‌نامه هیئت وزیران درخصوص آئین‌نامه اجرایی جزء یک بند ز تبصره ۱۹ ماده واحده قانون بودجه سال ۱۴۰۱ کل کشور ابلاغ شد، بر این اساس شرکت ملی نفت ایران می‌تواند نسبت به فروش نفت خام به اشخاص معرفی‌شده توسط دستگاه‌های اجرایی اقدام کند.

فرزین سوادکوهی، کارشناس انرژی، در خصوص این طرح، گفت:"‌ این طرح در شرایطی مطرح شده‌است که ما در فروش نفت با محدودیت‌های بی‌سابقه‌ای مواجه شده‌ایم، ارتباط تجاری و تعاملات اقتصادی ما با کشورهای مقاصد و هدف بسیار کم رنگ شده‌است و در نتیجه به این طرح‌های این چنینی که در گذشته بارها آزمایش شده‌است روی آورده‌ایم و یکبار از آن خاطره خیلی تلخی داریم و آن هم ظهور آقای ب.ز بود و مشکلاتی که همچنان نفت ایران با آن درگیر است و مطالباتی که وزارت نفت هیچوقت نتوانست آن را به صورت تمام و کمال دریافت کند."

این کارشناس انرژی در ادامه افزود:" این طرح در شرایطی می‌توانست اثربخش باشد که تضامین لازم از فرد خریدار گرفته شود؛ در دوره قبلی که اینکار انجام شد نیز ما همواره از مسئولین می‌خواستیم که عنوان کنند چه تضامینی گرفته‌اند و صحت سنجی این افراد چقدر برای مسئولین محرز است و آیا آن‌ها را تایید می‌کنید که اگر محموله‌ای به آنها دادید، پول آن برگشت داده شود؟ در همان زمان نیز گفته می‌شد که ضمانت‌های سفت و سخت گرفته شده اما در عمل این اتفاق نیافتاد و علی‌رغم ضمانت‌هایی که گفته می‌شد از خریداران گرفته‌اند عملا در برخی از نهادها مانند نیروی انتظامی نفت و فراورده گرفته شد اما پول آنها داده نشد و معلوم نشد درآمدهای نفتی چه شد."

مجلس نفت را به زرنگ‌های بازار می‌سپارد!

سواد کوهی در ادامه گفت:" در دولت جدید نیز کماکان این سوال‌ها مطرح است و حال مسئولین بیان می‌کنند که اینبار با دفعه قبل خیلی تفاوت دارد و ما یکسری ضمانت جدید گرفتیم اما این ضمانت برای اصحاب رسانه و افکار عمومی شفاف سازی نشده‌است و افرادی که طرفدار این طرح هستند، به خصوص اعضای مجلس، بر این باورند که این طرح به گونه‌ای دور زدن تحریم‌ها است و بیان می‌دارند که باید با افرادی که خیلی زرنگ بازار هستند ارتباط داشته باشیم چراکه این افراد می‌توانند با فروش نفت در شرایط تحریمی به ما کمک کنند اما واقعیت این است که چرا باید به وسیله افرادی که سابقه خوبی ندارند و به قول خود مجلسیان افراد زرنگی هستند یک تجربه تلخ دوباره تکرار شود و از آن انتظار یک نتیجه متفاوت را داشت."

او در ادامه گفت:" تنها راه به نظر بنده بیشتر کردن تعاملات با کشورهای مقصد و مشتریان است، نزدیک به 80 میلیون بشکه نفت بر روی آب‌ها داریم که قیمت نفت برای ما حداقل 12 دلار کمتر شده‌است و به 78 دلار در هر بشکه رسیده‌است که با این قیمت نیز ما نمی توانیم نفت خود را بفروشیم چراکه تحریم‌ها منجر می‌شوند ما نفت خود را بسیار ارزان‌تر بفروشیم و در چنین شرایطی دلیل نمی‌شود که یک تجربه تلخ را تکرار کنیم و مشکلی به مشکلات اضفه کنیم."

دولت در اطلاع‌رسانی ضعیف و مبهم عمل می‌کند

در چنین شرایطی که فروش نفت ایران به واسطه تحریم‌ها با مشکلات بی‌سابقه‌ای مواجه شده‌است؛ بررسی گزارش تفریغ شش ماهه بودجه ۱۴۰۱ از افزایش ۴۴۰ درصدی فروش نفت حکایت دارد. فرزین سوادکوهی در پاسخ به این پرسش که این عدد چقدر به واقعیت نزدیک است؛ گفت:" اینکه این عدد به ریال حساب شده‌است و یا به دلار مشخص نیست و تنها گفته شده‌است که 5 برابر گذشته نفت فروخته شده‌است که نه تنها سندی از آن رونمایی شده‌است و نه اینکه میزان آن عنوان شده‌است و حتی گفته نشده‌است که این آمار در نسبت با چه زمانی است و نفت را با چه قیمتی فروخته‌اند، گفتنی است که شرایط فروش نفت ما اصلا خوب نیست."

او در ادامه گفت:" سوال‌هایی از قبلی اینکه نفت سنگین را فروخته‌اند و یا نفت سبک و یا اینکه این درصدگیری بر تناژ و یا بشکه محاسبه شده‌است و با چه دلاری فروخته شده‌است بی‌جواب مانده‌است؛ اما بنده در نهایت زیاد خوشبین نیستیم و گمان می‌کنم که دولت در اطلاع‌رسانی ضعیف و مبهم عمل می‌کند و نقاطی را باقی می‌گذارد تا ما نتوانیم پرسش کنیم و اگر کاملا شفاف سازی کنند نمی‌توانند با استفاده از این آمارها به تبلیغات بپردازند."

این کارشناس انرژی در آخر گفت:" به نظر می‌رسد که بیشتر برد رسانه ای ماجرا برایشان حائز اهمیت است تا مقداری فضا را تلطیف کنند و بگویند ارتباط آنها در حال تقویت شدن است اما واقعیت این است که با تجارت بازار سیاهی و چمدانی و ثبت شرکت‌های کاغذی ما به جایی نمی‌رسیم."