دستگیری بمب ساز «لاکربی» بعد از ۳۴ سال

عصر ایران: آمریکا اعلام کرد متهم به ساخت بمب در انفجار لاکربی را دستگیر و محاکمه او را آغاز کرده است.

بعد از گذشت ۳۴ سال از انفجار هواپیمای مسافربری امریکایی در منطقه لاکربی اسکاتلند، امریکا از بازداشت و محاکمه شهروند لیبی متهم  به ساخت بمب این انفجار خبر داد. متهم "ابوعجیله محمد مسعود خیر المریمی"  معروف به ابوعجیله" یا "المریمی" ۷۱ ساله و از نیروهای سازمان اطلاعاتی حکومت قذافی است.

این در حالی است که دولت لیبی در دوره حکومت قذافی بیش از ۲ میلیارد دلار غرامت به خانواده قربانیان حادثه پرداخت و قرار بود پرونده این حادثه به طور کامل بسته شود.

متهم روز دوشنبه گذشته در دادگاهی در واشنگتن در مقابل قاضی فدرال حاضر شد. متهم قبل از این به یکی از ساختمان های وزارت دادگستری آمریکا در شهر الکسندریا ویرجینیا منتقل شد تا مراحل اولیه پرونده خود را بگذراند.

لاشه هواپیمای مسافربری امریکایی بعد از انفجار در آسمان منطقه لاکربی اسکاتلند

کاخ سفید هم در بیانیه ای کوتاه اعلام کرد امریکا متهم را به شکل قانونی دستگیر کرده است. 

وزیر دادگستری امریکا هم در این باره گفت:‌ "این گام مهمی در تحقق عدالت برای خانواده قربانیان و دوستداران آنهاست".

روز یکشنبه گذشته هم دادستان های اسکاتلند اعلام کردند ابوعجیله در بازداشت دولت امریکاست اما جزئیاتی درباره چگونگی انتقال وی از لیبی اعلام نکردند.

قضات امریکایی همچنین اعلام کردند شهروند لیبی متهم به ساخت بمب لاکربی با مجازات اعدام روبه رو نیست. دادستانی امریکا هم گفته است در صورت محکومیت،‌ او به اشد مجازات یعنی حبس ابد محکوم خواهد شد.

هنگام حضور در دادگاه واشنگتن،‌ قاضی فدرال در جلسه ای کوتاه اتهامات را به وی اعلام کرد که از جمله آنها "نابودی هواپیما منجر به کشته شدن افراد " است. 

"ابوعجیله" شهروند لیبی و متهم به ساخت بمب در حادثه انفجار لاکربی (انفجار هواپیمای مسافری امریکایی) - او از نیروهای سابق دستگاه اطلاعاتی حکومت قذافی است - این عکس از وی در بازداشت در امریکا منتشر شده است.

در جلسه دادگاه،‌ با متهم از طریق مترجم گفتگو شد. متهم به وسیله مترجم به قاضی گفت تنها بعد از جلسه با وکیل خود، جواب سوالات قاضی را خواهد داد. 

همچنین به او اعلام شد تا زمان جلسه بعدی دادگاه در ۲۷ دسامبر جاری،‌ در بازداشت باقی می ماند. البته در این مدت وکلای مدافع متهم می توانند درخواست آزادی موقت وی را ارائه کنند.

دادستانی قبل از این گفته بود علیه هر درخواست آزادی مشروط متهم، اعتراض خواهد کرد.

انفجار لاکربی

در سال 1988،‌ هواپیمای مسافری شرکت "پن امیرکن" با 259 سرنشین بر اثر انفجار در آسمان منطقه لاکربی اسکاتلند، سرنگون شد. عامل انفجار،‌ بمب بود. علاوه بر 259 سرنشین هواپیما، 11 نفر هم در زمین و بر اثر اصابت لاشه هواپیما، کشته شدند. 190 نفر از کشته شدگان،‌ شهروندان امریکایی بودند. هواپیما در حال پرواز از لندن به نیویورک بود. 

بعد از حادثه، امریکا و بریتانیا،‌ علاوه بر "ابوعجیله" دو نفر دیگر به نام های "عبدالباسط المقرحی" و "الامین خلیفه فحیمه" (اعضای دستگاه های اطلاعاتی حکومت قذافی) را به دخالت در این حادثه متهم کردند.

 "عبدالباسط المقرحی" شهروند لیبی در بمب گذاری و انفجار لاکربی،‌محکوم شد

"عبدالباسط المقرحی" در سال ۲۰۰۱ در اسکاتلند محاکمه و محکوم شد. او ۷ سال را در زندان اسکاتلند گذراند و بعد از این به لیبی بازگشت. او در سال ۲۰۱۲ به دلیل بیماری،‌ درگذشت. وی در همه مراحل خود را بیگناه می دانست.

"فحیمه" هم از همه اتهاماتش تبرئه شد اما دادستان های اسکاتلند گفتند مقرحی به تنهایی بمبگذاری نکرده است.

 ابوعجیله کیست؟

محققان امریکایی 34 سال قبل و هنگام انفجار لاکربی با دریافت دلایلی،‌ متوجه شده بودند یکی از متهمان احتمالی این ماجرا،‌ "ابوعقیله مسعود" نام دارد اما از مکان او خبر نداشتند.

این متهم از نیروهای سابق دستگاه اطلاعاتی حکومت قذافی بود. او به تازگی از لیبی به امریکا منتقل شد اما مقامات واشنگتن هنوز اعلام نکرده اند چگونه او را بازداشت و به امریکا منتقل کرده اند. 

لاشه هواپیمای مسافربری امریکایی بعد از انفجار در آسمان منطقه لاکربی اسکاتلند

مقامات لیبی هم در  این باره توضیح نداده اند. خانواده ابوعجیله البته می گویند که وی توسط نیروهای دولت لیبی بازداشت و زندانی شد.

 رسانه های لیبیایی در نوامبر گذشته خبر داده بودند ابوعجیله از خانه اش در طرابلس لیبی ربوده شد اما سپس معلوم شد وی بازداشت شده است.

این احتمال به طور جدی مطرح است که دولت لیبی او را تحویل امریکا داده است.

تحقیق درباره پرونده لاکربی در امریکا در سال 2020 دوباره از سرگرفته شد زمانی که قضات امریکایی متوجه شدند بعد از سقوط حکومت قذافی،‌ ابوعجیله در لیبی بازداشت شده است.

همچنین گزارش یک نیروی اطلاعاتی امریکا نشان می داد ابوعجیله در مقابل یک مقام دولت جدید لیبی،‌ به دخالت در انفجار لاکربی اعتراف کرده بود.

در گزارش یک عضو نیروهای اطلاعاتی امریکا امده بود ابوعجیله در گفتگو با یک مقام مسوول دولت لیبی در سال 2012 به ساخت بمب برای انفجار لاکربی اعتراف کرد و اینکه او به همراه المقرحی و فحیمه دست به این کار زدند. وی همچنین به این مقام لیبیایی گفته بود این کار به دستور رهبران دستگاه اطلاعاتی لیبی بود و او در ماموریت های دیگری هم مشارکت داشت.

در این گزارش همچنین ادعا شده ابوعجیله گفته بود"‌معمر قذافی رهبر وقت لیبی از او و دیگر افراد تیم به دلیل حمله موفقیت امیز به آمریکا تشکر کرد".