اصلی‌ترین علامت آلزایمر چیست؟

سلامت‌نیوز نوشت: متخصص مغز و اعصاب، در خصوص بیماری آلزایمر و روش های کنترل این بیماری، توضیحاتی ارائه داد.

سیدجواد حسینی نژاد،در برنامه ضربان شبکه سلامت سیما، در پاسخ به این سوال که حافظه چیست، گفت: حافظه ترکیب سه فعالیت در مغز است. مهم‌ترین قسمت، ثبت و دریافت اطلاعات از محیط است که در لوب گیجگاهی ذخیره می‌شود، تا فرد در زمان لازم بتواند آنها را بازیابی کند. این سه فرآیند، حافظه نام دارد و هرگونه اختلالی در این سه مرحله، با اختلال حافظه همراه است. وی افزود: گاهی استرس زیاد باعث عدم تمرکز و ثبت نشدن وقایع در مغز می‌شود، که با فراموشی حاصل از آلزایمر، تفاوت دارد.

وی افزود: مهم‌ترین علامت بیماری آلزایمر، اختلال حافظه است. در بیماری آلزایمر، معمولاً اطرافیان بیمار شکایت دارند و خود بیمار هیچ گونه شکایتی ندارد.

این متخصص مغز و اعصاب، حافظه فوری، حافظه اخیر و حافظه دور را، سه قسمت اصلی حافظه دانست و یادآوری کرد: مهم‌ترین قسمت از حافظه که در بیماران آلزایمری آسیب می بیند، حافظه اخیر است. این افراد، حوادث چند ساعت پیش را فراموش می‌کنند، اما حوادث سال‌های دور را به خاطر سپرده اند. از جمله افتراق انواع فراموشی‌ها، این است که کسانی که مبتلا به آلزایمر نیستند، در همه انواع حافظه دچار مشکل می‌شوند. همچنین در بیماری کم کاری تیروئید، کمبود ویتامین B۱۲، افسردگی و استرس‌های روحی و روانی، میزانی از اختلال حافظه وجود دارد که پس از درمان، قابل برگشت است و نباید با اختلال حافظه بیماری آلزایمر، اشتباه شود.

وی افزود: در آمریکا حدود ۲۰ درصد افراد بالای ۶۵ سال، به درجاتی از بیماری آلزایمر مبتلا هستند، این آمار در افراد بالای ۸۵ سال به ۴۰ درصد افزایش می‌یابد.

این متخصص مغز و اعصاب در پاسخ به این سوال که آیا آلزایمر، تنها از دست دادن حافظه اخیر است یا موارد دیگری را نیز شامل می‌شود، گفت: در بیماری آلزایمر، قسمت‌های مختلف از مغز توسط «انباشت پروتئینی» که در سلول‌های مغز صورت می‌گیرد، باعث تخریب سلول‌های مغز می‌شود. طبیعتاً علائم آلزایمر تنها به اختلالات حافظه محدود نمی‌شود و به تناسب اینکه چه قسمتی از مغز درگیر شود، علائم متفاوت خواهد بود.

حسینی نژاد افزود: اگر قسمت جلوی پیشانی مغز درگیر شود، فرد علائمی از اختلال شخصیت و افسردگی پیدا می‌کند. یکی از مشکلاتی که اطرافیان فرد آلزایمری را آزار می‌دهد؛ توهم‌های ناشی از بدبینی است، بی قراری و خروج از منزل نیز از دیگر علائم بیماری آلزایمر است.

وی یادآور شد: توهم و هذیان فرد مبتلا به آلزایمر، در اختیار خودش نیست، توصیه می‌شود در برخورد با این افراد، هیچ گونه تأیید و انکاری، انجام نگیرد، بهترین کار این است که سعی کنید موضوع را عوض کرده و با موضوع‌های خوشایند بیمار، با او صحبت کنید.

حسینی نژاد افزود: علائم آلزایمر در تاریکی هوا شدیدتر می‌شود، به همین جهت، برای جلوگیری از این مسئله توصیه می‌شود نور داخل منزل را به نحو مناسبی تنظیم کنید.

وی به فرزندان خانواده‌ها توصیه کرد: پدر و مادرها را از خانه قدیمی خودشان خارج نکنید، زیرا این افراد با محیط آشنای قبلی، خاطره و انس دارند که در حفظ آرامش آنها، بسیار تأثیرگذار است.

حسینی نژاد همچنین در پاسخ به این سوال که آیا می‌توان به طور صددرصد از بروز ابتلاء به آلزایمر جلوگیری کرد، افزود: می‌توانیم علائم را به تأخیر بیاندازیم و از شدت آن بکاهیم، اما نمی‌توان به طور صد درصد از بروز آن پیشگیری کرد.

این متخصص مغز و اعصاب گفت: بیماری آلزایمر معمولاً به یک زمینه مستعد ژنتیکی و همچنین عوامل محیطی، برای بروز خود نیازمند است. تحقیقات انجام گرفته، مؤید این نکته است؛ افرادی که سابقه مطالعه بیشتری دارند، دیرتر به آلزایمر مبتلا می‌شوند و یا در صورت ابتلاء، خفیف‌تر مبتلا می‌شوند زیرا در این افراد سلول‌های مغزی، مرتب در حال فعالیت هستند و بازسازی و قوی‌تر می‌شوند، وی همچنین، از ورزش به عنوان عاملی که در جلوگیری از انواع بیماری‌ها مؤثر است، نام برد.

وی در پاسخ به این سوال، که آیا غذاها می‌توانند در ابتلاء افراد به آلزایمر نقش داشته باشد، گفت: غذاهای چرب و پر پروتئین، غذاهای فرآوری شده و صنعتی، فرد را مستعد ابتلاء به این بیماری می‌کند و یا حتی ممکن است، ابتلاء به این بیماری را سرعت بخشد.

حسینی نژاد افزود: مصرف غذاهای حاوی فسفر، سلنیوم و منیزیوم، به بازسازی سلول‌های مغزی کمک می‌کند. همچنین به افرادی که خام گیاه خوار هستند، از نظر کمبود ویتامین B۱۲ (که با اختلال حافظه همراه است)، هشدار داد.

وی همچنین از آلودگی هوا، به عنوان عامل مؤثر در ابتلاء به آلزایمر نام برد و گفت: درمان‌های دارویی تنها سیر پیشرفت آلزایمر را کُند می‌کنند و بر درمان مؤثر نیستند. شاید در آینده بتوان با استفاده از سلول‌های بنیادی در درمان بیماری آلزایمر موفق بود.