بازتاب فجایع غزه در رسانه‌های اجتماعی

هنر آنلاین: این روزها رسانه‌های اجتماعی مملو از تصاویر مرتبط با غزه هستند، تصاویری چشمگیر، سوزان و دردناک که پیام‌هایی را در خود دارند و بار دیگر ثابت می‌کنند یک عکس یا یک کاریکاتور به اندازه هزاران کلمه ارزش دارد.

این تصاویر از عکس‌های خنثی تا عکس‌های بی‌پرده از دل حوادث - که در کنار عکس‌های "شهروندان خبرنگار"، حمله اسرائیل به منطقه پرجمعیت نوار غزه را مستند می‌کنند - و کاریکاتورها و تصاویر کمیک صریح یا طعنه‌آمیز را شامل می‌شوند.


کارلوس لاتوف کاریکاتوریست برزیلی در کاریکاتور خود بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل را در حالی تصویر کرده که در استخری از خون با یک دست در حال سلاخی فلسطینی‌هاست و با دست دیگر از بیننده‌ها می‌خواهد ساکت باشند.

یکی از بیننده‌ها باراک اوباما رئیس جمهور آمریکاست که با دستش مانع هر نوع کمک به قربانیان می‌شود. در همین حال، دنیا و بان کی-‌مون دبیرکل سازمان ملل متحد با بی‌تفاوتی ایستاده‌اند و رهبران عرب هم در میان این کشتار خر و پف می‌کنند.

این کاریکاتور و دیگر تصاویر از حدود سه هفته پیش که دور جدید حملات بی‌وقفه اسرائیل به نوار غزه آغاز شده، رسانه‌های اجتماعی را تحت کنترل خود درآورده‌اند و در این بین توئیتر محلی برای انتشار سریع اخبار و دیدگاه‌های مختلف درباره حوادث غزه است.

معترضان به کشتار مردم غزه در توئیتر به اشکال مختلف مسامحه و بی‌تحرکی دنیا را مورد تاکید قرار داد‌ه‌اند.


یکی از این عکس‌ها متاثر از حکایت سه میمون در فرهنگ ژاپنی، نتانیاهو، اوباما و بان کی-مون را نشان می‌دهد که هیچی نمی‌گویند، نمی‌بینند و نمی‌شنوند و زیر عکس نوشته شده: "سه ابله".

شبکه سی‌بی‌سی تی‌وی مصر از این هم فراتر رفت و در توئیتر نوشت فعالان سیاسی و اجتماعی با الهام از شخصیت‌های کارتونی مسابقه‌ای با عنوان "بی‌گناهان فلسطینی را نجات دهید" راه‌اندازی کرده‌اند.

این تصاویر پیش‌بینی می‌کنند اگر شخصیت‌های کارتونی زیر نظر اسرائیلی‌ها زندگی می‌کردند چه اتفاقی برایشان می‌افتاد.


در یکی از عکس‌ها نتانیاهوی حیوان‌صفت را در حالی می‌بینیم با چکش پینوکیو را می‌زند.

تاثیرگذارترین تصاویری که در رسانه‌های اجتماعی می‌گردد عکس‌های منابع خبری سنتی و دیگر منابع خبری از نوزادان و بچه‌های کشته‌شده یا در حال خون‌ریزی است که بر اثر حملات زمینی، دریایی و هوایی نیروهای اسرائیلی به این حال و روز درآمده‌اند.

جولی پوزتی نویسنده و خبرنگار استرالیایی و عضو بخش تحقیقات انجمن جهانی روزنامه‌ها و ناشران خبر (WAN-IFRA) این پرسش را طرح کرد که آیا رسانه‌های اجتماعی را باید به خاطر انتشار این تصاویر هولناک در روزنامه‌ها مقصر دانست؟

او نوشت: رسانه‌های اجتماعی "غرب وحشی" دنیای نشر هستند. خبرنگاران و ناشران خبری سنتی دیگر برای عامه مردم اولین "دروازه‌بانان خبر" نیستند و دیگر نمی‌توانند استانداردها و اصول حرفه‌ای نشر را به کاربران و وبلاگ‌نویسان رسانه‌های اجتماعی تحمیل کنند. در عوض آن‌ها خود یکی از خالقان مضامین منتشرشده در حوزه رسانه‌های اجتماعی هستند.


این هفته عکسی دو بخشی از یک پسربچه در توئیتر منتشر شد که در آن نیمی از صورت پسر در حال خنده است و نیم دیگر بر اثر اصابت ترکش زخمی است. در این عکس عید فطر در دنیا در برابر عید شهید در غزه تصویر شده است.

در حالی که اخبار در هر ۲۴ ساعت روز در حال انتشار هستند، عکس‌ها به راحتی در رسانه‌های اجتماعی می‌گردند. در این شرایط ضمیمه کردن منابع و مضامین مناسب به شاخص‌های اخلاقی، تا حد زیادی مشکل اما نه لزوما غیرممکن است.

یکی از این مضامین، تاریخ و مقایسه یا مغایرت آن با تاریخ است.

رمی برولین محقق دانشگاه نیویورک در توئیتر نوشت آنچه اسرائیل به مردم تحت محاصره غزه می‌گوید دقیقا مشابه چیزی است که استعمار فرانسه در دهه ۱۹۵۰ به الجزایری‌ها می‌گفت.


برولین به صفحه‌ای از کتابی اشاره کرد که در آن فرانسوی‌ها به مردم الجزایر هشدار دادند اگر صلح و حمایت فرانسه را نپذیرند باید با "تنبیه" روبرو شوند.

هافینگتن پست / ۳۰ ژوئیه