این جشنواره چیست که همه برایش دروغ می‌گویند؟

نهال موسوی در عصر ایران نوشت: چند روز تا شروع جشنواره فجر نمانده است و همچنان برخی حاشیه‌ها همراه آن است، بعد از اعلام اسامی فیلم‌های بخش سودای سیمرغ  دوره چهل و یکم، روز گذشته ۷ بازیگر فیلم «چرا گریه نمی‌کنی؟» ساخته علیرضا معتمدی در یک استوری مشترک که همگی منتشر کردند، اعلام کردند در جشنواره فجر امسال شرکت نمی‌کنند، آنها نوشتند: 

  «اگر در چند سال اخیر از جشنواره فجر پرهیز می‌کرده‌ایم، امسال از دیدن نام خود در آن ننگ داریم. و اگر در ارائه‌ی فیلم به جشنواره اختیاری داشتیم، مانع حضور آن می‌شدیم. فیلمی که نقش‌آفرینی در آن فقط از سر رفاقت و همراهی با کارگردانش بوده و نه شناختی از تهیه‌کننده‌ی تازه کار و ناشناخته‌ی آن. فیلمی که مطابق قانون به واسطه‌ی حضورش در چند فستیوال خارجی قاعدتا نمی‌توانست در جشنواره شرکت کند و انتخاب خلاف قانونش توسط اربابان فجر تنها برای سوء استفاده‌ای فرصت طلبانه است از نام بازیگرانی که پیش از این با صراحت مخالفت خود را با حضور در فجر اعلام کرده‌اند. هانیه توسلی، فرشته حسینی، مانی حقیقی، نهال دشتی، امیر حسین فتحی، باران کوثری، علی مصفا.»

  واقعا جالب توجه است که این بازیگران اعلام کرده‌اند: «در چند سال اخیر از جشنواره فجر پرهیز می‌کرده‌ایم»! شاید با استناد به آن جمله معروف «حافظه تاریخی مردم ضعیف است» چنین ادعایی کرده‌اند! ولی حتی اگر حافظه تاریخی مردم هم ضعیف باشد متأسفانه یا خوشبختانه اینترنتی و گوگلی وجود دارد که هیچ چیز از یادش پاک نمی‌شود. 

  برای مثال فرشته حسینی همین سال گذشته (۱۴۰۰) با فیلم «دسته دختران» در جشنواره فجر دوره چهلم حضور داشته و برای این حضور از جشنواره جایزه دیپلم افتخار بازیگری نقش مکمل هم گرفته است! و بعد از دریافت جایزه  با بغض از همسرش نوید محمدزاده تشکر کرد.

  علی مصفا در سال ۱۳۹۹ با فیلم ستاره بازی در جشنواره حضور داشته است و در سال ۱۳۹۸ برای فیلم «جهان با من برقص» دیپلم افتخار بهترین بازیگر نقش اول را گرفته است. حال دیگر به سال‌های قبل کاری نداریم که بسیار است.

  هانیه توسلی با فیلم «بی صدا حلزون» سال ۱۳۹۸ در جشنواره فجر حضور داشته است، یعنی ۳ سال قبل.

  باران کوثری در سال ۱۳۹۸ با فیلم «عامه پسند» برای بهترین نقش مکمل زن نامزد سیمرغ بوده است و در سال ۱۳۹۶ با فیلم عرق سرد سیمرغ بهترین بازیگر اصلی زن را برده است. سال ۱۳۹۹ هم با فیلم بی همه چیز در جشنواره فجر حضور داشته است. فقط سال ۱۴۰۰ نبوده است!

  امیر حسین فتحی هم سال ۱۳۹۸ با فیلم «کشتارگاه» در جشنواره فجر بوده است. 

  نهال دشتی سال گذشته (۱۴۰۰) به عنوان بازیگر فیلم «بی رویا» در جشنواره چهلم حضور داشت.

  مانی حقیقی هم در سال ۱۳۹۸ با فیلم «کشتارگاه» به عنوان بازیگر در جشنواره فیلم حضور داشته و علاوه بر سال‌ها حضور به عنوان فیلمساز و بازیگر در سال ۱۳۹۱ خود داور بخش فیلم‌های اول بوده است.

  حیرت‌انگیز که هیچ کدام از این بازیگران بیشتر از ۳ سال از حضورشان در جشنواره فجر نمی‌گذرد ولی ادعا دارند در چند سال اخیر از حضور در آن پرهیز کرده‌اند! 

  طنز ماجرا این است در این فاصله نهایتا ۳ سال که حضور نداشته اند چند نفرشان اصلا در فیلمی بازی نکرده‌اند.

 این از تحریم کنندگان. حال از آن طرف هم برگزار کنندگان جشنواره فجر به نوع دیگری باز حافظه تاریخی مردم را ضعیف می‌دانند! در جشنواره فجر سال‌های زیادی است که قانونی وجود دارد که اگر فیلم ایرانی قبل از شرکت در جشنواره فجر در فستیوال خارجی دیگری حضور داشته باشد آن فیلم را در فجر نمی‌پذیرند. یعنی شرط این است که فیلم‌های ایرانی، اول در جشنواره فجر نمایش داده شوند و بعد به فستیوال‌های خارجی ارسال گردد. 

  بر همین اساس علیرضا معتمدی کارگردان همین فیلمی که بازیگران آن جشنواره فجر را تحریم کرده‌اند، روز 7 دی 1401 در مصاحبه‌ای با سایت «سینما سینما» اعلام کرده بود فیلمش نمی تواند در جشنواره فجر حضور داشته باشد، سینما‌سینما نوشته بود: «در حالی که برخی از رسانه‌ها از احتمال حضور فیلم «چرا گریه نمی‌کنی؟» در جشنواره فجر خبر داده‌اند ، علیرضا معتمدی در گفت وگویی کوتاه با سینما‌سینما عنوان کرد : این فیلم به دلیل اینکه در جشنواره‌های خارجی  چون سائوپولو ، حضور داشته ، به دلیل قوانین جشنواره نمی‌تواند در جشنواره فجر حضور داشته باشد».

  اما وقتی لیست 24 فیلم سودای سیمرغ اعلام شد این فیلم هم حضور داشت. بعد از مطرح شدن این قضیه در میان اهالی رسانه و سینماگران، 6 بهمن سیمون سیمونیان (مدیر دبیرخانه جشنواره بین‌المللی فیلم فجر) اعلام کرد: «مشکلی برای حضور فیلم "چرا گریه نمی‌کنی؟" در جشنواره نیست» او به ایسنا گفت: «در روزهای اول، ارزیابی آثار متقاضی حضور در جشنواره، مسأله این فیلم در شورای سیاست‌گذاری جشنواره مطرح و مقرر شد که فیلم در صورت انتخاب، در بخش مسابقه حضور داشته باشد.»

  او اضافه کرد: «پیش‌تر نیز فیلم‌های مختلفی با شرایط مشابه در بخش سودای سیمرغ جشنواره پذیرفته شده‌ بودند که از آن جمله می‌توان به فیلم‌های مطرحی چون «خون بازی» ساخته رخشان‌ بنی‌اعتماد (در دوره بیست‌و‌پنجم)، «تی‌تی» ساخته آیدا پناهنده و «خط فرضی» ساخته فرنوش صمدی (در دوره سی و نهم) اشاره کرد که با شرایط مشابه، قبل از جشنواره فیلم فجر در جشنواره‌های داخلی یا خارجی شرکت کرده بودند اما حضور آن فیلم‌ها در جشنواره فیلم فجر بلامانع اعلام شده بود.» 

  نکته سیمونیان درست است 2 فیلم «تی‌تی» و «خط فرضی» در سال 1399 در جشنواره فجر حضور داشتند ولی با توجه به اوج دوران کرونا و با احتساب این که آن سال فیلم کم بود و از بین 57 فیلم فقط 16 فیلم را برای بخش مسابقه انتخاب کردند. 

  تازه شرط هم گذاشتند چون این 2 فیلم در فستیوال‌های خارجی حضور داشته‌اند در بخش‌های بهترین فیلم، کارگردانی مورد داوری قرار نمی‌گیرند و این حضور بیشتر برای آن است که به دیگر عوامل فیلم یک فرصت داده شود تا دیده شوند، در کل یک استثا برای زمان کرونا بود. 

  در حالی که بسیاری از سینماگران در سال‌های متعدد به دلیل همین قانون از حضور در جشنواره فجر بازمانده‌اند. 

  این قضیه بیشتر بیانگر این است که جشنواره فجر در اختیار خودمان است، خودمان هر وقت دوست داشتیم به هر شکلی که خواستیم قوانین جشنواره را برای خودمان عوض می‌کنیم!

 به هر حال تمام این قضایا نشان می‌دهد هر 2 طرف ماجرا در زمان مصاحبه یا بیانیه دادن و استوری گذاشتن چندان راست نمی‌گویند و با مخاطب صادق نیستند. این جشنواره فجر چیست که هر 2 طرف برای آن دروغ می‌گویند؟