جوانان حق دارند گاها درموازین دینی شک کنند

ایسنا: محمدحسن ضیایی‌فر - دبیر کمیسیون حقوق بشر اسلامی ایران - در میزگرد علمی آسیب‌شناسی علل موفق نبودن کشورهای اسلامی در اجرای اعلامیه اسلامی حقوق بشر (بیانیه قاهره) که در مرکز کمیسیون حقوق بشر اسلامی ایران برگزار شد، اظهار کرد: در بیانیه قاهره شریعت تنها مرجع تفسیر حقوق بشر و مواد این بیانیه اعلام شده است اما سوال اینجاست که شریعت اسلامی چیست؟ این مساله موجب می‌شود که دست هر گروه و فرقه‌ای برای تفسیر به رای کردن این بیانیه در مورد حقوق بشر باز باشد.

وی افزود: در این بیانیه همچنین منشاء قدرت و حکومت امانتی دست حاکم یا هیات حاکمه عنوان شده است که قدرت به آن سپرده شده که این مساله مشروعیت و منشاء قدرت را به طور دقیق مورد توجه قرار نداده و این درحالی است که در اعلامیه جهانی حقوق بشر مردم به عنوان منشاء قدرت و حکومت معرفی شده‌اند.

ضیایی‌فر ادامه داد: در بیانیه حقوق بشر اسلامی بی‌توجهی به حق آزادی و تجمعات مطرح شده است که البته آن را تایید نکرده و لازم ندانسته است، بلکه حداکثر می‌توانیم بگوییم که در رابطه با این مساله خنثی عمل شده و به ابهام گذرانده شده است.

دبیر کمیسیون حقوق بشر اسلامی ایران درباره وظیفه جامعه مدنی در راستای تحقق حقوق بشر در کشورهای اسلامی نیز گفت:‌ در یک صد سال اخیر که تحولات دنیای مدرن به جهان اسلام هجوم آورده کشورهای اسلامی یا به سمت سکولار حرکت کرده‌اند یا سلفی‌گری و یا اینکه خط میانه را انتخاب کرده‌اند و ما شاهد این سه گرایش در جهان اسلام هستیم.

وی افزود: خطی که بی‌دینی را و سکولاریسم را انتخاب کرده، تصمیم خود را گرفته است و گروه‌هایی مانند داعش، طالبان، القاعده و ... ، گروه دوم را تشکیل می‌دهند که ما آن‌ها را گروه‌های تندرو و سلفی می‌نامیم. اما نکته اینجاست که گروه میانه به هیچ نتیجه‌ای نرسیده و گیر کرده است.

ضیایی‌فر تصریح کرد: نه در اخوان مصر نه در النهضه تونس، نه توسعه و عدالت ترکیه، هیچ‌یک به نتیجه‌ای نرسیده‌اند. در ایران نیز گروه‌های میانه موفقیت چشمگیری نداشته‌اند. جوامع مدنی باید توجه کنند که شکست خط میانه یکی از دو پیامد را خواهد داشت و قسمت رجوع به بنیادگرایی قدرت بیشتری دارد و باید مراقب این خطر بود. همچنان‌که در زمان آقای خاتمی تلاش‌هایی شد اما ایشان هم کم آورد و البته حق هم داشت. جوامع مدنی باید به این مساله توجه کنند.

وی ادامه داد: با وجود برخوردهای دوگانه‌ای که می‌بینیم، باید به جوانان حق داد که به نحو برهان «انی» به موازین دینی و شرعی شک کنند.

ضیایی‌فر همچنین با بیان اینکه با توجه به شرایط حقوق بشر در کشورهای اسلامی و بحران های به وجود آمده در این کشورها دو سرنوشت در انتظار گفتمان حقوق بشر می تواند وجود داشته باشد، گفت:‌ این شرایط می‌تواند یک فرصت باشد و این گفتمان را تقویت کند اما تهدیدی نیز وجود دارد که این گفتمان دفن می شود و گفتمان مقابل آن غالب شود که این بستگی به جامعه مدنی دارد.

صدا و سیما و برخی دیگر اعلامیه حقوق بشر را کاغذپاره می‌نامند که با این وجود یا باید به تضعیف حقوق بشر و یا به تقویت حقوق بشر تن دهیم.