شبحی که در آب به رنگین‌کمان بدل می‌شود

خبرآنلاین: پس از دهه‌ها مطالعه دانشمندان بالاخره کشف کردند که «شبح گربه‌ماهی رنگین‌کمانی» این رنگ‌های درخشان و چشمگیر خود را چگونه به نمایش می‌گذارد.

«شبح گربه‌ماهی‌های رنگین‌کمانی» از جمله آبزیانی هستند که به دلیل شفافیت کامل در صنعت پرورش ماهی‌های آکواریومی توانستند به محبوبیت چشمگیری دست پیدا کنند و برای دهه‌های هدف مطالعه دانشمندان بودند که این ماهی‌های شفاف، رنگ‌های رنگین‌کمانی خود را از کجا می‌روند.

این ماهی‌های عجیب که در یکی از فروشگاه‌ها در آکواریومی زندانی شده‌ بودند، توجه فیزیکدان دانشگاه شانگهای جیائو تونگ چین، را جلب کردند و آن زمان بود که این فیزیکدان مانند هر دانشمند دیگری تصمیم به مطالعه این گونه نادر از آبزیان گرفت.

در طبیعت رایج است که رنگ‌های رنگین‌کمانی در حیوانات در نتیجه وجود فلس‌ها در ماهی‌ها و یا پرها در پرندگان به وجود آید و با بازتاب نور در طول موج‌های مختلف اشکال رنگین‌کمانی شکل بگیرد، اما آنچه در «شبح‌ گربه‌ماهی‌های رنگین‌کمانی» منحصر به فرد است، این است که این آبزیان تا ۹۰ درصد نور را به طور مستقیم از بدن خود عبور می‌دهند و همچنین فلس ندارند و پوست آن‌ها بسیار نازک است (حدود ۲۰ میکرومتر) است و در نتیجه آنچه منجر به شکل گیری طرح رنگین‌کمانی بر روی پوست این حیوان می‌شود چیزی به جز بازتاب نوری است.

فیزیکدان دانشگاه شانگهای همراه با همکارانش ماهی را تشریح کردند تا پوست را از ماهیچه های پشت و شکم جدا کنند؛ با عبور نور لیزر از بدن ماهی اما ماهیچه‌ها عملکر عجیبی را نشان داند، چیزی در آن‌ها با عث شد که یک اثر رنگین‌کمانی ایجاد شود.

هر ماهیچه از واحدهای الاستیکی به نام سارکومر تشکیل شده است. با استفاده از میکروسکوپ اسکن الکترونی و میکروسکوپ‌های نوری، این تیم دریافتند که این واحدهای فیبری پرتو نور را هنگام عبور از ساختار به رنگین کمان تقسیم می‌کنند. حال دانشمندان به این پرسش دیرینه پاسخ داده‌اند، فیبرهای عضلانی آن چیزی هستند که موجب این شگفتی شده‌اند.

به گفته دانشمندان سایر ماهی‌ها نیز ماهیچه‌های مشابهی دارند، اما از آنجا که پوست آن‌ها شفاف نیست، این اثر رنگین‌کمانی دیده نمی‌شود.