متفاوت‌ترین گورستان تهران؛ چه‌کسانی این‌جا دفن هستند؟

گورستان قدیمی محله امامزاده قاسم(ع) قدمت بسیار زیادی دارد اما بعد از فوت «علی‌خان ظهیرالدوله» داماد ناصرالدین شاه در سال ۱۳۰۳ بود که نام این گورستان قدیمی تغییر کرد. این گورستان کمترشناخته شده در شمال تهران، ابتدا مدفن ساکنان قدیمی آبادی امامزاده قاسم(ع) بود اما پس تدفین علی‌خان ظهیرالدوله به تدریج به محل دفن چهره‌های مشهور فرهنک، هنر و ادبیات معاصر ایران تبدیل شد.

اگر چند دقیقه‌ای لابه‌لای سنگ‌ قبرهای قدیمی آن قدم بزنید، نام‌های آشنای بسیاری توجه‌تان را جلب خواهند کرد؛ از شاعران برجسته معاصر تا خوانندگان، سیاسیون و بسیاری از زنان دربار قاجار که نام‌های متفاوت‌شان روی سنگ قبرها خودنمایی می‌کند. انگار تاریخ معاصر فرهنگ و ادب ایران در این گورستان قدیمی آرمیده است؛ از ملک‌الشعاری بهار، تا فروغ فرخزاد، قمرالملوک وزیری، روح‌الله خالقی، ابوالحسن صبا، لقمان ادهم و... که همگی در این گورستان ۲ هزار و ۵۰۰ متر مربعی در خاک خفته‌اند.

بجز چهره‌های مشهور فرهنگ و هنر، خانواده ظهیرالدوله نیز در این گورستان مدفونند. «صفاءالدین تبرائیان» در کتاب «چهره‌هایی در خاک» در باره گورستان ظهیرالدوله آورده است که تعداد در خاک‌خفتگان این آرامستان ۵۸۱ نفر است. مزار علی خان ظهیرالدوله، دختر و دامادش کنار هم است. «فرشته حاجب» و «ناصرقلی»، نوه‌های ظهیرالدوله نیز در همین گورستان مدفونند.