آیا اورست واقعا بلندترین قلۀ دنیاست؟

فرادید: ارتفاع سرگیجه‌آور قله ۸۸۴۹ متری اورست، این کوه معروف هیمالیا را به عنوان بلندترین کوه جهان تثبیت کرده است. با این حال، اگر معیارهای دیگری برای طول را در نظر بگیریم دیگر این قله بی‌رقیب نخواهد بود. کوه اورست اگر بر اساس اندازه‌گیری از پایه تا قله و فاصله‌اش از خط استوا سنجیده شود، توسط دو رقیب دیگر شکست خورده است. 

کوه اورست بلندترین کوه بالاتر از سطح دریا است، اما برای اندازه‌گیری ارتفاع کوه‌ها، پارامترهای مختلف دیگری هم وجود دارد. در حالی که قله اورست برای ارتفاع از سطح دریا دارای عنوان است، کوه کیا (Kea) در هاوایی دارای بلندترین مقیاس از پایه تا قله است. همچنین، به دلیل ضخیم‌تر بودن زمین در خط استوا، اگر قله‌ها از مرکز زمین اندازه‌گیری شوند، کوه چیمبورازو در اکوادور بلندترین کوه دنیا است. 

مائونا کیا

کوه کیا در هاوایی یک آتشفشان خاموش است که آخرین بار ۴۵۰۰ سال پیش فوران کرد. قله کوه کیا در ارتفاع ۴۲۰۵ متری از سطح دریا قرار دارد. این قله به رغم اینکه بلندترین قله در ایالت است، در قیاس با قله اورست از جلوه می‌افتد. اما آنچه که اغلب نادیده گرفته می‌شود، پایه‌ی کوه کیا است. در واقع نصف بیشتر این کوه به معنای واقعی کلمه در زیر سطح قرار دارد!

با سفر به اعماق اقیانوس آرام، ارتفاع کوه کیا بیش از دو برابر می‌شود و به رقم بسیار بزرگ ۱۰۲۱۰ متر می‌رسد. یک یخچال طبیعی ۷۵ متری زمانی قله کوه را در عصر یخبندان پوشانده بود و منجر به شکل‌گیری دریاچه‌هایی با ارتفاع بالا شد. قله‌ی کوه از این سو به آن سو به طول ۵۰ کیلومتر است که مکانی برای علمی‌ترین رصدهای نجومی (رصدخانه مائونا کیا) در سراسر جهان شده است.

کوه چیمبورازو

دومین رقیب اورست، کوه چیمبورازو واقع در کوردیلرا اوکسیدنتال آند در مرکز اِکوادور است. کوه چیمبورازو یک آتشفشان غیرفعال به شدت یخ‌بسته است. از ارتفاع حدود ۴۷۰۰ متری کوه، پوشیده از برف ابدی است.

ارتفاع قله این کوه نسبت به سطح دریا با ارتفاع ۶۳۱۰ متر حتی بالاتر از کوه کیا است. مدت‌ها تصور می‌شد بلندترین قله در اکوادور، کوه چیمبورازو بلندترین کوه در آند باشد، اما این جایگاه را کوه کمی بلندتر آکونکاگوا گرفته است. 

با وجود اینکه کوه چیمبورازو حتی بلندترین کوه در رشته‌کوه مربوطه‌ی خود نیست، مکان منحصر به فرد آن به این معناست که مستقیماً روی ضخیم‌ترین نقطه زمین قرار دارد و این نکته است که آن را به دورترین قله از مرکز زمین تبدیل می‌کند. 

یعنی در حالی که قله چیمبورازو از نظر فنی ۲۵۳۹ متر کوتاهتر از قله اورست است، اگر بر حسب فاصلۀ قله تا مرکز زمین سنجیده شود، بیش از ۲۰۷۲ متر از اورست بلندتر است.

(نموداری که بلندی سه قله را بر اساس معیارهای مختلف نشان می‌دهد؛ اورست بر اساس ارتفاع از سطح دریا، چیمبورازو بر اساس فاصله از مرکز زمین و مانوآکیا بر اساس ارتفاع از پایه تا قله بلندترین قله‌های زمین هستند)