آمار عجیب از سهم مدارس در رتبه‌های برتر کنکور!

فرهیختگان: بررسی نوع مدارس در ۳ گروه اصلی آزمایشی کنکور امسال هم نشان می‌دهد که باز دست برتر با دانش‌آموزانی بوده که در مدارس سمپاد و تیزهوشان درس خوانده‌اند، به‌طوری‌که ۷۳ درصد از برترین‌های این سه گروه را سمپادی‌ها تشکیل داده‌اند.

«برترین‌های کنکور» معرفی شدند. خبری که با تعویق دو هفته‌ای البته در زمان غیرمعمول از نگاه رسانه‌ها اعلام شد تا بالاخره آزمون، پایان‌بندی غیرمتعارفی هم داشته باشد. به گفته عبدالرسول پورعباس، سرپرست سازمان ملی سنجش ارزشیابی نظام آموزش کشور در نشست خبری روز گذشته، داوطلبان از ۱۴ شهریور ماه باید نسبت به انتخاب رشته خود اقدام کنند. آزمونی که دلیل تعویق آن در برگزاری نوبت دوم آزمون و بالطبع اعلام نتایج، به گفته این مقام مسئول انتخابات ریاست‌جمهوری بوده است.

اما مدل اطلاع‌رسانی در این باره خود از نکات جالب این دوره از آزمون سراسری به شمار می‌رود. با وجود اینکه دو سالی از مرحله‌ای شدن کنکور می‌گذرد، اما علی‌رغم اینکه شیوه سنجش و پذیرش جدید و به اصطلاح دومرحله‌ای شدن کنکور از دی ماه ۱۴۰۱ اجرایی شده، این مساله هم نتوانسته تب کنکور را به قبل برگرداند و به نظر می‌رسد داوطلبان ترجیح می‌دهند بیشتر در رشته‌های بدون آزمون شرکت کنند به‌طوری‌که جمعیت داوطلبان در دو دوره آزمون سراسری ۱۴۰۳ نسبت به مدت مشابه آن با ریزش ۱۵ درصدی همراه بود؛ اتفاقی که البته دلایل مختلفی اعم از اضافه شدن آزمون اختصاصی دانشگاه فرهنگیان، عدم امکان شرکت همزمان در دو گروه زبان در کنار دیگر گروه‌های آزمایشی و طبیعتا روند بیکاری فارغ‌التحصیلان دانشگاهی داشت.

با این حال بررسی دو مرحله نوبت کنکور امسال هم نشان می‌دهد جمعیت داوطلبان از مرحله اول تا مرحله دوم با کاهش ۱۵ درصدی همراه بوده. یعنی بخشی از داوطلبانی که در مرحله اول شرکت کرده‌اند، دیگر تمایلی برای محک زدن خود در مرحله دوم نشان نمی‌دهند که این خود نشان می‌دهد دومرحله‌ای شدن آزمون آن‌طور که انتظار می‌رفت، مورد اقبال قرار نگرفته است.

بررسی نوع مدارس در ۳ گروه اصلی آزمایشی کنکور امسال هم نشان می‌دهد که باز دست برتر با دانش‌آموزانی بوده که در مدارس سمپاد و تیزهوشان درس خوانده‌اند به‌طوری‌که ۷۳ درصد از برترین‌های این سه گروه را سمپادی‌ها تشکیل داده‌اند. جالب اینجاست که در گروه علوم تجربی حتی یک نفر هم از مدارس غیرسمپادی‌ها وجود ندارد!

در حالی که سهم این مدارس در دو گروه ریاضی و علوم انسانی ۶۰ درصد بوده است. البته سهم سمپادی‌ها در کنکور سال گذشته با در نظر گرفتن جمعیت دو گروه زبان و هنر به ۶۰ درصد می‌رسید، رقمی که نشان می‌دهد در هر حال دانش‌آموزان این نوع از مدارس دست بالا را در میان برترین‌ها دارند و این مساله نشان می‌دهد نوع مدرسه محل تحصیل می‌تواند شانس قبولی یا عدم قبولی را در میان داوطلبان تا حد قابل توجهی تغییر دهد.

در تمام این سال‌ها بحث کیفیت پایین آموزش در مدارس دولتی و سهم اندک آن‌ها در میان برترین‌های کنکور همیشه مورد نقد بوده است، اتفاقی که امسال هم با در نظر گرفتن سهم ۷ درصدی از بین ۳۰ نفر برتر نشان می‌دهد که واقعا این مدارس نتوانسته‌اند، آن‌طور که انتظار می‌رود سهم قابل توجهی را در کنکور داشته باشند.

وضعیت در مدارس نیمه‌دولتی هم همین است، به‌طوری‌که درمجموع ۳ گروه آزمایشی علوم ریاضی، تجربی و علوم انسانی تنها دانش‌آموزان دو مدرسه نیمه‌دولتی توانسته بودند در میان برترین‌ها قرار بگیرند. سهم اندکی که نشان می‌دهد حتی حضور در میان نیمه‌دولتی‌ها هم شانس بیشتری از آنچه در مدارس دولتی وجود دارد، در اختیار دانش‌آموزان قرار نمی‌دهد.

اتفاقی که می‌طلبد تا مسئولان آموزش‌وپرورش یک بار برای همیشه فکری برای این داشته باشند؛ چراکه طبیعتا بخش قابل توجهی از جمعیت دانش‌آموزی در مدارس دولتی تحصیل کرده و از سوی دیگر، این مدارس سهم قابل توجهی را در استان‌های محروم از حیث بار آموزشی در دوره متوسطه برعهده دارند، اما سهم کمتر از ۱۰ درصدی این مدارس در برترین‌های کنکور نشان می‌دهد، عملا شانس قرارگیری آن‌ها در میان برترین‌ها به‌شدت پایین است.

مساله غیرقابل انکار آن است که بعد از سمپادی‌ها، این دانش‌آموزان غیرانتفاعی هستند که می‌توانند سهم بیشتری را از سفره برترین‌های کنکور داشته باشند. اتفاقی که بار دیگر این مهم را یادآور می‌شود که برای رسیدن به رتبه برتر کنکور که مجوز تحصیل در رشته و دانشگاه برتر کشور خواهد بود، نمی‌توان خیلی به تحصیل در مدارس دولتی و نیمه‌دولتی دلخوش کرد و عملا شانس قبولی از طریق این مدارس با در نظر گرفتن جمعیت دانش‌آموزی آن‌ها به حدی پایین و شاید غیرممکن باشد.

موضوع مهم دیگری که شاید توجه به آن خالی از لطف نباشد این است که در میان ۳۰ داوطلب برتر در ۳ گروه آزمایشی یاد شده، ۱۰ نفرشان از تهران بوده‌اند که از این میان نیز ۶۰ درصدشان را سمپادی‌ها تشکیل داده‌اند و ۴۰ درصد دیگر نیز غیرانتفاعی هستند؛ یعنی عملا حتی یک برگزیده نیز از مدارس دولتی در استان تهران نتوانسته بود خودش را در میان برترین‌های این ۳ گروه برساند.

این مساله قطعا لزوم آسیب‌شناسی نسبت به کیفیت این مدارس را در استان بیش از پیش می‌کند؛ چراکه قطعا وقتی داوطلبی نتواند از مدارس دولتی در پایتخت کشور در میان برترین‌ها قرار بگیرد، معنایش آن است که راه برای داوطلبان دیگر استان‌ها به مراتب سخت‌تر خواهد بود.