چه کسی مانع صلح روسیه و اوکراین شد؟

ایسنا: معاون سابق وزیر امور خارجه آمریکا در مصاحبه‌ای افشا کرد که آمریکا، انگلیس و دیگر متحدان غربی اوکراین به کی‌یف گفتند تا از مذاکرات صلح در سال ۲۰۲۲ کنار بکشد و پیشنهاد صلح را نپذیرد.

«ویکتوریا نولاند» معاون امور سیاسی سابق «آنتونی بلینکن» وزیر امور خارجه آمریکا در مصاحبه‌ای با «میخائیل زیگار»، روزنامه‌نگار روس که امروز (سه‌شنبه) منتشر شد، به گزارش‌های اخیر پیرامون علت شکست روند صلح بین مسکو و کی‌یف در اواخر مارس و اوایل آوریل ۲۰۲۲ و درخواست «بوریس جانسون» نخست وزیر وقت انگلیس پیرامون ادامه یافتن جنگ از سوی اوکراین پرداخت.

نولاند گفت: «در مراحل پایانی مذاکرات، اوکراینی‌ها از متحدان خود مشورت خواستند و برای ما (آمریکا)، بریتانیایی‌ها و دیگران روشن شد که شرط اصلی پوتین (رئیس‌جمهور روسیه) در ضمیمه این سند دفن شده است.»

به گزارش منابع رسانه‌ای، نخست وزیر وقت انگلیس در طول مذاکرات به اوکراین سفر و از «ولادیمیر زلنسکی»، رئیس جمهور اوکراین، خواستار ادامه یافتن جنگ شده بود. 

اخیرا، «ولادیمیر پوتین» رئیس جمهور روسیه، جانسون را به‌عنوان پیام‌رسان غرب برای لغو روند صلح معرفی کرد. طبق گزارش شبکه روسی راشاتودی، این دیپلمات سابق آمریکایی توضیح داد: «توافق پیشنهادی محدودیت‌هایی بر توانمندی‌های تسلیحاتی اوکراین اعمال می‌کرد و اساساً، اوکراین به‌عنوان یک نیروی نظامی خنثی می‌شد. در داخل و خارج از اوکراین بسیاری شروع به پرسیدن سؤالاتی در مورد اینکه آیا این معامله خوبی بود یا نه کردند و در همان نقطه بود که مذاکرات از هم پاشید».

تلاش مسکو و کی‌یف برای رسیدن به توافق

نولاند، دیپلماتی کهنه کار که در دوران حضور در وزارت امور خارجه آمریکا به‌دلیل خصومت خود با روسیه شهرت یافته بود، در مارس سال جاری از سمت معاونت امور سیاسی وزیر امور خارجه کناره‌گیری کرد. طبق گزارش منابع روسی، او در کودتای خشونت‌آمیز مورد حمایت غرب در کی‌یف در سال ۲۰۱۴ نقش کلیدی ایفا کرد که منجر به سرنگونی «ویکتور یانوکوویچ» رئیس‌جمهور منتخب دموکراتیک اوکراین شد.

در طول تشدید تنش بین مسکو و کیف در فوریه ۲۰۲۲، نولاند خواستار دخالت عمیق‌تر ایالات متحده در درگیری شد و از مسلح شدن اوکراین به سلاح‌های پیشرفته‌تر حمایت کرد. با این حال، در ماه فوریه، نولاند ۶۳ ساله اساساً شکست سیاست دیرینه خود در مهار مسکو را تأیید و به شبکه آمریکایی سی‌ان‌ان گفت که روسیه مدرن «روسیه‌ای نیست که ما می خواستیم.»

نولاند در جریان گفت‌وگو با زیگار تأیید کرد که مسکو و کی‌یف یک ماه پس از شروع جنگ مشتاقانه به دنبال راه‌حل دیپلماتیک بودند و گفت: «روسیه در آن زمان علاقه داشت حداقل ببیند چه چیزی می‌تواند در ازای صلح به دست‌آورد و اوکراین نیز به توقف جنگ و خروج نیروهای روسیه از اراضی خود علاقه داشت.»

او مدعی شد که مقامات ایالات متحده در جریان مذاکرات در استانبول فقط در صورت نیاز در روند مذاکرات «دخالت» می‌کردند. اظهارات نولاند درحالی است که هفته گذشته، پوتین گفت تنها دلیل شکست توافق استانبول به دلیل «خواست شاهین‌های سیاسی در ایالات متحده و برخی کشورهای اروپایی برای تحمیل یک شکست راهبردی به روسیه است.»

پوتین یادآور شد که مذاکرات در ترکیه به یک پیش‌نویس توافق منجر شد که به خصومت‌ها پایان می داد. به گفته رئیس‌جمهور روسیه، گفت‌وگو با کی‌یف هنوز امکان‌پذیر است، اما تنها می‌تواند «نه بر اساس برخی خواسته‌های زودگذر، بلکه بر اساس اسنادی که در استانبول توافق شده و در واقع زمینه‌سازی شده‌اند» رخ دهد.

کنفرانس‌های صلح

در ماه ژوئن، سوئیس میزبان کنفرانس صلح اوکراین بود که روسیه به آن دعوت نشد. این رویداد بیشتر حول محور «فرمول صلح» «ولودیمیر زلنسکی» رهبر اوکراین بود که تصریح می‌کند روسیه باید نیروهای خود را از تمام اراضی مورد ادعای اوکراین خارج کند، طرحی که مسکو آن را رد کرده و آن را «جدا از واقعیت» خوانده است.

از طرفی، اوکراین و متحدان آن درحال برنامه‌ریزی برای برگزاری مجدد کنفرانس صلح اوکراین به میزبانی هند هستند و به گفته «پیتر استانو» سخنگوی ارشد اتحادیه اروپا، حضور روسیه در کنفرانس صلح بالقوه «امری الزامی و ضروری است.»

اخیرا «اولاف شولتس» صدراعظم آلمان نیز در اظهاراتی خواستار برگزاری مذاکرات برای پایان دادن «هرچه سریعتر» به جنگ اوکراین شده است.

خبرگزاری اسپوتنیک گزارش داد که شولتس در گفت‌وگو با شبکه زد.دی.اف آلمان در این‌باره بیان کرد: «فکر می‌کنم زمان آن فرا رسیده است که درباره انتقال از وضعیت فعلی جنگ به سمت صلح، با سرعتی بیشتر آنچه اکنون شاهدش هستیم، به گفت‌وگو بپردازیم».

در واکنش به این تحولات نیز «دیمیتری پسکوف»  سخنگوی کرملین امروز (دوشنبه) با بیان اینکه «مسکو گزارش‌هایی را درباره آمادگی صدراعظم آلمان برای حل‌وفصل درگیری اوکراین مشاهده کرده اما از جزئیات آن بی‌خبر است»، گفت: «روسیه هیچ برنامه‌ای را برای حل وفصل مسئله اوکراین کنار نمی‌گذارد اما باید در جریان جزئیات قرار بگیرد.»