اثر انگشتی که ۳ میلیون دلار می‌ارزد!

ایسنا: برای سومین بار در این قرن، یک نقاشی اصلی از استاد بزرگ دوره رنسانس، «رافائل سانتسیو»(۱۴۸۳ ـ ۱۵۲۰)، به حراج گذاشته می‌شود. این نقاشی کوچک که یک اثر رنگ روغن روی چوب از مریم مقدس است و حدود سال ۱۵۰۳ میلادی زمانی که این هنرمند فقط ۲۰ سال داشت، خلق شده، قرار است در حراج آثار استادان قدیم نقاشی «ساتبیز» نیویورک ارائه شود. برآورد قیمت این اثر بین دو تا سه میلیون دلار است.

این نقاشی آخرین‌بار در ماه «مه»‌ سال ۲۰۰۰ به حراج گذاشته شد و در کریستیز نیویورک به قیمت ۶۱۱,۰۰۰ دلار فروخته شد. این تابلوی چوبی در واقع دوطرفه است و در پشت آن یک مدال گرد با چرخشی تقریباً شبیه به طرح‌های رنگی دیده می‌شود.

«داریا فونر»، متخصص آثار استادان قدیم نقاشی در حراجی ساتبیز، در این‌باره گفت: «شما می‌توانید یکی از اثر انگشت‌های رافائل را پشت این تابلو ببینید.» او همچنین اشاره کرد که شواهدی از استفاده‌ی او از تکنیک نقاشی با انگشت در اثر مشهورش «تصلیب موند» (Mond Crucifixion)، که در حوالی همان دوره خلق شده و اکنون در مجموعه‌ی نگارخانه ملی لندن قرار دار نیز وجود دارد.»

«فونر» افزود: «او رنگ‌ها را با دستان خود ترکیب و محو می‌کرد.»

متخصص آثار استادان قدیم نقاشی در حراجی ساتبیز بیان کرد: «این تصویر غیرمعمول، اما فوق‌العاده است؛ نمونه‌ای درخشان از رافائل در نخستین دوره‌ی کاری‌اش و پس از شاگردی نزد پروجینو (۱۴۵۰–۱۵۲۳) محسوب می‌شود.»

این نوع «مریم مجدلیه توبه‌کار» تصویری نسبتاً نادر است، اما شاید شناخته‌شده‌ترین نمونه‌ی آن، تندیس چوبی با اندازه‌ی واقعی ساخته‌ی «دوناتلو»(۱۳۸۶–۱۴۶۶) باشد که در موزه اپرای دومو در فلورانس نگهداری می‌شود.

«فیلیپینو لیپی»(۱۴۵۷–۱۵۰۴) دو نسخه از این موضوع را خلق کرده است: یکی در گالریا دل‌آکادمیا در فلورانسو و دیگری اثری است که در سال ۲۰۰۵ در کریستی نیویورک به قیمت ۲.۲۵ میلیون دلار فروخته شد و در سال ۲۰۲۲ در ساتبیز فقط ۶۴,۵۰۰ دلار قیمت‌گذاری شد.

اما درحالی‌که «دوناتلو»، مریم را با چشمانی گودافتاده و چهره‌ای پر از چین‌وچروک مجسم کرد و لیپی او را فرتوت و ژولیده به تصویر کشید، رافائل تصویری درخشان و زیبا از او ارائه داد که حتی در لباسی فروتنانه، هاله‌ای مقدس از خود ساطع می‌کند.

«فونر» درباره‌ی این اثر گفت: «چهره‌ی او زیبا و آرمانی‌ شده است. این ویژگی بسیار تحت تأثیر پروجینو است که نشان می‌دهد این اثر متعلق به رافائلی جوان است که هنوز از دیگر هنرمندان تأثیر می‌پذیرد.اما در همین زمان، او با مهارتی کار می‌کند که برای این مرحله از دوران حرفه‌ای‌اش خیره‌کننده است. در این اثر، نوعی ظرافت، وقار و لطافت وجود دارد که با نام رافائل پیوند خورده است.»

این نقاشی همچنین می‌تواند یک فرصت عالی برای خریداران باشد، به‌ویژه با توجه به این که رکورد بالاترین قیمت یک اثر رافائل در حراج، مبلغ ۲۹.۱۶ میلیون پوند (۴۸ میلیون دلار) است. این رکورد در سال ۲۰۰۹ در کریستی لندن برای طراحی با گچ سر یک الهه‌ی شعر (Head of a Muse) ثبت شد.

گران‌ترین نقاشی رافائل، «پرتره‌ی لورنزو د مدیچی، دوک اوربینو» (۱۵۱۸)، در سال ۲۰۰۷ در حراجی کریستیز لندن به قیمت ۱۸.۵ میلیون پوند (۳۷.۳ میلیون دلار) فروخته شد.

او با این حال اذعان داشت که برآورد پیش‌فروش این اثر به‌ویژه با در نظر گرفتن نادر بودن آثار رافائل در حراج‌ها و کمیاب بودن آثار باقیمانده‌ی او در مجموعه‌های خصوصی، محتاطانه است و پیش از حراج، علاقه‌ی زیادی به این اثر نشان داده شده است.

به‌جز این اثر که ۲۵ سال پیش به حراج گذاشته شد، تنها دو نقاشی از رافائل در قرن ۲۱ به مزایده گذاشته شده‌اند: «پرتره‌ی لورنزو د مدیچی» و «پرتره‌ی نیم‌رخ والریو بلی» که در سال ۲۰۱۶ در ساتبیز نیویورک به قیمت ۳.۲ میلیون دلار فروخته شد.

مشخص نیست چه کسی این نقاشی «مریم مجدلیه» را سفارش داده است. با این که رافائل در زمان خلق این اثر بسیار جوان بود، او در آن زمان به‌طور مرتب سفارشات هنری دریافت می‌کرد، چراکه پس از درگذشت پدرش در ۱۳ سالگی، کارگاه او را به ارث برده و مدیریت آن را بر عهده گرفته بود.

این نقاشی از مریم مجدلیه، در اصل با یک تابلوی دیگر که تصویر «سنت کاترین اسکندریه» را نشان می‌داد، جفت بود. تابلوی سنت کاترین اکنون در مجموعه‌ی گالریا ناتسیوناله دله مارکه ( Galleria Nazionale delle Marche) در اوربینو، ایتالیا، نگهداری می‌شود.

این نقاشی از روز شنبه، اول فوریه، تا چهارشنبه، ۵ فوریه، در دفتر مرکزی ساتبیز در خیابان یورک به نمایش گذاشته خواهد شد. حراج این اثر برای روز پنج‌شنبه، ۶ فوریه، برنامه‌ریزی شده است.

این نقاشی یک پیشنهاد غیرقابل بازگشت (irrevocable bid) دارد، به این معنی که فروش آن تضمین‌شده است.

«رافائلو سانتسیو» که بیشتر با نام «رافائل»‌ شناخته می‌شود، امروزه به عنوان یک نقاش چیره‌دست شناخته می‌شود. با اینکه «رافائل»‌ در ۳۷سالگی درگذشت، اما به عنوان یک معمار و نقاش ایتالیایی کارنامه پرباری از خود به جای گذاشت. او را بیشتر برای خلق تابلوهای نقاشی با موضوع مریم مقدس می‌شناسند.

«رافائل» نیز همچون «میکل‌آنژ»‌،‌ فرسکوهایی در واتیکان خلق کرد. «مکتب آتن»‌ که یک فرسکو بسیار مشهور است،‌ متفکران بزرگ یونانی همچون «ارسطو»‌ و «افلاطون»‌ را به تصویر می‌کشد.