نقش برجسته‌ این شخص در تصمیم ترامپ درباره ایران

اتخاب: ای.بی.سی نوشت: ترامپ می‌گوید ضرب‌الاجل دو هفته‌ای درباره ایران برای این است که طرفین «عاقل شوند».

در ادامه این مطلب آمده است: رئیس‌جمهور ترامپ، هنگام پاسخ به سؤالات خبرنگاران پس از ورود به نیوجرسی عصر جمعه، در پاسخ به سؤالی درباره منطق ضرب‌الاجل دو هفته‌ای‌اش برای تصمیم‌گیری درباره حمله به ایران گفت که این زمان برای آن است که طرفین «به خود بیایند».

تا زمانی که ترامپ و استیو بنن، پادکستر جریان مگا (MAGA)، روز پنج‌شنبه برای صرف ناهار نشستند، رئیس‌جمهور قبلاً طرحی را برای چگونگی حمله آمریکا به یک تأسیسات هسته‌ای ایران تأیید کرده بود.

دیپلمات‌های آمریکایی و خانواده‌هایشان از اسرائیل امکان تخلیه نظامی پیدا کرده بودند و ارتش آمریکا نیز شروع به جابه‌جایی هواپیماها و کشتی‌های خود به منطقه کرده بود.

ناو هواپیمابر «یواس‌اس نیمیتز» — که قابلیت حمل حدود ۶۰ جنگنده را دارد — قرار بود تا آخر هفته به همراه چند ناو کوچک‌تر در خاورمیانه مستقر شود.

مقامات می‌گویند این نمایش قدرت فوق‌العاده در صورتی لازم خواهد بود که ترامپ دستور اجرای گزینه نظامی را صادر کند — هم برای حمله به تأسیسات عمیق هسته‌ای ایران و هم برای محافظت از حدود ۴۰ هزار نیروی آمریکایی که ممکن است از سوی ایران یا گروه‌های نیابتی‌اش هدف انتقام قرار بگیرند.

ترامپ به‌تازگی از اتاق وضعیت خارج شده بود؛ جایی که به گفته منابع، به او هشدار داده شد که حمله آمریکا به یک سایت کلیدی هسته‌ای ایران می‌تواند بسیار پرخطر باشد — حتی با وجود بمب قدرتمند «بونکر‌باستر» که گفته می‌شود می‌تواند تا حدود ۲۰۰ فوت در زمین سخت نفوذ کند.

این بمب، که با عنوان «نفوذگر عظیم مهمات» (Massive Ordnance Penetrator) شناخته می‌شود، تاکنون تنها آزمایش شده ولی هیچ‌گاه در عملیات واقعی استفاده نشده است. به گفته کارشناسان، ماهیت دقیق بتن و فلزاتی که از تأسیسات فردو محافظت می‌کنند نیز مشخص نیست و این احتمال را ایجاد می‌کند که حمله آمریکا «لانه زنبور» را تحریک کند بدون آن‌که آن را نابود کرده باشد.

بنن، که پیش از این ناهار تلفنی با رئیس‌جمهور صحبت کرده بود، به گفته منابع نزدیک به او، معتقد بود که این تصمیم، تصمیمی اشتباه است.

به گفته این منابع، بنن با نکات مشخصی برای گفتگو به کاخ سفید رفت: اطلاعات اسرائیلی قابل اعتماد نیست، بمب «بونکر‌باستر» ممکن است آن‌طور که انتظار می‌رود عمل نکند، و میزان خطر برای نیروهای آمریکایی در منطقه، به‌ویژه ۲۵۰۰ نیروی حاضر در عراق، در صورت واکنش ایران، روشن نیست.

یک مقام رسمی کاخ سفید تأکید کرد که تا زمان ناهار ترامپ با بنن، رئیس‌جمهور قبلاً تصمیم به تعویق حمله گرفته بود. این تصمیم به کارولین لویت، سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید، منتقل شد و او در ادامه در کنفرانسی خبری گفت رئیس‌جمهور در طی دو هفته آینده تصمیم خواهد گرفت که «آیا اقدام کند یا نه».

یک مقام ارشد دیگر دولت، این‌که ممکن است بمب «بونکر‌باستر» کار نکند را رد کرد.

او گفت: «این دولت کاملاً به توانایی خود در از کار انداختن برنامه هسته‌ای ایران اعتماد دارد. هیچ‌کس نباید در توانمندی ارتش آمریکا تردید داشته باشد.»

با این‌حال، دسترسی فوق‌العاده استیو بنن به ترامپ برای بحث درباره چنین تصمیم مهم سیاست خارجی، قابل توجه است؛ به‌ویژه با توجه به این‌که بنن هیچ‌گونه نقش رسمی در ارتش یا وزارت خارجه ندارد. بنن از اظهار نظر درباره ناهارش با ترامپ خودداری کرد و تنها گفت که نخست‌وزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، باید «کاری را که آغاز کرده‌اند به پایان برساند».

کرت میلز، مدیر اجرایی نشریه The American Conservative که او نیز مخالف اقدام نظامی علیه ایران است، گفت: «بنن به‌طور مستمر پیامی بسیار صریح و سخت علیه اقدام نظامی منتقل کرده است.»

به گفته میلز، این استراتژی نقش کلیدی در مقابله با دیگر وفاداران به ترامپ داشته که طرفدار همراهی با اسرائیل برای حمله هستند.

او افزود: «می‌توانید آن را کودکانه بنامید، یا دموکراتیک — یا هر دو. این یک کاخ سفید است که به‌صورت لحظه‌ای به واکنش ائتلاف خود پاسخ می‌دهد؛ ائتلافی که برای نشان دادن انزجارش از احتمال جنگ با ایران، در حال شورش است.»

در مقابل دیدگاه بنن، محافظه‌کاران تأثیرگذار دیگری قرار دارند.

سناتور لیندزی گراهام از کارولینای جنوبی، این هفته در برنامه شان هَنیتی در فاکس‌نیوز گفت: «رئیس‌جمهور ترامپ، تمام‌قد در کنار اسرائیل باشید تا تهدید هسته‌ای را حذف کنیم. اگر نیاز به ارسال بمب به اسرائیل هست، بمب بدهید. اگر باید با آن‌ها پرواز کنیم، عملیات مشترک انجام دهیم.»

یک مقام آمریکایی گفت، وزیر دفاع پیت هگست، عمدتاً بحث را به فرماندهان نظامی واگذار کرده بود، از جمله ژنرال اریک کوریا، فرمانده نیروهای آمریکایی در خاورمیانه، و ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش، که در هفته‌های اخیر زمان زیادی را صرف تماس تلفنی و حضوری با ترامپ برای بررسی گزینه‌های ایران و خطرات آن کرده‌اند — موضوعی که بسیار پیچیده است.

او گفت: «هر کسی به شما خواهد گفت که بزرگ‌ترین تهدید منطقه، ایران مجهز به سلاح هسته‌ای است. هیچ‌کس نمی‌خواهد ایران به سلاح هسته‌ای دست یابد.»

شان پارنل، سخنگوی ارشد پنتاگون، گفته‌ها مبنی بر اینکه هگست نقش رهبری در گفت‌وگوها نداشته را «کاملاً نادرست» خواند. او گفت هگست «هر روز چندین بار» با ترامپ صحبت می‌کند و در نشست‌های اتاق وضعیت نیز حضور داشته است.

او گفت: «وزیر هگست همان رهبری‌ای را ارائه می‌دهد که وزارت دفاع و نیروهای مسلح ما به آن نیاز دارند، و او همچنان با جدیت از دستورکار صلح از طریق قدرت رئیس‌جمهور ترامپ حمایت خواهد کرد.»

منابع می‌گویند مارکو روبیو، وزیر خارجه و مشاور موقت امنیت ملی رئیس‌جمهور، نیز از همراهان دائمی ترامپ در این گفت‌وگوها بوده است، به همراه مشاور امور خاورمیانه او، استیو ویتکاف.

روبیو، که زمانی یکی از جنگ‌طلب‌ترین اعضای کابینه ترامپ محسوب می‌شد، سال‌ها موضع سختی علیه ایران اتخاذ کرده بود و ماه گذشته هشدار داده بود که این کشور اکنون «در آستانه دستیابی به سلاح هسته‌ای» قرار دارد.

اما از آن زمان به بعد، منابع می‌گویند روبیو به‌شدت به موضع «اول آمریکا» جریان مگا و عدم‌مداخله‌گرایی نزدیک شده و می‌داند که حمله مستقیم به ایران چه تبعات سیاسی سنگینی برای رئیس‌جمهور خواهد داشت.

اطلاعات آمریکا و اسرائیل هر دو توافق دارند که ایران اورانیوم را تا سطحی بسیار خطرناک غنی‌سازی کرده و می‌تواند به‌سرعت به میزان کافی برای ساخت چند بمب اتمی دست یابد.

اما در عین حال، اطلاعات آمریکا هشدار می‌دهد که رهبر عالی ایران هنوز دستور ساخت سلاح را صادر نکرده است. اکنون پرسش این است که پس از چنین دستوری، ایران تا چه زمانی می‌تواند خود را یک قدرت هسته‌ای اعلام کند.

این عدم قطعیت، در محافل مگا مقایسه‌هایی با اطلاعات اشتباه در عراق را به همراه داشته است؛ اطلاعاتی که حامیان این جنبش آن را عامل جنگ طولانی‌مدت می‌دانند.

تولسی گبرد، مدیر اطلاعات ملی ترامپ، که در شبکه‌های اجتماعی درباره «جنگ‌طلبان» هشدار داده بود، در بهار امسال به کنگره گفت: «ایران در حال ساخت سلاح هسته‌ای نیست.» ترامپ روز جمعه در پاسخ به این ارزیابی گفت: «جامعه اطلاعاتی اشتباه می‌کند و او (گبرد) هم اشتباه می‌کند.» گبرد بعداً گفت که شهادتش از متن و زمینه خارج شده است.

او روز جمعه در پستی نوشت:

«آمریکا اطلاعاتی دارد مبنی بر این‌که ایران در آستانه توانایی تولید سلاح هسته‌ای در عرض چند هفته تا چند ماه است، اگر تصمیم به مونتاژ نهایی بگیرد. رئیس‌جمهور ترامپ صراحتاً گفته که این موضوع نباید اتفاق بیفتد و من با او موافقم.»

منابع می‌گویند یک عامل دیگر که ممکن است در تصمیم ترامپ برای تعویق حمله به ایران تأثیر داشته باشد، استقرار سومین ناو هواپیمابر آمریکا، «یواس‌اس جرالد آر. فورد» و ناوشکن‌های موشک‌انداز همراه آن است که قرار است اوایل هفته آینده به‌سوی اروپا حرکت کنند.

گروه ضربتی این ناو به زمان نیاز دارد تا به موقعیتی برسد که بتواند در صورت صدور فرمان حمله در دو هفته آینده، از نیروهای آمریکایی محافظت کند.

مقامات هشدار می‌دهند که حتی اگر بنن بتواند فعلاً ترامپ را از لبه پرتگاه جنگ دور کند، این موفقیت ممکن است موقتی باشد. ترامپ روز جمعه در پاسخ به این سؤال خبرنگاران که آیا از اسرائیل خواهد خواست برای فراهم کردن شرایط مذاکرات دیپلماتیک، بمباران ایران را متوقف کند، گفت: احتمالاً نه.

او درباره اسرائیلی‌ها گفت: «اگر کسی در حال پیروزی باشد، توقفش سخت‌تر از زمانی است که در حال شکست باشد.»

ترامپ ادامه داد: «اما ما آماده‌ایم، مایل هستیم، و توانایی‌اش را داریم — و با ایران صحبت کرده‌ایم. خواهیم دید چه می‌شود. خواهیم دید چه می‌شود.»