زیباکلام: دلیل مخالفت مجلس مشخص است

روزنامه آرمان: فشارهابه وزارت علوم ادامه دارد. فشارهایی که سرانجام سبب شد دو نفر از معاونان وزیر علوم استعفا دهند تا شاید راه برای رای اعتماد به دکتر دانش‌آشتیانی فراهم و فضا برای فعالیت این وزارتخانه آماده شود.

اما «صادق زیباکلام» استاد علوم سیاسی دانشگاه تهران معتقد است استعفای این دو نفر به هیچ عنوان رضایت تندروها را جلب نخواهد کرد و اقلیتی که در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۹۲ از مردم نتوانستند رای بگیرند، تمام تلاش خود را خواهند کرد تا فضای دوران کامران دانشجو بار دیگر به دانشگاه‌ها بازگردد.

استعفای دکتر میلی‌منفرد و دکتر سمنانیان می‌تواند به کسب رای اعتماد آقای دانش‌آشتیانی منجر شود؟

استعفای این دو معاون وزارت علوم هیچ چیز را عوض نمی‌کند. چون دلیل مخالفت مجلس با نامزدهایی که روحانی معرفی کرده، کاملا مشخص است و به همین دلیل تا امروز با وزارت افرادی مثل دکتر میلی‌منفرد، دکتر توفیقی، دکتر نیلی احمدآبادی و دکتر فرجی‌دانا مخالفت شده است.

دلیل این مخالفت چیست؟

تندروهای مجلس می‌خواهند دانشگاه به شرایط قبل از ۲۴ خرداد ۹۲ و قبل از روی کار آمدن دولت یازدهم بازگردد. وضعیت مطلوب برای آقایان وضعیتی است که دانشگاه راکد باشد، فعالیت‌های دانشگاهی پررنگ نباشد و تشکل‌های دانشجویی در رخوت به سر ببرند، اساتید و دانشجویان از فضای انتقاد دور باشند و... . چنانچه در سال‌هالی دولتداری اصولگرایان تنها تشکل‌های وابسته به تفکر سیاسی نزدیک به دولت اجازه فعالیت داشتند و جز انجمن اسلامی مستقل دانشجویان و دانشجویان عدالت‌خواه و چند تشکل مشابه اصولگرا چندان صدایی از دانشگاه شنیده نمی‌شد. نمایندگان مجلس به‌خوبی به این نکته واقفند که اگر فضا بازتر شود، تعداد زیادی از دانشجویان منتقد اصولگرایان خواهند بود. پس به هیچ عنوان تغییر در فضای دانشگاه‌ها را نمی‌پذیرند و می‌خواهند فضا مانند گذشته باشد.

به نظر شما دکتر دانش‌آشتیانی موفق خواهد شد از مجلس رای اعتماد بگیرد؟

برخی نمایندگان مجلس شرایط کامران دانشجو را دوست دارند و بیشتر به دنبال آن فضا هستند و طبیعی است کسانی که آقای روحانی به مجلس معرفی کرده نیز حاضر نیستند رویه گذشته را ادامه دهند و بازیچه تندروها شوند. معتقدم همچنان که مجلس به دکتر نیلی‌احمدآبادی رای نداد، به دکتر دانش‌آشتیانی هم رای نخواهد داد. همچنان که توفیقی و میلی‌منفرد را قبول نکرد.

تندروها فقط کسی را می‌خواهند که فضای وزارت علوم دولت قبل را حاکم کند و با توجه به اینکه روحانی نیز نشان داده زیر بار حرف و گزینه تحمیلی آنها نخواهد رفت به نظرم این روند کماکان ادامه خواهد داشت. در واقع تندروهای مجلس کسی را برای وزارت علوم صاحب صلاحیت می‌دانند که منتخب آنان باشد.

اما به‌ هر حال استعفاهای دیروز نشان داد دولت در برابر درخواست نمایندگان عقب‌نشینی کرده و شاید همین عقب‌نشینی به رای اعتماد به گزینه پیشنهادی منجر شود؟

این استعفا و خروج دو مدیر توانمند از وزارت علوم یک عقب‌نشینی از سوی دولت است اما از نظر نمایندگان تندرو نزدیک به جبهه پایداری کافی نیست. آنها دوست دارند فضای سیاسی کشور به سال‌های ۸۸ تا ۹۲ برگردد. بنابراین فکر می‌کنم اگر همه وزارتخانه هم استعفا بدهند برای آنها کافی نیست. آنها دوست دارند دانشگاه به شکلی اداره شود که مخالفان آنها اجازه فعالیت نداشته باشند و چون دانش‌آشتیانی حاضر نیست این کار را انجام دهد، او نیز رای اعتماد نمایندگان را نخواهد گرفت و حتی معتقدم به خاطر رفتار خاص نمایندگان این گزینه کمتر از گزینه‌های قبلی رای می‌آورد.

یعنی دکتر دانش‌آشتیانی در کسب رای اعتماد ناموفق خواهد بود؟

نه‌تنها او که هر گزینه دیگری که مدنظر اکثریت حامی روحانی باشد در کسب رای اعتماد نمایندگان با مشکل مواجه خواهد شد. در رای اعتماد به هر حال یا باید نظر اقلیت تندرو اعمال شود یا رای اکثریت حامی روحانی که نشان داده حاضر نیست گزینه مدنظر اقلیت را به عنوان وزیر علوم معرفی کند. در اینکه دانش‌آشتیانی حتی ۸۰رای هم نمی‌آورد تردید نکنید. ایشان درنهایت ۵۰ یا ۶۰ رای می‌آورد.

به این ترتیب با توجه به پایان دوران سه ماهه سرپرستی دکتر نجفی ممکن است دانشگاه‌ها با مشکلاتی مواجه شوند؟

اینکه بعد از دکتر نجفی چه تصمیمی درباره وزارتخانه گرفته شود و راهکار قانونی آن چیست یک بحث حقوقی است. اما به نظر من بحث اساسی‌تر این است که به ذات دموکراسی توجه شود. اینکه نظر اقلیت تندرو بر نظر اکثریت فائق نشود. آنچه مسلم است دولت اجازه نمی‌دهد شرایط سال‌های دولت اصولگرایان بر دانشگاه حاکم شود.