آمار فروش موتور برق رشد ۱۰۰درصدی داشته است

برترین‌ها: روزنامه ایران، در شماره امروزش درباره‌ی سودجویی‌هایی که به بهانه‌ی خاموشی‌های اخیر رخ داده، مطلبی منتشر کرده که بخش‌هایی از آن را در ادامه می‌خوانیم.

همزمان با تشدید خاموشی‌های برنامه‌ریزی شده در سراسر ایران که زندگی روزمره و فعالیت‌های اقتصادی را به گفته صاحبان کسب و کارها و حتی مردم عادی مختل کرده، شاهد رونقی غیرمعمول در بازار ژنراتورهای برق هستیم. این خاموشی‌های طولانی و مکرر، پای «موتور برق» را نه تنها به کارگاه‌ها و فروشگاه‌ها، که حتی به حیاط خانه‌های معمولی گشوده است. پیامد مستقیم این هجوم ناگهانی به سمت ژنراتورها، جهش عجیب و غریب قیمت‌ها در بازار بوده است.

 مصرف‌کنندگان، اعم از خانگی و تجاری، برای فرار از خاموشی و حفظ حداقل روشنایی و فعالیت، به خرید موتور برق روی آورده‌اند. این افزایش شدید تقاضا، نه تنها حجم واردات این دستگاه‌ها را در سال‌های اخیر به شکل چشمگیری بالا برده، بلکه سیر صعودی قیمت‌ها را نیز به دنبال داشته است. نگاهی کوتاه به فضای مجازی و آگهی‌های فروش، گواه این رونق تقاضا و حضور گسترده فروشندگان است.

انواع موتور برق را بشناسید

موتور برق‌ها، منجی‌های موقت در تاریکی، دستگاه‌هایی هستند که با مصرف سوخت‌هایی مانند بنزین، گازوئیل (دیزل) یا گاز شهری، انرژی الکتریکی تولید می‌کنند. توان خروجی آنها بسته به نیاز مصرف کننده، از چند کیلوولت‌آمپر (کم‌مصرف) تا چند هزار کیلوولت‌آمپر (صنعتی) متغیر است. انتخاب صحیح، مستلزم ارزیابی دقیق مجموع توان وسایل برقی مورد نیاز در زمان خاموشی است. معمولاً این دستگاه‌ها ظرف حداکثر ۱۵ ثانیه پس از روشن شدن، آماده بهره‌برداری هستند.

 موتور برق‌ها بر اساس سوخت مصرفی خود به سه دسته دیزلی، بنزینی و گازی تقسیم می‌شوند. علاوه بر آن یک نوع دسته‌بندی دیگر نیز در این دستگاه وجود دارد که بر اساس نوع روشن شدن است از همین رو آنها به دو دسته تقسیم می‌شوند که شامل موتور برق هندلی و استارتی است. موتور برق‌های بنزینی رایج‌ترین نوع برای مصارف خانگی و مغازه‌های کوچک است که قیمت اولیه مناسب‌تر اما هزینه سوخت بالاتری دارد. موتورهای گازوئیلی (دیزل)، مقرون‌به‌صرفه‌تر برای مصارف طولانی‌تر و توان‌های بالاتر، معمولاً برای کارگاه‌ها، کارخانه‌ها و ادارات بزرگ، دوام و عمر مفید بالاتری دارند. در نهایت موتوربرق‌های گازی با سوخت گاز شهری کار می‌کنند، هزینه سوخت پایین‌تر ولی با چالش‌های تطابق با گاز شهری ایران مواجهند. در بازار داخلی موتور برق‌های تک فاز (220 ولت) برای مصارف معمول خانگی و اداری و سه فاز (380 ولت) برای مصارف صنعتی و موتورهای سه فاز موجود است.‌ قیمت ژنراتورها با توجه به نوع سوخت، توان خروجی، برند، کیفیت ساخت و ویژگی‌هایی مثل استارتی بودن، بشدت متغیر است. دامنه قیمت در بازار از حدود 62  میلیون تومان برای نمونه‌های کوچک و ساده تا 900‌ میلیون تومان برای دستگاه‌های صنعتی قدرتمند و سه فاز گسترده است.

صددرصد افزایش فروش و چالش گاز شهری

مهدی آذرنیا، رئیس اتحادیه فروشندگان ماشین‌آلات کشاورزی، صنعتی و ساختمانی تهران، در گفت‌وگو با «ایران»، عمق این تحول بازار را تأیید می‌کند: «حجم فروش موتور برق حدود 100 درصد افزایش یافته است.» وی توضیح می‌دهد که خاموشی‌های برنامه‌ریزی شده محرک اصلی این جهش بوده و حتی انبارهای قدیمی نیز تخلیه شده‌اند.»

آذرنیا به یک چالش فنی مهم اشاره می‌کند؛ مشکل تطابق موتور برق‌های گازی با گاز شهری ایران‌. به گفته وی، این دستگاه‌ها عموماً برای گاز «ترش» با استاندارد جهانی تنظیم می‌شوند، در حالی که گاز ایران «شیرین» است. این ناسازگاری باعث اختلال در عملکرد موتور برق‌های گازی وارداتی می‌شود. راه‌حل پیشنهادی، سفارش تعبیه رگلاتورهای تنظیم‌شونده با گاز ایران در این دستگاه‌هاست.

روشنایی‌ با هزینه گزاف

 افزایش ۱۰۰ درصدی فروش و رشد چشمگیر واردات ژنراتورهای خانگی و صنعتی، گواه روشنی از تبدیل این دستگاه‌ها به کالایی ضروری برای بسیاری از مردم است. با این حال، این راه‌حل اضطراری، هزینه‌های گزافی به همراه دارد: «از جهش قیمت‌ها و چالش‌های فنی مانند ناسازگاری گاز شهری، تا تهدید جدی محصولات بی‌کیفیت و تقلبی که از کانال‌های مشکوک وارد می‌شوند. بدین ترتیب تا زمانی که مشکل پایه‌ای تأمین پایدار برق مرتفع نشود، بازار داغ ژنراتورها و چالش‌های پیرامون آن، همچنان بخشی از واقعیت زندگی روزمره در ایران خواهد بود. نظارت دقیق بر کیفیت واردات و حمایت از تولید داخلی باکیفیت، می‌تواند بخشی از بار این بحران را کاهش دهد.»