هشدار جدی پزشکیان درباره بحران آب

خبرگزاری ایسنا: رئیس جمهور گفت: اگر در تهران نتوانیم مدیریت و کنترل مصرف را اجرا کنیم، از شهریور و مهر با کاهش جدی منابع پشت سدها روبرو خواهیم شد.

مسعود پزشکیان پنجشنبه ۹ مرداد ۱۴۰۴ در شورای برنامه ریزی توسعه استان زنجان تاکید کرد: اگر در تهران مصرف را کنترل نکنیم در شهریور و مهر پشت سدهای ما آب نخواهد بود.

وی خاطرنشان کرد: ما نباید کاری کنیم که در نهایت به بن بست برسیم.

وی خاطرنشان کرد: بر اساس تحقیقات دانشگاه‌ها و پژوهشگران آب تمام آئین نامه‌ها روند مصرف آب را بالا برده است.

رئیس جمهور گفت: ما در ریاست جمهوری چمن زدیم، شهر پر از چمن است در صورتی میتواند چیز دیگری غیر از چمن باشد.

وی هشدار داد: فردا ممکن است برای نوشیدن آب نداشته باشیم.

رئیس جمهور گفت: آیات قرآن به ما هشدار می‌دهد که نباید مسیری را طی کنیم که در نهایت به بن‌بست منتهی شود. امروز توسعه بدون توجه به منابع، ما را به همین نقطه نزدیک کرده است.

وی با اشاره به گزارش‌های نهادهای پژوهشی کشور در حوزه آب، گفت: براساس مطالعات انجام ‌شده توسط دانشگاه‌های معتبر مانند تهران، مشهد، اصفهان و علامه، همه قوانین و برنامه‌های موجود در حوزه آب کشور، روند مصرف را به سمت کاهش منابع و تشدید بحران هدایت کرده‌اند. اگر در تهران نتوانیم مدیریت و کنترل مصرف را اجرا کنیم، از شهریور و مهر با کاهش جدی منابع پشت سدها روبرو خواهیم شد.

رئیس‌جمهور ادامه داد: میزان آب موجود در سدها عدد مشخصی است؛ مصرف ما نیز مشخص است. با این وضعیت، ادامه روند فعلی ممکن نیست. توسعه‌ای که بدون توجه به منابع صورت گیرد، نه تنها ناپایدار، بلکه زیان‌بار است.

پزشکیان با انتقاد از مصرف غیرضروری آب در فضاهای سبز و چمن‌کاری‌های شهری گفت: چه ضرورتی دارد که در شرایط کم‌آبی، سطح شهر را پر از چمن کنیم و آن را روزانه زیر آفتاب آبیاری کنیم؟ چرا از پوشش‌های گیاهی جایگزین استفاده نمی‌کنیم که نیاز آبی کمتری دارند؟ اگر چنین اقداماتی را اصلاح نکنیم، در آینده ممکن است برای نوشیدن آب هم دچار مشکل شویم.

وی با اشاره به اهمیت حفظ خاک‌های کشاورزی، تصریح کرد: تغییر کاربری خاک‌های حاصلخیز باید با دقت و آینده‌نگری انجام شود. برخی خاک‌های کشاورزی طی میلیون‌ها سال تشکیل شده‌اند و با تغییر کاربری، دیگر قابل بازگشت نیستند. نباید با نادیده گرفتن این موضوع، منابع غیرقابل تجدید خود را نابود کنیم.

رئیس‌جمهور افزود: ما مسئول توسعه‌ای هستیم که در کشور رقم می‌خورد. توسعه پایدار، بدون تعادل بین داشت و مصرف، ممکن نیست. در غیر این صورت، نسل‌های آینده تاوان کم‌توجهی امروز ما را خواهند داد.

وی هشدار داد: اگر نتوانیم تعادلی بین منابع، نیازها و توسعه ایجاد کنیم، بدون تردید دچار بحران خواهیم شد. همه اقدامات گذشته - از سدسازی گرفته تا حفر چاه‌ها و تدوین قوانین - تاکنون روند کاهشی منابع را نشان می‌دهند و این زنگ خطر جدی است.

پزشکیان تأکید کرد: اگر آینده‌نگری نداشته باشیم و برنامه‌ریزی نکنیم، مصداق آیه شریفه خواهیم بود که می‌فرماید: ما أَصابَکُم مِن مُصیبَةٍ فَبِما کَسَبَت أَیدیکُم؛ یعنی هر مصیبتی که به شما می‌رسد، حاصل عملکرد خودتان است. اکنون زمان تصمیم‌گیری درست و عقلانی برای آینده کشور است.

وی با اشاره به شرایط بحرانی منابع آب در تهران، بر لزوم تغییر رویکردها در مدیریت منابع تأکید کرد و گفت: در حال حاضر شاید شرایط بحرانی به چشم نیاید، اما در آینده ممکن است با بحران‌های جدی مواجه شویم. عبور از این شرایط نیازمند رویکردی ریاضتی در مصرف منابع، چه از سوی مسئولان و چه مردم است.

وی با اشاره به انتقال آب از منابعی همچون سد طالقان به تهران، اظهار کرد: با وجود تلاش‌ها برای تأمین آب، در صورت تداوم مصرف غیراصولی، باز هم با مشکل مواجه خواهیم شد. ما چشم خود را بر واقعیت بسته‌ایم و همچنان بدون در نظر گرفتن ظرفیت‌های منابع، به توسعه شهر، ساخت مسکن، کارخانه، اداره و سایر زیرساخت‌ها ادامه می‌دهیم.

پزشکیان افزود: در برنامه‌ریزی‌های توسعه‌ای، باید همه جوانب از جمله منابع آب و انرژی را مدنظر قرار دهیم. توسعه بدون در نظر گرفتن آینده، مسئولیتی سنگین برای نسل‌های بعدی به همراه دارد.

او بحران آب را یکی از مهم‌ترین چالش‌های کشور دانست و عنوان کرد: مشکلات دیگری مانند ناترازی در برق، گاز، گازوئیل، بنزین و حتی نظام بانکی نیز وجود دارد. همه این مسائل با تکیه بر علم، دانش نخبگان و هماهنگی بین‌دستگاهی قابل حل است، مشروط بر آن‌که با احترام به نظر کارشناسان، تصمیم‌گیری‌ها علمی و منطقی باشد.

وی تصریح کرد: اگر مسئولان تنها به نظر خود تکیه کنند و انتظار اطاعت بی‌چون و چرا داشته باشند، مشکلات حل نخواهد شد. باید با مشارکت و خرد جمعی، مسیر درستی برای آینده کشور ترسیم کنیم.

رئیس‌جمهور، با تأکید بر لزوم بهره‌گیری از دانش و تخصص در اداره کشور، اظهار کرد: اگر امور کشور را به افراد کاردان و متخصص در همان حوزه بسپاریم، امکان نجات وجود دارد؛ اما اگر به‌جای تخصص‌گرایی به روابط جناحی و سیاسی تکیه کنیم، کشور دچار آسیب خواهد شد.

وی افزود: کار آب را باید به کارشناسان حوزه آب و کار صنعت را به کارشناسان بخش صنعت واگذار کنیم. این افراد لزوماً نباید هم‌فکر و هم‌باور ما باشند. ممکن است کسی عقاید سیاسی یا مذهبی متفاوتی داشته باشد، اما وقتی متخصص است، باید نظر او را پذیرفت.

پزشکیان ادامه داد: همان‌طور که در انتخاب پزشک برای درمان، تنها به تخصص او توجه می‌کنیم نه گرایش سیاسی‌اش، در اداره کشور هم باید نجات جامعه را بر اساس نظر متخصصان دنبال کنیم.

وی افزود: برخی دانشگاه‌ها در داخل کشور نقشه‌هایی ارائه کرده‌اند که در مقایسه با نقشه‌های علمی و فنی کشورهای پیشرفته قابل قبول نیست. ما نباید صرفاً به تولید داخلی تکیه کنیم؛ بلکه باید با استفاده از بهترین ظرفیت‌های داخلی و در صورت نیاز خارجی، برای ساختن کشوری پیشرفته تلاش کنیم.

رئیس‌جمهور با استناد به آموزه‌های دینی درباره مشورت، تأکید کرد: حتی خداوند به پیامبر اسلام (ص) فرمان داد که با یارانش مشورت کند، با اینکه آنان در میدان جنگ پیامبر (ص) را تنها گذاشته بودند. بنابراین مشورت نه‌تنها ضعف نیست، بلکه نشانه عقلانیت و تدبیر است.

پزشکیان، با اشاره به اهمیت توسعه منطقه مکران، گفت: برای رسیدن به جایگاه مطلوب باید به قله نگاه کنیم. ممکن است خودمان نرسیم، اما باید مسیر را آغاز کنیم و در راه تعالی و پیشرفت از هیچ تلاشی فروگذار نکنیم. کشور ما ظرفیت‌های بی‌نظیری دارد که با همدلی، تخصص‌گرایی و مشورت می‌توان از آن‌ها به بهترین نحو استفاده کرد.