خواب جدید ترامپ برای کشورهای عربی

جماران: به نقل از الجزیره، رئیس جمهور آمریکا، دونالد ترامپ، در تلاش است تا کشورهای عربی را پس از ناتوانی اسرائیل در دستیابی به اهداف خود پس از دو سال جنگ ویرانگر، که سازمان ملل آن را نسل کشی خواند، از لحاظ نظامی در نوار غزه درگیر کند.

ترامپ شامگاه سه شنبه، در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک، نشستی را برگزار کرد که آن را بسیار مهم با رهبران و مسئولان کشورهای عربی و اسلامی توصیف کرد.

این نشست به بررسی اقداماتی که می توان برای متوقف کردن جنگ در این منطقه انجام داد، در حالی که به رسمیت شناختن بین المللی کشور مستقل فلسطین در حال افزایش است و ایالات متحده این به رسمیت شناختن ها را برای این درگیری مضر می داند، پرداخت.

در همین حال، بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر رژیم اسرائیل - که تحت تعقیب دادگاه جنایی بین المللی است - بر ادامه عملیات نظامی در غزه تا نابودی جنبش مقاومت اسلامی (حماس) و به ادعایش "برقراری صلح در منطقه" تاکید کرد.

دخالت اعراب در غزه

با وجود پایان این نشست، هنوز مشخص نیست که ترامپ دقیقا با رهبران و مسئولان کشورهای عربی و اسلامی، از جمله عربستان سعودی، قطر، ترکیه، مصر، اردن و امارات متحده عربی، درباره چه چیزی بحث کرده است، اما تحلیلگران بر این باورند که او از این کشورها خواهد خواست تا برای پایان دادن به جنگ مداخله کنند.

به عقیده تحلیلگران، این مداخله می تواند شامل اعزام نیرو از این کشورها برای جایگزینی بخشی از نیروهای اشغالگر و تلاش برای خلع سلاح مقاومت، قبل از صحبت درباره پایان دادن به جنگ باشد.

توماس واریک، مقام سابق وزارت خارجه آمریکا، پیش بینی می کند که ترامپ "در سخنان خود بی پرده باشد" و از این کشورها بخواهد تا برای پایان دادن به حضور مقاومت، نیرو اعزام کنند و "برای رفع نیاز فلسطینیانی که اسرائیل آنها را گرسنه نگه داشته است، پول بپردازند".

به گفته واریک در برنامه "مسیر رویدادها"، ترامپ هیچ اقدامی را برای پایان دادن به جنگ نخواهد پذیرفت، مگر اینکه کشورهای عربی با اعزام نیرو، پرداخت پول و تلاش برای پایان دادن به حضور حماس در غزه موافقت کنند، که این موضوع همچنان جای سوال دارد.

با این حال، به گفته واریک، ترامپ به مشاورانی گوش می دهد که به نظر می رسد به آنها اعتماد دارد و آنها معتقد نیستند که کشورهای عربی نیرو به غزه اعزام خواهند کرد. وی تاکید کرد که به رسمیت شناختن بین المللی فلسطین به عنوان یک کشور و صحبت در مورد حقوق فلسطینی ها تا زمانی که با عمل همراه نباشد، فقط حرف است.

به گفته مقام سابق آمریکایی، حتی اگر اعراب با اعزام نیرو برای تامین امنیت به جای اسرائیل موافقت کنند، توقف جنگ پس از ورود این نیروها و خروج اسرائیل از مناطق مشخصی در نوار غزه، در اولویت سوم ترامپ قرار خواهد گرفت. وی گفت که ماهیت سیاست فعلی آمریکا را درک نمی کند.

ترامپ در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل، جنبش مقاومت اسلامی (حماس) را مسئول کامل ادامه جنگ و شکست مذاکرات دانست و به وضعیت غیرنظامیان در غزه یا مسئولیت اسرائیل در قبال این شرایط اشاره نکرد.

به نظر حسام شاکر، پژوهشگر مسائل بین‌الملل، سخنان ترامپ در مجمع عمومی نشان از عدم وجود روند سیاسی کنونی و تأکید بر این داشت که آنچه رخ می‌دهد، ارائه گزینه‌هایی است که همگی در راستای تثبیت معادله صفر-صفری است که اسرائیل خواهان آن است.

محمد الهندی، معاون دبیرکل جنبش جهاد اسلامی، روز دوشنبه در مصاحبه با الجزیره تاکید کرد که هیچ پیشنهاد جدیدی وجود ندارد و گفت که واشنگتن در توقف جنگ جدی نیست و حتی از پیشنهادهایی که خودش ارائه می‌دهد نیز شانه خالی می‌کند.

بنابراین، شاکر معتقد است که دیدار ترامپ با رهبران کشورهای عربی و اسلامی با هدف درگیر کردن این کشورها در فردای جنگ و دادن زمان بیشتر به اسرائیل برای نابودی غزه صورت می‌گیرد، در حالی که ایالات متحده در مقابل جهانیان به گونه‌ای ظاهر می‌شود که گویا به دنبال راه حل است.

به گفته شاکر، ترامپ تنها به خواسته‌های اسرائیل اهمیت می‌دهد و تنها دغدغه‌اش تحقق اهداف آن است که برای همه فلسطینی‌ها، نه فقط مقاومت، از جمله کوچاندن اجباری، زیان‌بار است.

نتانیاهو هر پیشنهادی را با شکست مواجه خواهد کرد

به گفته شاکر، از آنجایی که اسرائیل اساساً نمی‌خواهد یک مذاکره‌کننده فلسطینی را ببیند، ایالات متحده آنچه را که می‌خواهد به وضوح نمی‌گوید و هر جا که تل‌آویو برود، پشت سر آن حرکت می‌کند و از حق وتو برای جلوگیری از اجرای اراده بین‌المللی علیه آن استفاده می‌کند.

با این حال، مهند مصطفی، کارشناس امور اسرائیل، معتقد است که نتانیاهو حتی اگر کشورهای عربی هم آن را بپذیرند، برای به شکست کشاندن این پیشنهاد تلاش خواهد کرد، زیرا توقف جنگ یک باخت سیاسی و راهبردی برای او و راست افراطی است که خواهان اشغال نوار غزه، شهرک‌سازی و کوچاندن ساکنان آن هستند.

از آنجایی که او نمی‌تواند یک درخواست جدی آمریکا برای توقف جنگ را رد کند، نتانیاهو تلاش خواهد کرد که این پیشنهاد را به طور کلی بپذیرد، اما سعی خواهد کرد بندهایی را وارد کند که هیچ طرفی نتواند آن را بپذیرد، مانند رد هرگونه نقش تشکیلات خودگردان فلسطین در غزه، و حضور نظامی اسرائیل در مناطق حائل در داخل نوار غزه، و آزادی عمل آن، تا همانطور که با همه پیشنهادات قبلی عمل کرد، به شکست منجر شود.

به گفته مصطفی، پایان دادن به جنگ، حتی با مداخله نیروهای عربی در نوار غزه، و وجود یک حکومت محلی بدون مشارکت حماس، به معنای شکست نتانیاهو در تحقق همه وعده‌هایی است که دو سال پیش داده بود، و این چیزی است که او را -به گفته مصطفی- وادار می‌کند تا ترامپ را متقاعد کند که طرح‌های نظامی و زمانی اسرائیل را بپذیرد که هر پیشنهادی را خراب می‌کند.

اسرائیل در سطح بین‌المللی در انزوای تاریخی به سر می‌برد و راست‌گرایان در آن، برنامه‌های خود را بر اساس کوچاندن اجباری و شهرک‌سازی بنا کرده‌اند، و بنابراین صحبت از مداخله عربی در غزه اهداف اسرائیل در جنگ را محقق می‌کند، اما اهداف نتانیاهو را محقق نخواهد کرد.

به همین دلیل، مصطفی معتقد است که نتانیاهو "به هر طریق ممکن برای جلوگیری از این طرح تلاش خواهد کرد، طرحی که حتی اگر حماس را از قدرت خارج کند، شکست سیاسی سنگینی به او وارد خواهد کرد، زیرا او به طولانی کردن جنگ حتی اگر به یک باخت راهبردی برای اسرائیل منجر شود، اهمیت می‌دهد."