بزرگ‌ترین شبیه‌سازی تاریخ کیهان منتشر شد

دیجیاتو: کنسرسیوم «اقلیدس» (Euclid) متعلق به آژانس فضایی اروپا، مدلی را به‌عنوان بزرگ‌ترین شبیه‌سازی تاریخ کیهان منتشر کرده است. این مدل با نام Flagship ۲ بیش از ۴ تریلیون ذره و ۳.۴ میلیارد کهکشان را در خود جای داده و ابزار مهمی برای تحلیل داده‌های تلسکوپ فضایی Euclid خواهد بود.

Flagship ۲ با الگوریتم طراحی شده توسط «یواخیم اشتادل»، اخترفیزیک‌دان دانشگاه زوریخ، اجرا شده است. او در سال ۲۰۱۹ با استفاده از ابررایانه «Piz Daint» (که آن زمان سومین ابررایانه قدرتمند جهان بود) محاسبات عظیمی را انجام داد تا این مدل دقیق از کیهان ایجاد شود. شبیه‌سازی نهایی، میلیاردها کهکشان و تریلیون‌ها ذره را شامل می‌شود و ابزاری بی‌نظیر برای آزمایش و تفسیر داده‌های اقلیدس است.

درک بهتر تاریخ کیهان و نقش ماده تاریک

تلسکوپ فضایی اقلیدس از سال 2023 درحال نقشه‌برداری از میلیاردها کهکشان است تا نحوه توزیع ماده تاریک و انرژی تاریک را بررسی کند. این مأموریت قرار است حدود یک‌سوم آسمان شب را اسکن کند و حجم عظیمی از داده درباره آنها تولید کند.

شبیه‌سازی‌هایی مانند Flagship 2 به دانشمندان کمک می‌کند این داده‌ها را سریع‌تر پردازش و مقایسه کنند. به گفته پژوهشگران، هرچند انتظار می‌رود داده‌های اقلیدس با پیش‌بینی‌های این مدل هم‌خوانی زیادی داشته باشد، اما احتمال کشف شگفتی‌های تازه نیز وجود دارد.

یکی از اهداف اصلی این پروژه، درک بهتر انرژی تاریک است. در مدل استاندارد کیهان‌شناسی، انرژی تاریک به‌صورت یک نیروی ثابت در نظر گرفته شده؛ اما داده‌های اقلیدس که به گذشته‌ای تا 10 میلیارد سال قبل مربوط می‌شود، می‌تواند ماهیت متفاوتی از این نیرو را آشکار کند.

نخستین داده‌های رصدی اکلید در مارس 2025 منتشر شد و انتشار مجموعه بعدی داده‌ها برای بهار 2026 برنامه‌ریزی شده است.