قیمت احتمالی ایران‌مال برای فروش تعیین شد

همشهری آنلاین: در ادامه اجرای سیاست‌های سامان‌دهی نظام بانکی و در چارچوب مصوبات کلان اقتصادی کشور، فرآیند قیمت‌گذاری یکی از بزرگ‌ترین دارایی‌های بانکی ایران وارد مرحله‌ای تعیین‌کننده شده است.

بر اساس اعلام رسمی بانک مرکزی و صندوق ضمانت سپرده‌ها، هیأت ارزش‌گذاری اموال و دارایی‌های بانک آینده، قیمت‌گذاری شرکت «ایران‌مال» را به‌عنوان بخشی از فرآیند گزیر این بانک، در دستور کار فوری خود قرار داده است؛ اقدامی که از منظر اقتصادی، مالی و حتی شهری، پیامدهای قابل‌توجهی خواهد داشت.

ایران‌مال در مسیر تعیین تکلیف

ایران‌مال به‌عنوان یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌های تجاری، تفریحی و اقتصادی کشور، نه‌تنها یک دارایی ملکی، بلکه مجموعه‌ای پیچیده از ظرفیت‌های اقتصادی، جریان‌های درآمدی بالقوه، تعهدات مالی و ملاحظات حقوقی و بهره‌برداری است. از همین رو، آغاز فرآیند قیمت‌گذاری این مجموعه را باید فراتر از یک اقدام حسابداری یا کارشناسی ساده ارزیابی کرد؛ این فرآیند در عمل می‌تواند نقش کلیدی در تعیین سرنوشت بانک آینده، نحوه بازپرداخت تعهدات و میزان صیانت از حقوق سپرده‌گذاران و ذی‌نفعان ایفا کند.

بر اساس گزارش ایرنا، صندوق ضمانت سپرده‌ها اعلام کرده است که این قیمت‌گذاری به‌صورت تخصصی و با بهره‌گیری از «جامع‌ترین هیأت کارشناسی» انجام خواهد شد؛ هیأتی که از نظر تعداد اعضا و تنوع رشته‌های تخصصی، در نوع خود کم‌نظیر توصیف شده است. این تأکید، نشان‌دهنده حساسیت بالای نهادهای سیاست‌گذار نسبت به دقت، شفافیت و اتقان نتایج این ارزیابی است.

چرا قیمت‌گذاری ایران‌مال اهمیت دارد؟

در سال‌های اخیر، یکی از چالش‌های اصلی نظام بانکی کشور، انباشت دارایی‌های غیرمولد و پروژه‌های بزرگ اما کم‌بازده در ترازنامه بانک‌ها بوده است. ایران‌مال به‌عنوان یکی از شاخص‌ترین این دارایی‌ها، همواره در کانون توجه کارشناسان و نهادهای نظارتی قرار داشته است. قیمت‌گذاری دقیق و واقع‌بینانه این مجموعه می‌تواند چند اثر هم‌زمان به همراه داشته باشد:

نخست، شفاف‌سازی وضعیت واقعی دارایی‌های بانک آینده و کاهش ابهام در ارزش ترازنامه‌ای آن؛ دوم، فراهم‌کردن زمینه برای تصمیم‌گیری درباره واگذاری، بهره‌برداری بهینه یا اصلاح ساختار مالکیتی؛ و سوم، تقویت اعتماد عمومی نسبت به فرآیند گزیر بانکی و عملکرد نهادهای ناظر.

برآوردهای احتمالی ارزش ایران‌مال

پیش از آغاز رسمی قیمت‌گذاری، چند گزارش و برآورد کارشناسی درباره ارزش ایران‌مال منتشر شده که می‌تواند بازه تقریبی احتمالی آن را نشان دهد. پیش از این برخی برررسی ها و ارزیابی های بخش های فیزیکی و املاک نشان می داد که ارزش تقریبی ایران مال رقمی در حدود ۳۳۵ هزار میلیارد تومان است. اما این ارقام هیچ کدام مستند نیست و نیاز به ارزش گذاری دقیق و علمی دارد. پیش از این برآورد های کارشناس دیگری ارزش ایران مال را ۲۵۰ هزار میلیارد تومان براورد کرده بودند حتی قبل تر قیمت پایه پیشنهادی بانک آینده برای فروش ایران‌مال در مزایده ۸۵ هزار میلیارد تومان تعیین شده بود. عددی که فاصله زیادی با برآورد کارشناسان دارد و نشان‌دهنده قیمت پایه برای شروع فرآیند واگذاری است.

این اعداد، تخمین‌های اولیه هستند و نتیجه نهایی قیمت‌گذاری رسمی ممکن است متفاوت باشد، چرا که هیأت کارشناسی تخصصی قرار است تمامی جنبه‌های مالی، حقوقی، بهره‌برداری، قراردادها و ظرفیت‌های اقتصادی ایران‌مال را بررسی و ارزش واقعی آن را تعیین کند.

رویکرد چندرشته‌ای؛ پاسخی به پیچیدگی دارایی

ترکیب چندرشته‌ای هیأت کارشناسی شامل حوزه‌هایی مانند مالی، حقوقی، فنی، بهره‌برداری، املاک و قراردادها است. این تنوع تخصصی، از یک سو نشان‌دهنده پیچیدگی ذاتی ایران‌مال و از سوی دیگر، تلاشی برای کاهش ریسک‌های کارشناسی و اختلاف‌نظرهای احتمالی در برآورد ارزش واقعی دارایی است.

زمان‌بندی و انتظارات

با توجه به وجود سوابق قبلی قیمت‌گذاری، انتظار می‌رود فرآیند در کوتاه‌ترین زمان ممکن به نتیجه برسد. چالش اصلی هیأت، ایجاد توازن میان سرعت عمل و دقت حرفه‌ای است؛ توازنی که موفقیت آن می‌تواند در بازسازی اعتماد به سیاست‌های اصلاح نظام بانکی و مدیریت دارایی‌های بزرگ اثرگذار باشد.

پیامدهای احتمالی برای بازار و اقتصاد

هرچند هنوز عدد نهایی اعلام نشده، آغاز این فرآیند پیام روانی مهمی برای بازارها دارد. از یک سو، فعالان بازار سرمایه و تحلیل‌گران بانکی آن را نشانه جدیت سیاست‌گذار در حل‌وفصل پرونده‌های بزرگ بانکی تلقی می‌کنند؛ و از سوی دیگر، شفاف‌سازی درباره سرنوشت ایران‌مال می‌تواند به کاهش شایعات و گمانه‌زنی‌ها کمک کند.

هیأت ارزش‌گذاری تأکید کرده است که نتایج نهایی پس از ممیزی و در چارچوب ضوابط قانونی برای اجرا ابلاغ خواهد شد؛ گامی مهم در مسیر شفاف‌سازی و صیانت از حقوق ذی‌نفعان بزرگ‌ترین پروژه تجاری کشور.