چرا افزایش قیمت طلا و نقره از پیش‌بینی‌ها جلوتر افتاد؟

ایسنا: قیمت طلا و نقره با افزایش شتابان قیمت، تحلیلگران و بانک‌های سرمایه‌گذاری را برای همگام شدن با بازاری که به سرعت در حال حرکت است، به چالش کشیده‌اند. اونس طلا روز جمعه از مرز ۴۹۰۰ دلار گذشت و تا سطح ۴۹۶۷ دلار و ۴۸ سنت پیشروی کرد و در ۱۲ ماه گذشته، حدود ۸۰ درصد افزایش یافته است.

افزایش قیمت اونس نقره حتی چشمگیرتر بوده و ۲۲۵ درصد رشد در ۱۲ ماه گذشته نشان می‌دهد. پس از صعود به حدود ۹۰ دلار در اواسط ژانویه که بسیار بالاتر از محدوده ۷۸ تا ۸۳ دلار مشاهده شده در اولین هفته معاملاتی ۲۰۲۶ بود، قیمت‌ این فلز در معاملات روز جمعه تا رکورد ۹۹ دلار و ۳۸ سنت صعود کرد.

به این ترتیب، پیش‌بینی‌های بازار از قیمت این فلزات گرانبها که زمانی جسورانه به نظر می‌رسیدند، جای خود را به واقعیت داده‌اند. اونس طلا سال ۲۰۲۵ را نزدیک به ۴۴۰۰ دلار و اونس نقره حدود ۷۰ دلار به پایان رساند و این سطوح قیمت زمینه را برای شروع انفجاری سال ۲۰۲۶ فراهم کردند.

هجوم به فلزات گرانبها با ترکیبی ناپایدار از تهدیدهای تعرفه‌ای آمریکا، عدم قطعیت ژئوپلیتیکی و بحث‌های فزاینده در مورد سیاست نرخ بهره فدرال رزرو تشدید شده است. اما تحلیلگران می‌گویند آنچه بیش از همه برجسته است، دوام تقاضا با وجود تداوم افزایش قیمت‌ها است.

فیلیپ نیومن، مدیر عامل شرکت مشاوره فلزات گرانبهای «متالز فوکوس» مستقر در لندن، گفت: «این سطوح قیمت بی‌سابقه هستند. تصور می‌کنم آنچه برای طلا و نقره شگفت‌انگیز بوده، این است که سطح فروش در هر دو فلز بسیار متوسط ‌بوده است.  این عدم سودگیری، بخشی از چیزی است که پیش‌بینی را بسیار دشوار می‌کند.» نیومن افزود: «متالز فوکوس» انتظار دارد که طلا در سال ۲۰۲۶ به قیمت ۵۵۰۰ دلار و نقره به ۱۰۰ دلار برسد.

پیش‌بینی‌ها از سرعت افزایش قیمت‌ها جا ماندند

سرمایه‌گذاران منتظر راهنمایی از سوی بانک‌های سرمایه‌گذاری بزرگ بوده‌اند، اما بسیاری از پیش‌بینی‌ها برای اواخر سال ۲۰۲۶ محقق شده یا از رشد قیمت صورت گرفته، عقب مانده‌اند.

بانک جی‌پی مورگان اعلام کرد که طلا در سال ۲۰۲۵ به طور مداوم افزایش قیمت داشته است، زیرا نگرانی‌های تجاری، کاهش تقاضا برای دلار آمریکا و افزایش خرید بانک‌های مرکزی در کنار هم، شرایط ایده‌آلی را برای افزایش قیمت ایجاد کردند.

این بانک پیش‌بینی می‌کند که میانگین قیمت طلا تا سه‌ ماهه پایانی سال جاری، ۵۰۵۵ دلار در هر اونس باشد و تا پایان سال ۲۰۲۷، به ۵۴۰۰ دلار افزایش یابد.

گلدمن ساکس، در دسامبر ۲۰۲۵، پیش‌بینی کرد که طلا تا دسامبر ۲۰۲۶ به ۴۹۰۰ دلار در هر اونس افزایش خواهد یافت؛ هدفی که اکنون بسیار زودتر از آنچه انتظار می‌رفت، در حال آزمایش است. مورگان استنلی در ژانویه پیش‌بینی کرد که طلا تا سه ماهه چهارم امسال به ۴۸۰۰ دلار در هر اونس خواهد رسید، در حالی که پیش‌بینی سیتی‌گروپ برای سه ماهه اول امسال ۵۰۰۰ دلار بود.

جو کاواتونی، استراتژیست ارشد بازار قاره آمریکا در شورای جهانی طلا، گفت: این افزایش قیمت توسط عواملی هدایت می‌شود که در چند سال گذشته تقویت شده‌اند. محرک‌های ساختاری که در سال‌های اخیر از طلا پشتیبانی کرده‌اند شامل عدم قطعیت ژئوپلیتیکی، تنوع‌بخشی بانک‌های مرکزی و تقاضای سرمایه‌گذاران برای پوشش ریسک پرتفوی، همچنان کاملا پابرجا هستند و چشم‌انداز نقره کمتر صرفا «پناهگاه امن» است و بیشتر به اقتصاد جهانی حساس است.

بنا بر توضیح این تحلیلگر، چشم‌انداز نقره بیشتر به چرخه صنعتی و سرمایه‌گذاری در گذار انرژی، در کنار همان مضامین کلان که به نفع طلا هستند، گره خورده است. از نظر تاریخی، نقره در مراحل شدید ریسک‌پذیری عملکرد بهتری دارد و وقتی ریسک‌گریزی افزایش می‌یابد، عملکرد ضعیفی دارد.»

تقاضای بانک مرکزی، انتظارات فدرال رزرو و اضطراب ژئوپلیتیکی

اِوا مانتی، استراتژیست کالا در بانک «آی ان جی»، گفت که طلا و نقره با شتاب وارد سال ۲۰۲۶ می‌شوند زیرا نیروهای متعددی همزمان بازار را تحت تاثیر قرار می‌دهند. انتظارات برای کاهش نرخ بهره فدرال رزرو بسیار مهم است؛ زمانی که بازار معتقد باشد چرخه تسهیلی قفل شده است، بازده واقعی کاهش می‌یابد، دلار ضعیف می‌شود و فلزات گرانبها معمولا شاهد جریان‌های ورودی قوی هستند. تقاضای صندوق‌های ETF در حال حاضر در حال افزایش است.

مانتی گفت: بانک‌های مرکزی نیز نقش مهمی در حفظ تقاضا ایفا کرده‌اند و پایه خریدی را ارائه می‌دهند که به نوسانات کوتاه مدت بازار وابسته نیست. او افزود: پویایی عرضه نیز در حال تقویت این افزایش است، به ویژه در نقره که کمبود عرضه آن طی چندین سال افزایش یافته است. اختلالات انرژی، نگرانی‌های تورمی و ریسک‌های زنجیره تامین را تشدید کرده است که هر دو از نظر تاریخی از تقاضا برای فلزات گرانبها پشتیبانی می‌کنند.  

نیومن هم به تشدید فضای سیاسی جهانی، از جمله ترس‌های تازه در مورد جهت سیاست آمریکا اشاره کرد.

چرا نقره سریع‌تر از طلا حرکت می‌کند؟

در حالی که افزایش قیمت طلا قدرتمند بوده است، این نقره است که دارنده عملکرد برجسته بوده است؛ حرکتی که تحلیلگران آن را به شرایط فیزیکی سخت‌تر و افزایش مصرف صنعتی نسبت می‌دهند.

مانتی گفت: نقره موجودی‌های محدودتر، نرخ لیزینگ بالاتر و محدودیت‌های عرضه شدیدتری نسبت به طلا دارد. این محدودیت، نقره را نسبت به تغییرات تقاضا حساس‌تر می‌کند و اغلب وقتی سرمایه‌گذاران هجوم می‌آورند، انفجاری‌تر می‌شود.

او خاطرنشان کرد که تقاضای صنعتی همچنان محوری است. تولید انرژی خورشیدی، نیمه‌رساناها، الکترونیک و خودروهای برقی محرک‌های اصلی مصرف هستند و این بخش‌ها به سرعت در حال گسترش بوده‌اند.  توقف تعرفه‌های برنامه‌ریزی‌شده مواد معدنی آمریکا هم عدم اطمینان را برای تولیدکنندگان کاهش داده و به فعالیت‌های تدارکاتی اجازه داده است تا عادی شوند. این تحلیلگر با نگاهی به آینده، انتظار دارد که طلا به افزایش خود ادامه دهد، اما با سرعت کمتری.

تاثیر تقاضای رو به رشد چین 

گزارش‌های اخیر نشان می‌دهد که تقاضای چین برای نقره به شدت افزایش یافته و شتاب را در بازاری که از قبل هم محدود بوده، تقویت می‌کند.

کاواتونی گفت: چین همچنان در هر دو فلز تاثیرگذار است، اما تاثیر آن بر نقره به ویژه قابل توجه است زیرا بازار کوچکتر و بیشتر در معرض چرخه‌های صنعتی است. در مورد نقره، افزایش خرید احتمالا منعکس کننده ترکیبی از تقاضای صنعتی، به ویژه مرتبط با ظرفیت خورشیدی و تولید لوازم الکترونیکی، و علاقه سرمایه‌گذاران داخلی به موضوع گسترده‌تر فلزات گرانبها است.  

با این حال، او هشدار داد که داستان تقاضای طلا، گسترده‌تر و متنوع‌تر در سطح جهانی است. او گفت: در مورد طلا، تقاضای خانوارها و بخش دولتی چین در یک اکوسیستم متنوع جهانی قرار دارد که طلا به عنوان یک دارایی ذخیره و یک ذخیره ارزش بلندمدت در مناطق مختلف عمل می‌کند. بنابراین، در حالی که خرید نقره توسط چین برای آن بازار مهم است، روایت استراتژیک گسترده‌تر در مورد فلزات گرانبها همچنان بر نقش طلا در پرتفوی‌ها و ذخایر جهانی متمرکز است.

بر اساس گزارش خبرگزاری آناتولی، با ادامه رکوردشکنی هر دو فلز، تحلیلگران می‌گویند که این افزایش قیمت دیگر فقط مربوط به گمانه‌زنی‌های کوتاه‌مدت نیست. بلکه نشان‌دهنده یک بازار جهانی است که در حال تنظیم مجدد حول یک نظم ژئوپلیتیکی شکننده‌تر، تغییر چشم‌انداز پولی و محدود شدن عرضه فیزیکی است؛ عواملی که ممکن است فلزات گرانبها را پس از سال ۲۰۲۶ در سطح بالایی نگه دارند