آیا لبنیات به دلیل خاصیت اسیدی، استخوان‌ها را پوک می‌کند؟

خبر آنلاین: به گفته یک متخصص علوم و صنایع غذایی، یکی از شایعات نادرستی که در سال‌های اخیر مطرح شده این است که شیر و لبنیات به دلیل اسیدی کردن بدن در جلوگیری از پوکی استخوان ناکارامد و حتی سبب بروز این عارضه نیز می‌شوند.

فاخره بهبهانی: دکتر نسرین مویدنیا متخصص علوم و صنایع غذایی در گفت‌وگو با خبرآنلاین می‌گوید: زیاده روی در مصرف هر دو گروه غذاهای اسیدی و قلیایی کننده می‌تواند برای بدن آسیب زا باشد و مصرف هر ماده غذایی ارزشمند در حد مناسب و متعادل  برای بدن لازم است و بر پایه داشتن یک رژیم غذایی مناسب می‌توان تا حدودی به کنترل تعادل اسید و قلیای بدن کمک کرد و آن را در حد نرمال نگهداشت.

غذاهای اسیدی و قلیایی کننده کدامند؟

نکته مورد توجه این است که اغلب مواد غذایی که حاوی مواد معدنی همچون پتاسیم، منیزیم و کلسیم باشند، قلیایی کننده و اگر حاوی پروتئین یا فسفر باشند اسیدی کننده محسوب می‌شوند. پس با این حساب مرکبات، میوه‌ها و سبزیجات که پی اچ اسیدی هم دارند، قلیایی کننده خوبی به شمار می آیند، زیرا دارای میزان بالای عناصر یاد شده هستند و در مقابل گوشت، لبنیات، حبوبات، غلات و مغزها که منبع غنی پروتئین و فسفر هستند جزو مواد غذایی اسیدی کننده به شمار می روند.

البته باید توجه داشت که این مواد غذایی از نظر میزان و درجه اسیدی یا قلیایی کنندگی متفاوتند. برای مثال در دسته مواد اسیدی کننده، گوشت و تخم مرغ به میزان بیشتری نسبت به شیر و ماست کم چرب، خاصیت اسیدی کنندگی دارند و یا در بین فراورده‌های شیری، پنیر خاصیت اسیدی کنندگی به مراتب بیشتری دارد.

بالاخره شیر برای پوکی استخوان خوب است یا بد؟

در واقع تصور بر این است که فراورده‌های لبنی با اسیدی کردن خون، بدن را وادار می‌کنند تا برای خنثی کردن اسید مازاد از منابع قلیایی که استخوان‌ها باشند کلسیم برداشت کنند که سبب ابتلای فرد به پوکی استخوان خواهد شد. اما به یاد داشته باشید با وجودی که فراورده‌های لبنی به دلیل منبع پروتئینی در دسته ترکیبات اسیدی کننده قرار گرفته اند اما خود یک منبع عالی  و بی نظیر تامین کننده کلسیم قابل جذب برای بدن می باشند.

شیرهای گیاهی سویا و بادام چطور؟

صرف در نظر گرفتن شیر و لبنیات به عنوان غذاهای اسیدی کننده و متعاقبا ارتباط آن با پوکی استخوان باید خاطر نشان کرد که مصرف شیرهای گیاهی همچون سویا و بادام که در تبلیغ رژیم گیاهخواری برای جایگزینی با شیر عنوان می‌شوند، نه تنها به شدت اسیدی کننده خون هستند بلکه کلسیم قابل جذبی نیز برای بدن ندارند. بنابراین تاکید می‌شود که مصرف هر ماده غذایی ارزشمند در حد مناسب و متعادل خود برای بدن لازم بوده و همیشه تاکید بر رعایت رژیم غذایی اصولی بر پایه منطق و علم و دور از جبهه گیری و تعصبات غیر اصولی است و شاید بهتر باشد که به جای چنین تبلیغاتی، تاکیدات بیشتری بر انتخاب شیوه صحیح تر و سالم تری از زندگی و محیط مان داشته باشیم چرا که کم تحرکی، آلودگی هوا، استعمال دخانیات و غذاهای ناسالم عواملی هستند که با زمینه سازی نارسایی‌های تنفسی، کلیوی و کبدی نقش‌های بسیار مهمتری در زمینه سازی بروز چنین عوارضی دارند.

در کل از آنجایی که نمی‌توان منکر نیاز بدن به منابع پروتئینی حیوانی با ارزش غذایی بالا شد بهتر است در یک رژیم غذایی صحیح و سالم، میوه‌ها و سبزیجات سهم بیشتری از بشقاب غذای ما را تشکیل دهند و ما حتما باید به این نکته بسیار مهم دقت داشته باشیم.